Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Худалдах-худалдан авах гэрээний үүргийн гүйцэтгэл — үл хөдлөх эд хөрөнгийн төлбөрийг дутуу төлсөн. Нэхэмжлэгч нар хариуцагч нартай үл хөдлөх эд хөрөнгийг 125 сая төгрөгөөр худалдах гэрээ байгуулж, хариуцагч нар нэхэмжлэгч нарт 97 сая төгрөгтэй дүйцэх байр болон бэлэн мөнгөний тооцоог нийлж авсан байна. Гэвч үлдэгдэл мөнгөн дүнгээ төлөхгүй үлдсэн тул нэхэмжлэгч нар үлдэгдэл мөнгийг гаргуулахыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Гэрээний дагуу үлдэгдэл 27 сая төгрөгийг гаргуулна гэж шаардсан.
• Хариуцагч: Гэрээний үнийн дүнг банкнаас зээл авах зорилготойгоор дүр үзүүлж хийсэн хуурамч гэрээ гэж үзэн, төлбөр төлөх үүргээ биелүүлсэн гэж маргасан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэлийн шаардлагыг хариуцагч нараас 27,540,000 төгрөг гаргуулж олгохыг тогтоосон.

• Талууд нотариатаар гэрчлүүлсэн худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулсан тул гэрээний үндсэн нөхцөлүүд тодорхой, харилцан тохиролцсон байна (Иргэний хууль 189.1, 196.1.1).
• Хариуцагч нар үл хөдлөх эд хөрөнгийг өмчлөх эрх шилжүүлсэн тул гэрээний дагуу төлбөр төлөх үүргээ биелүүлэх ёстой, учир хариуцагч нар төлбөрийг бүрэн төлөх үүргээ зохих ёсоор биелүүлээгүй байна (Иргэний хууль 243.1).
• Хариуцагч нар гэрээний үнийн дүнг өөрөөр тодорхойлсон нь татвараас зайлсхийх зорилготой байсан гэх үндэслэл нь баримтлагдсан бус, харин нотариатаар гэрчлүүлсэн гэрээ хүчин төгөлдөр байдаг тул гэрээний нөхцөл хэвээр хүчин төгөлдөр байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэрээний талууд хуулийн хүрээнд гэрээг чөлөөтэй байгуулах, агуулгыг өөрсдөө тодорхойлох эрхтэй тул гэрээний нөхцөл тодорхой бол гэрээ хүчин төгөлдөр байна (Иргэний хууль 189.1).
• Үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөх эрх бүртгэлээр шилжсэн тул гэрээний дагуу төлбөр төлөх үүрэг үүснэ (Иргэний хууль 110.1).
• Гэрээний талууд үүргийг тогтоосон газар, хугацаанд, зохих ёсоор, шударгаар гүйцэтгэх ёстой тул төлбөр төлөх үүргээ биелүүлээгүй бол үүргээ гүйцэтгэх үүргийг хүлээх ёстой (Иргэний хууль 243.1).