Тогтоол №954·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: У.У, Б.Б нар нь бүлэглэж Монгол Улсын хилийг хууль бусаар нэвтэрч, бусдын олон тооны мал хулгайлсан гэх гэмт хэрэгт холбогджээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Булган аймгийн прокурор У.У, Б.Б нарын хилийн зөрчлийн үйлдлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлгүй бөгөөд "Мал хулгайлах" гэмт хэргийг зүйлчилсэн нь Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж үзсэн.
- **Хариуцагч**: У.У, Б.Б нарын өмгөөлөгч нар нь хэрэгт авагдсан нотлох баримтууд нь гэмт хэргийг нотлоогүй тул хэргийг хэрэгсэхгүй болгож, цагаатгахыг хүссэн. Түүнчлэн мал хулгайлсан бус алдуул мал завшихыг завдсан гэж үзсэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-01-09, **Дугаар**: 08
- **Шийдвэр**: У.У, Б.Б нарын Монгол Улсын хилийг хууль бусаар нэвтэрсэн хэргийг хэрэгсэхгүй болгож, харин бусдын олон тооны мал хулгайлсан гэм буруутайд тооцон тус бүрт 1 жил хорих ял оногдуулсан.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.19.1.1, Эрүүгийн хуулийн 6.7.1.3, 17.12.2.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2018-03-27, **Дугаар**: 10
- **Гомдлол гаргагч**: Прокурор болон шүүгдэгч нарын өмгөөлөгч нар.
- **Гомдлолын шалтгаан**: Прокурор хилийн зөрчлийг хэрэгсэхгүй болгосныг, өмгөөлөгч нар "мал хулгайлах" гэмт хэргийг буруу зүйлчилснийг тус тус эсэргүүцсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, прокурорын эсэргүүцэл болон өмгөөлөгч нарын гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Хэргийн газрын үзлэгээр хил зөрчсөн ул мөр илрээгүй, хилийн уулзалтын протоколд хил зөрчигч илрүүлсэн талаар дурдагдаагүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-06-11, **Дугаар**: 5/08
- **Гомдлол гаргагч**: Булган аймгийн прокурор.
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх У.У, Б.Б нарын Монгол Улсын хилийг хууль бусаар нэвтэрсэн үйлдлийг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлгүй, Эрүүгийн хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол, магадлалыг хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны шүүхээр дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Шүүх прокуророос ирүүлсэн хэргээс "Монгол Улсын хилийг хууль бусаар нэвтэрсэн" гэх үйлдлийг гэмт хэргийн шинжгүй гэж хэрэгсэхгүй болгохдоо хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу цуглуулж бэхжүүлсэн баримтуудыг няцаан үгүйсгэсэн үндэслэлээ оновчтой, зөв тодорхойлж, тайлбарлаж чадаагүй.
- Хилийн зөрчлийг шалгасан нотломж, хил зөрчигчийн бүртгэл, хилийн уулзалтын протокол, улсын хилийн дэглэм зөрчигчдийн ул мөрийг илрүүлэн баримтжуулсан акт зэрэг нотлох баримтуудыг шүүх бүрэн үнэлээгүй.
- Шүүх шүүгдэгч У.У, Б.Б нарыг олон тооны малыг хулгайлсан гэж ял оногдуулсан боловч ОХУ-ын нутаг дэвсгэрт бэлчээрлэж байсан 15 адууг улсын хил нэвтрэхгүйгээр хэрхэн хулгайлсан нь тодорхойгүй, хоорондоо шалтгаант холбоогүй зөрчилтэй дүгнэлт хийсэн.
- Хэргийг илт үндэслэлгүйгээр хэрэгсэхгүй болгож, Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн.
- Прокурорын эсэргүүцлийг хүлээн авч, анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгон, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан нь зүйтэй.
- Шүүгдэгч нарт урьд авсан цагдан хорих таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлсэн.
ХуульTech