Увс аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хүний амь насанд халдлах хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэх болон гэмт хэргийн улмаас учирсан сэтгэцийн хохирлыг тогтоох аргачлалын талаарх маргаан. Шүүгдэгч согтуугаар ахыгаа зодолцооны үеэр зодож, улмаас ах нь амь насаа алдсан гэх хэрэг үйлдэв. Шинжээчийн дүгнэлтээр хохирогч нь уналтын улмаас тархины цусан хураа болон хуйхны доторх цус хураалын улмаас амь насаа алдсан гэж тогтоогдсон байна.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэн өөрчилж, хохирогчийн төлөөлөгчид учирсан сэтгэцийн хохирлын төлбөрийг хүчингүй болгох шаардлагатай байна. Учир нь үхэлд хүргэсэн гэмтлийг авах явц нь шүүгдэгчийн үйлдлээс бус, хохирогчийн уналтаас болсон байж болзошгүй бөгөөд сэтгэцийн хор уршгийн зэрэглэлийг шинжээчийн дүгнэлтгүйгээр мөнгөн дүнгээр тогтоосон нь буруу байна.
• Прокурор: Шүүгдэгчийг хүнийг алах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээх байр суурьтай байсан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийг хүнийг алах гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэн хоригдсан хугацааг тооцож, хохирогчийн төлөөлөгчид сэтгэцийн хохирол нэмж гаргуулах шийдвэр гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгосон, учир нь мөрдөн байцаалтын явцад гэмт хэргийн улмаас хүний сэтгэцэд учирсан хор уршгийн хэмжээг хуульд заасан журмын дагуу шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоогдоогүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэмт хэргийн улмаас хүний сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг зөвхөн тусгай мэдлэг эзэмшсэн шинжээч тогтоох ёстой тул шинжээчийн дүгнэлтгүйгээр сэтгэцийн хор уршгийг мөнгөн дүнгээр тооцож шийдвэрлэх нь хууль бус байна (Шүүх шинжилгээний тухай хууль 40.1).
• Мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад хохирлын шинж чанар, хэмжээг нотлох ажиллагаа хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу хийгээгүй нь эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зорилтод нийцэхгүй байна (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 16.2).
• Хэргийн материал дахь нотлох баримт болон шинжээчийн мэдүүлэлд үндэслэн үхэлд хүргэсэн гэмтлийг авсан эсэх, түүнийг шүүгдэгчийн үйлдлээс ялгах боломжтой байсан тул хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэх үндэслэл байж болох ч шинжилгээний дутагдалтай тул анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгох шаардлагатай байна (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 39.5, 39.6, 39.8).