Сүхбаатар дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Даатгалын маргаан — гэрээний даатгалын төлбөрийг төлөх үүрэг болон гэрээс үүдэх хохирол барагдуулах. Нэхэмжлэгч нь зээлийн гэрээний дагуу банкнаас даатгалын төлбөрийг шууд татан авч, даатгалын гэрээг төлөөлж байгуулдаг байсан тул даатгалын гэрээ сунгагдаагүйгээс болж автомашинд учирсан хохирлыг банкнаас нэхэмжилсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Банк даатгалын төлбөрийг цагт нь татан авч, даатгалд хамруулж байсан тул даатгалын гэрээ сунгагдаагүй байгаа нь банкны буруу үйлдэл юм; тиймээс гэрээнээс учирсан хохирлыг банкнаас барагдуулах ёстой.
• Хариуцагч: Даатгалын төлбөрийг татан авах эрх нь гэрээгээр тогтоогдсон бөгөөд даатгалын гэрээг сунгах нь нэхэмжлэгчийн үүрэг юм; мөн даатгалын зуучлагчийн хувиар банк оролцох нь хууль ёсны зохицуулалт юм.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргав.

• Нэхэмжлэгчийн даатгалын төлбөрийг татан авах, даатгалын гэрээг төлөөлж байгуулах, төлбөр тооцоог гүйцэтгэхээр тохиролцсон нь хэлцэлд төлөөлүүлэх тухай зохицуулалт юм (Иргэний хууль 62).
• Даатгалын гэрээг заавал банкнаас сонгож даатгуулах гэсэн зохицуулалт нь гэрээний талуудын чөлөөт байдлын зарчимт нийцэхгүй, сонгох эрхийг хязгаарласан гэж үзнэ (Иргэний хууль 189).
• Даатгалын гэрээгээр нэхэмжлэгч өөрийн үүрэг болох даатгалын төлбөрийг зохих ёсоор хэрэгжүүлээгүйгээс нөхөн төлбөр авах боломжгүй нөхцөл үүсэж, хохирол учирсан тул банкны үйлдэл болон хохирол хооронд шалтгаант холбоо тогтоогдохгүй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Даатгалын гэрээгээр даатгагчийг заавал тодорхой даатгагчаар даатгуулах гэсэн зохицуулалт нь гэрээний талуудын чөлөөт байдлын зарчимт нийцэхгүй (Иргэний хууль 189).
• Даатгалын гэрээгээр төлбөр тооцоог хэрхэн гүйцэтгэх, төлөөлүүлэх тухай тохиролцоо нь хэлцэлд төлөөлүүлэх тухай зохицуулалт юм (Иргэний хууль 62).
• Даатгалын гэрээгээр нэхэмжлэгч өөрийн үүрэг болох даатгалын төлбөрийг зохих ёсоор хэрэгжүүлээгүйгээс нөхөн төлбөр авах боломжгүй нөхцөл үүсэж, хөрөнгөнд хохирол учирсан тул банкны үйлдэл болон хохирол хооронд шалтгаант холбоо тогтоогдохгүй (Иргэний хууль 219.1).