Үйл явдал
Зуучлалын гэрээ — зуучлагч нь гэрээний дагуу төлөх ёстой ажлын хөлсийг бусдаас суутган авсан, гэрээний үүргээ зөрчсөн. Өмчлөгч нар амины орон сууцыг цэцэрлэгийн зориулалтаар худалдахаар зуучлагч компанитай гэрээ байгуулсан бөгөөд уг гэрээний дагуу худалдалгаас гарсан орлогын 4 хувийг ажлын хөлс болгож компанид өгөхөөр тохиролцсон байв. Гэвч зуучлагч компани нь байгууллагын нэрээр гэрээ байгуулсан тул холбогдох татварыг өөрсдөө төлөх ёстой гэж үзэн, нэхэмжлэгч нарт олгохоороо тохиролцсон мөнгөн дүнгээс татварын заалттай холбоотойгоор илүү мөнгө суутган авсан байна.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Зуучлагч компани нь татварын асуудлаар гэрээний үүргээ зөрчсөн, зуучлалын хөлс болох мөнгөн дүнгээс татварын заалттай холбоотойгоор илүү мөнгө суутган авсан тул суутгасан мөнгөө буцаан олгох ёстой.
- Хариуцагч: Татварын холбогдолтой мөнгө нь зуучлалын хөлс биш, харин ажиллагааны зардлын заалттай холбоотой тул зуучлалын хөлсний хэмжээгээр тооцох ёсгүй.
Шийдвэр ба үндэслэл
Шүүх хариуцагч компаниас нэхэмжлэгч нарт ойролцоогоор 170 сая төгрөгийн илүү мөнгө олгохыг шийдвэрлэв. Хариуцагч компани нь зуучлалын гэрээний дагуу нэхэмжлэгч нарт олгохоороо тохиролцсон ажлын хөлс болох мөнгөн дүнгээс татварын заалттай холбоотойгоор суутгасан нь үндэслэлгүй тул хариуцагч компани нь нэхэмжлэгч нарт зохих мөнгөний хэсгийг олгох ёстой. Хариуцагч компани нь зуучлалын хөлс болох мөнгөний хэмжээг тооцохдоо татварын заалтыг хасаж, цэвэр мөнгө гэж үзэх ёстой байсан тул зуучлагч нь зуучлуулагчаас олгосон бүрэн эрхийн дагуу хөлс төлөх үүрэг хүлээсэн тул (Иргэний хууль 410.1) хариуцагч компани нь нэхэмжлэгч нарт зохих мөнгөний хэсгийг олгох ёстой.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Зуучлагч нь зуучлуулагчаас олгосон бүрэн эрхийн дагуу, түүний ашиг сонирхлын төлөө хэлцэл хийх, хөлс, шагнал төлөх үүрэг хүлээнэ (Иргэний хууль 410.1).
- Ажхуулгын нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн 18.6.4, 20.2.2-т зааснаар үл хөдлөх эд хөрөнгийг борлуулсан, шилжүүлсэн орлогод татвар ногдуулах тул зуучлагч нь өөрийн нэрээр гэрээ байгуулсан ч татварын асуудал нь зуучлалын хөлс болох мөнгөн дүнгээс суутгах үндэслэлгүй.
- Нэхэмжлэгч нар нь нэмэгдсэн өртгийн албан татварын тухай хуулийн 3 дугаар зүйлд зааснаар нэмэгдсэн өртгийн албан татвар төлөх үүрэг хүлээгээгүй тул зуучлагч компани нь татварын заалттай холбоотойгоор зуучлалын хөлс болох мөнгөн дүнгээс суутгасан нь үндэслэлгүй.