Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Ховор ургамлын үр, идээг зохих зөвшөөрөлгүйгээр түүж, бэлтгэн тээвэрлэсэн үйлдлийн хохирлыг тооцох болон тээврийн хэрэгслийг хууль бусаар ашигласан эсэх, мөн зорчих эрхийг хязгаарлах ялын хязгаарлалтын бүс нутгийг тогтоох талаарх эрх зүйн маргаан. Шүүгдэгч нь ховор ургамлын жагсаалтад багтсан хуш модны самрыг зохих зөвшөөрөлгүйгээр түүж, тээвэрлэсэн тул хохирол учруулсан гэж үзэв.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Самрыг ойгоос түүгээгүй, худалдаж авсан нь түүсэн үйлдлийг адилтган үзэх ёсгүй бөгөөд хохирлыг экологи-эдийн засгийн үнэлгээгээр тооцох ёстой гэж үзсэн.
• Прокурор: Анхан шатны шүүх хүчингүй болсон журмыг үндэслэл болгон дүгнэж, хохирлын дүнг Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн дагуу ургамлын экологи-эдийн засгийн үнэлгээг гурав дахин нэмэгдүүлсэн дүнгээр тооцох ёстой гэж эсэргүүцсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчийг торгох ялаар шийтгэж, хохирлыг албадан гаргуулсан. Давж заалдах шатны шүүх прокурорын эсэргүүцлийг хангаж, хохирлын дүнг өөрчилж, зорчих эрхийг хязгаарлах ялын хязгаарлалтын бүсийг нарийсгаж шийдвэрийг өөрчилсөн. Учир нь ховор ургамлын үр, эрхний хувьд экологи-эдийн засгийн үнэлгээг ашиглан хор уршгийг тооцох нь үндэслэлтэй бөгөөд зорчих эрхийг хязгаарлах ялын зорилго нь засарч хүмүүжүүлэх боломж олгох тул хэт өргөжүүлсэн хязгаарлалт нь эрх зүйн зарчимд нийцэхгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Ховор ургамлын үр, эрхний хувьд түүх, бэлтгэх, тээвэрлэх бүхий л үйлдлийг гэмт хэрэгт хамааруулна (Эрүүгийн хууль 24.8).
• Ойн дагалт баялгийн хохирлыг тооцохдоо ургамлын экологи-эдийн засгийн үнэлгээг ашиглан хор уршгийг тооцох нь үндэслэлтэй тул шүүгдэгчийн эрх зүйн байдлыг дээрдүүлсэн хууль хэрэглэсэн нь зөв байна (Байгаль орчныг хамгаалах тухай хууль 49).
• Зорчих эрхийг хязгаарлах ял нь нийгмээс тусгаарлахгүйгээр засарч хүмүүжүүлэх зорилготой тул үйлдсэн гэмт хэргийн шинж чанар, хувийн байдалд нийцүүлэн хязгаарлалтын бүсийг хэт өргөжүүлэхгүй байх ёстой.