Тогтоол №3137·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Шүүгдэгч Д.М нь 2016 оны 07 дугаар сарын 28-ны орой согтуугаар Б.Э-ыг мал хулгайлсан хэмээн хардаж зодож, улмаар түүнийг нас барахад хүргэсэн. Шүүгдэгч Х.Б нь тухайн үед цагдаагийн хэсгийн төлөөлөгчөөр ажиллаж байхдаа Б.Э-ын мэдүүлгийг газар дээр нь шалгах ажиллагаа явуулах үедээ түүнийг цохиж, өшиглөж, бие махбод, сэтгэл санааг нь шаналган зовоосон үйлдэл хийсэн.
- **Нэхэмжлэгч**: Прокурор нь давж заалдах шатны шүүх Д.М-д холбогдох хэргийг Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.5-д зааснаар зүйлчилж, ялыг хөнгөрүүлснийг эс зөвшөөрч, Эрүүгийн хуулийг зөрүүтэй хэрэглэсэн тул анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээхийг хүссэн.
- **Хариуцагч**: Шүүгдэгч Х.Б-ын өмгөөлөгч нь түүнийг эрүү шүүлт тулгасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзсэн нь хуулийг буцаан хэрэглэсэн, мөн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан тул хэргийг хэрэгсэхгүй болгохыг хүссэн. Шүүгдэгч Д.М-ын өмгөөлөгч нь давж заалдах шатны шүүхийн магадлал хууль зүйн үндэслэлтэй, Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн гэж үзэж, магадлалыг хэвээр үлдээхийг хүссэн.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-10-21, **Дугаар**: 305
- **Шийдвэр**: Д.М-ыг хүнийг алах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 10 жил хорих ял оноож, Х.Б-ыг эрүү шүүлт тулгасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 2 жил хорих ялыг 2 жил зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар сольсон.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 10.1.1 (Д.М), 21.12.1 (Х.Б), Өршөөл үзүүлэх тухай 2021 оны хуулийн 7.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2022-01-20, **Дугаар**: 03
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Д.М, Шүүгдэгч Х.Б, Прокурор
- **Гомдлолын шалтгаан**: Д.М-д холбогдох хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэн өөрчилж, Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.5-д зааснаар 7 жил хорих ял оноож, Өршөөл үзүүлэх тухай 2021 оны хуулийн 6.2, 7.1-д зааснаар 2 жилийг хасаж, 5 жил болгон өөрчилсөн. Х.Б-д оногдуулсан ялыг хэвээр үлдээсэн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулсан.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.5 (Д.М), 21.12.1 (Х.Б), Өршөөл үзүүлэх тухай 2021 оны хуулийн 6.2, 7.1.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-03-31, **Дугаар**: 2022/ШХТ/344
- **Гомдлол гаргагч**: Прокурор, Шүүгдэгч Х.Б-ын өмгөөлөгч Б.Баярмагнай, Б.Мянган
- **Гомдлолын шалтгаан**: Прокурор давж заалдах шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг зөрүүтэй хэрэглэсэн гэж үзсэн. Х.Б-ын өмгөөлөгч нь Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн, хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, прокурорын эсэргүүцэл болон өмгөөлөгч нарын гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хассан, хязгаарласны улмаас шүүхийн шийдвэрт сөргөөр нөлөөлсөн ноцтой зөрчил тогтоогдоогүй.
- Анхан шатны шүүх шүүгдэгч Х.Б-ын үйлдэлд эрүү шүүлт тулгах гэмт хэргийн шинж тогтоогдсон талаар үндэслэл бүхий хууль зүйн дүгнэлт хийж, 2015 оны Эрүүгийн хуулийн 21.12.1-д зааснаар ял шийтгэл оногдуулсан нь Эрүүгийн хуулийг зөв тайлбарлаж хэрэглэсэн.
- Шүүгдэгч Д.М нь хохирогчийг зодсон даруй эмч, цагдаа дуудаж, эмнэлгийн тусламж үзүүлэх арга хэмжээ авсан. Хохирогч Б.Э нь хэсгийн төлөөлөгч Х.Б-ын эрхшээлд байхдаа зодуулж, яаралтай эмнэлгийн тусламж авч чадалгүй нас барсан.
- Д.М нь хохирогчийг шууд алах санаа зорилготой байсан гэж дүгнэхэд эргэлзэх үндэслэл бүхий нөхцөл байдал үүссэн.
- Шүүх эмнэлгийн шинжилгээгээр Д.М-ын зодсон үйлдлийн улмаас хохирогчийн тархинд хүнд гэмтэл учирч, улмаар нас барсан нь тогтоогдсон. Харин Х.Б-ын үйлдлийн улмаас үхэлд хүргэх гэмтэл учирсан шалтгаант холбоо үгүйсгэгдсэн.
- Давж заалдах шатны шүүх Д.М-ыг "Хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол санаатай учруулсны улмаас хохирогч нас барсан" гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.5-д зааснаар хөнгөрүүлэн зүйлчилж, ял оногдуулсан нь үндэслэлтэй.
- Х.Б-ын гэмт хэргийн хөөн хэлэлцэх хугацааг гэмт хэрэг үйлдсэн өдрөөс эхлэн яллагдагчаар татах хүртэл тооцсон нь хуульд нийцсэн.
- Прокурорын эсэргүүцэл болон шүүгдэгч Х.Б-ын өмгөөлөгч нарын гомдлыг хэрэгсэхгүй болгох нь зүйтэй.