Сэлэнгэ аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Орон сууц хөлслөх гэрээний дагуу эзэмшиж байх үед ус алдуулж, эд хөрөнгөнд хохирол учруулсан, түрээсийн төлбөр болон бусад зардлыг нөхөн төлүүлэх тухай маргаан. Хариуцагч хөлслөгч нь байранд ус алдуулсан тул нэхэмжлэгч өмчлөгч нь түүнд хохирол болон түрээсийн төлбөрийн үлдэгдэл нэхэмжилсэн байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нь орон сууц хөлслөх гэрээний үүргээ зөрчсөн, эд хөрөнгийг муутгасан тул усны засалт, шинжээчийн зардал болон түрээсийн төлбөрийн үлдэгдэл зэрэг нийт 6 сая орчим төгрөгийн хохирлыг нөхөн төлүүлэх шаардлагатай гэсэн.
• Хариуцагч: Ус алдсан үед хугацаа алдаж, засварчин удаан ирсэн тул өөрийн буруугүй, харин байрны эзний буруугаас болж хохирол учир хариуцах ёстой биш гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын 6 сая орчим төгрөгийн хэсгийг (6,104,042 төгрөг) хариуцагчаас гаргуулж олгох, үлдсэн 253,500 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан.

• Хариуцагч нь орон сууц хөлслөх гэрээний дагуу эд хөрөнгийг гэрээнд заасан нөхцөл зориулалтын дагуу ашиглах үүрэгтэй байсан тул гэрээний нэг тал үүргээ зөрчсөн гэж үзнэ (Иргэний хууль 289.1.1).
• Хариуцагч нь хөлслөн авсан эд хөрөнгийг муутгасан, гэмтээсэн бодит нөхцөл бий болгосон тул гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалж, хохирлоо нөхөн төлүүлэх эрхтэй (Иргэний хууль 289.2.3).
• Хариуцагч нь хөлслүүлэгчийн эд хөрөнгийг хариуцах үүрэгтэй тул үүрэг гүйцэтгүүлэгч нь нөгөө тал нь зөрчигдсөн эрхийг сэргээх боломжгүй, эсхүл харьцангуй их зардал гарахаар бол гэм хорыг мөнгөөр нөхөн төлөхөөр зохицуулжээ (Иргэний хууль 228.1).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хөлслөгч нь хөлслөн авсан эд хөрөнгийг гэрээнд заасан нөхцөл зориулалтын дагуу ашиглах үүрэгтэй (Иргэний хууль 289.1.1).
• Хөлслөгч нь эд хөрөнгийг муутгасан, гэмтээсэн тохиолдолд гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалж, хохирлоо нөхөн төлүүлэх эрхтэй (Иргэний хууль 289.2.3).
• Гэрээний нэг тал үүргээ зөрчсөн бол нөгөө тал нь үүргээ гүйцэтгүүлэгч нь зөрчигдсөн эрхийг сэргээх боломжгүй, эсхүл харьцангуй их зардал гарахаар бол гэм хорыг мөнгөөр нөхөн төлөхөөр зохицуулж болно (Иргэний хууль 228.1).