Дорноговь аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад шүүгдэгчийн өөрийгөө өмгөөлөх эрх болон хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлэх хүсэлтийн хууль ёсны дараалал мөрдөгдсөн эсэх тухай маргаан. Шүүгдэгч тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан байх үедээ согтууруулах ундаа хэрэглэн жолоодсон гэмт хэрэгт холбогдсон бөгөөд гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлүүлэх хүсэлт гаргасан байна.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлүүлэх хүсэлт гаргасан боловч өмгөөлөгч авахгүй байх хүсэлтээ илэрхийлсэн.
• Прокурор: Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийн өөрийгөө өмгөөлөх эрх болон хялбаршуулсан журмын нөхцөл байдлыг нотлох баримтаар хангаагүй, хууль зүйн үр дагаврыг ойлгоогүй гэж үзэн хэргийг прокурорт буцаасан нь эрх зүйн зөрчил болсон гэж үзэн эсэргүүцсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хэргийг прокурорт буцааж шийдвэрлэсэн бөгөөд давж заалдах шатны шүүх шүүгчийн захирамжийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр шийдвэрлэв. Учир нь шүүгдэгч өөрийгөө өмгөөлөх хүсэлтээ бичгээр гаргаагүй гэж үзсэн нь бодит байдалтай нийцэхгүй, мөн шүүх хуралдааны явцад шүүгдэгч өөрийгөө өмгөөлөхгүй байх хүсэлтээ илэрхийлж, яллагдагчийн эрх, үүрэг тайлбарлагдсан байсан тул шүүгдэгч гэм буруугийн үр дагаврыг ойлгоогүй гэж үзэх үндэслэлгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шүүгдэгч өөрийгөө өмгөөлөхгүй байх хүсэлтээ илэрхийлсэн боловч түүнийг бичгээр баталгаажуулаагүй гэж үзэн хэргийг буцаасан нь шүүгдэгчийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцох эрхийг хүндэтгэхгүй болсон тул хууль зүйн шийдвэр бодит байдал дээр үндэслэхгүй байна (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 39.5, 39.6).
• Хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлэхэд яллагдагч гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, яллагдагчийн эрх, үүрэг тайлбарлагдсан байх шаардлагатай тул шүүгдэгч өөрийгөө өмгөөлөхөөс татгалзсан боловч түүнийг мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад эрх, үүрэг нь тайлбарлагдаж, баримтжуулсан байсан тул хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлэх боломжтой (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 17.1, 17.4).
• Прокуророос яллагдагчид оногдуулах ялын төрөл, хэмжээг танилцуулж, шүүгдэгч зөвшөөрвөл хэргийг шууд хянан шийдвэрлэх боломжтой тул шүүх хэргийг прокурорт буцаах шаардлагагүй (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 17.4).