Тогтоол №3523·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Б.Д нь Өвөрхангай аймгийн Засаг даргын дэргэдэх Орон нутгийн өмчийн газрын худалдан авах ажиллагааны албаны дарга, үнэлгээний хорооны даргаар ажиллаж байхдаа "Б" ХХК-ийг тендерт шалгаруулсны хариуд тус компанийн захирал Т.Ч-оос 3,000,000 төгрөгийн хахууль авсан. Т.Ч нь "Б" ХХК-ийг тендерт шалгаруулах ашиг сонирхлын үүднээс Б.Д-д 3,000,000 төгрөгийн хахууль өгсөн. "Б" ХХК нь хуулийн этгээдийн нэрийн өмнөөс, ашиг сонирхлын төлөө хахууль өгсөн.
- **Нэхэмжлэгч**: Прокурор нь Б.Д-г хахууль авсан, Т.Ч-г хахууль өгсөн, "Б" ХХК-г хуулийн этгээдийн нэрийн өмнөөс хахууль өгсөн гэмт хэрэгт тус тус яллах дүгнэлт үйлдсэн. Мөн Т.Ч-г эхнэрийнхээ эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэгт холбогдуулан ялласан.
- **Хариуцагч**: Шүүгдэгч Б.Д, Т.Ч, "Б" ХХК болон тэдгээрийн өмгөөлөгчид нь хахууль авах, өгөх гэмт хэргийн шинж хангагдаагүй, хууль буруу хэрэглэсэн, нотлох баримт хангалтгүй, мөрдөн байцаалтын явцад хууль зөрчсөн гэж үзэн, ял шийтгэлийг эсэргүүцсэн. Т.Ч нь эхнэртээ хохирол учруулсан хэргийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-10-12, **Дугаар**: 185
- **Шийдвэр**: Т.Ч-т холбогдох хүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэргийг хэрэгсэхгүй болгож, Б.Д-г Эрүүгийн хуулийн 22.4.2-т зааснаар 8,000,000 төгрөгөөр торгож, нийтийн албанд томилогдох эрхийг 5 жилээр хасч, Т.Ч-ийг Эрүүгийн хуулийн 22.5.1-т зааснаар 3,500,000 төгрөгөөр торгож, нийтийн албанд ажиллах эрхийг 2 жилээр хасч, "Б" ХХК-г Эрүүгийн хуулийн 22.5.3-т зааснаар 120,000,000 төгрөгөөр торгож, тодорхой төрлийн үйл ажиллагаа явуулах эрхийг 3 жилээр хассан.
- **Үндэслэл**: Б.Д нь албан тушаалын чиг үүргээ хэрэгжүүлсний хариуд хахууль авсан, Т.Ч нь өөртөө давуу байдал бий болгох зорилгоор хахууль өгсөн, "Б" ХХК нь хуулийн этгээдийн нэрийн өмнөөс хахууль өгсөн гэм буруутай нь тогтоогдсон. Т.Ч-ийн эхнэртэй холбоотой хэрэгт шинжээчийн дүгнэлтүүд зөрүүтэй гарсан тул эргэлзээг шүүгдэгчид ашигтайгаар шийдвэрлэсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2023-11-23, **Дугаар**: 60
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Б.Д, Т.Ч, "Б" ХХК болон тэдгээрийн өмгөөлөгчид
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол хууль зүйн үндэслэлгүй, хуулийг буруу хэрэглэсэн гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, гомдлуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Анхан шатны шүүх хэргийн бодит байдалд нийцсэн дүгнэлт хийж, Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-01-15, **Дугаар**: 00515
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Т.Ч, түүний өмгөөлөгч Т.Оюунчимэг, шүүгдэгч Б.Д-ийн өмгөөлөгч О.Санчирбал, шүүгдэгч "Б" ХХК-ийн өмгөөлөгч Б.Билгүүн
- **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүхийн хууль хэрэглээний зөрүүг арилгах, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн тогтоолын 1 дэх заалтад нэмэлт оруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээж, гомдлуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Эрүүгийн хуулийн 22 дугаар бүлэгт заасан авлигын гэмт хэрэг нь албан тушаалтан албаны эрх мэдэл, албан тушаалын байдлаа урвуулах, хэтрүүлэх замаар хувьдаа ашиг хонжоо олсон, эсхүл өөр хүн, хуулийн этгээдэд ийм боломж олгосон байх нийтлэг шинжтэй.
- Б.Д нь албаны чиг үүргээ хэрэгжүүлсний хариуд эгчийнхээ дансаар 3,000,000 төгрөгийг хахуульд авсан нь тогтоогдсон.
- Т.Ч нь өөрийн болон 100% эзэмшдэг "Б" ХХК-ийн данснаас Б.Д-ийн эгчийн данс руу 3,000,000 төгрөгийг шилжүүлэн хахууль өгсөн нь тогтоогдсон.
- Хуулийн этгээдэд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх үндэслэл нь Эрүүгийн хуулийн 9.1.1-д зааснаар хуулийн этгээдийг төлөөлөх эрх бүхий албан тушаалтан хуулийн этгээдийн ашиг сонирхлын төлөө гэмт хэрэг үйлдсэн тохиолдолд хамаарна.
- Т.Ч нь "Б" ХХК-ийн 100 хувийн хувьцаа эзэмшигч, гүйцэтгэх захирлын хувьд компанийн ашгийн төлөө хахууль өгсөн нь Эрүүгийн хуулийн 1.3.4, 9.1.1, 9.1.2, 9.1.3, 22.5.3-т нийцсэн.
- Т.Ч-т холбогдох хүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан хэрэгт шинжээчийн дүгнэлтүүд зөрүүтэй байсан тул Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 1.15.2-т зааснаар эргэлзээг шүүгдэгчид ашигтайгаар шийдвэрлэсэн нь зөв.
- Анхан шатны шүүх шийдвэр гаргахдаа Т.Ч-т холбогдох Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн ямар зүйл, хэсэгт заасан хэргийг хэрэгсэхгүй болгож буйг бичилгүй орхигдуулсныг залруулах шаардлагатай.
- Хоёр шатны шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэхдээ хэргийн бодит байдалд нийцсэн дүгнэлт хийж, Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглээгүй, хуулиар тогтоосон хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчөөгүй.