© 2026 ХуульTech

Нийтлэл Блог

Шүүхийн шийдвэр №2417 | ХуульTech

Захиргаа хэрэг·Хяналт шатны шүүх

Тогтоол №2417

Shuukh.mn дээр үзэх ↗

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

Үйл явдал: Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хуулийн 5.2, 7.2-т заасан үүргээ биелүүлээгүй Засгийн газар, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Сангийн яамны эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоолгох.
Нэхэмжлэгч: “Х...” ТББ – хариуцагчдын эс үйлдэхүйг хууль бус гэж үзэн тогтоолгохыг шаардсан.
Хариуцагч: Засгийн газар, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Сангийн яам – үүргээ биелүүлсэн, эс үйлдэхүй хууль бус биш гэж үзэв.

🏛️ АНХАН ШАТ

Өдөр: 2020-01-06, Дугаар: 128/ШШ2020/0017
Шийдвэр: Яамдын нэхэмж хэрэгсэхгүй, Засгийн газрын 2012-05-17-ээс 2019-05-20 хүртэлх эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоож, тэмдэгтийн хураамж олгосон.
Үндэслэл: Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хуулийн 5.2, 7.2; Монгол Улсын Засгийн газрын тухай хуулийн 3.2; Яамны эрх зүйн байдлын тухай хуулийн 7.1.2; Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 48.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

Өдөр: 2020-03-25, Дугаар: 207
Гомдол гаргагч: Хариуцагч
Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шийдвэрт хууль буруу хэрэглэсэн.
Шийдвэр: Анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
Үндэслэл: Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120.1.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

Өдөр: , Дугаар:
Гомдол гаргагч: Хариуцагч (Засгийн газар)
Гомдолын шалтгаан: Анхан шатны шийдвэрт 106.3.4 буруу хэрэглэсэн, эс үйлдэхүй хууль бус биш, нэхэмжлэгчийн ашиг сонирхол зөрчигдөөгүй, ТББ-ын дүрэм нийцээгүй.
Шийдвэр: Анхан шатны шийдвэр, давж заалдах шатны магадлалыг өөрчилж бүх нэхэмж хэрэгсэхгүй болгосон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

Засгийн газар 2019-05-02-нд хуульд өөрчлөлт оруулж 7.2-г хүчингүй болгож, 2019-08-14-нд 316 дугаар тогтоолоор журмыг баталсан тул үүргээ биелүүлсэн.
Хэрэг явцад нэхэмж хангагдсан, нэхэмжлэгчийн ашиг сонирхол хамгаалагдсан тул тогтоох шаардлагагүй.
Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг өөрчилж шийдвэрлэсэн нь 106.5-д нийцээгүй, журмын зөрчил.
106.3.4-ийг буруу хэрэглэсэн, 123.2.1-д харш.
ТББ-ын дүрэмд зорилго нийцээгүй, 18.3.1 хангаагүй.

Өөр асуулт байна уу?

Монгол Улсын хууль, тогтоомж, шүүхийн шийдвэрийн санд суурилсан хиймэл оюунаас хүссэн асуултаа асуу

ХуульGPT-ээс асуух

Ижил төстэй 5 тогтоол

Тогтоол №2764·Захиргаа · Давж шат
ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: “Х” ТББ нь Байгаль орчин, аялал жуулчлалын сайд, Сангийн сайдын хамтарсан тушаалыг захиргааны хэм хэмжээний актын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэх, мөн ус бохирдуулсны төлбөрийн хэмжээг тогтоохдоо усны экологи-эдийн засгийн үнэлгээг үндэслэн тогтоох Засгийн газрын шийдвэр гаргаагүйг хууль бус гэж үзэн, хариуцагч Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Засгийн газарт тус тус холбогдуулан нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, холбогдох журмуудыг нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэхийг Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яаманд даалгаж, Засгийн газрын эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоож, ус бохирдуулсны төлбөрийн хэмжээг тогтоох шийдвэрийн төсөл боловсруулж Засгийн газрын тогтоол гаргуулахыг тус яамнд даалгасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нарын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчид нэхэмжлэлийн шаардлагад дурдагдаагүй асуудлыг шүүх шийдвэртээ оруулсан, хуулийг буруу хэрэглэсэн гэх үндэслэлээр анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлүүлэхээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүхээс анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны журмаар дахин хянан шийдвэрлүүлэхээр буцаасан. Шүүх нь нэхэмжлэлийн шаардлагын хүрээнд байхгүй асуудлыг шийдвэртээ оруулсан, хамтран хариуцагчаар татаагүй, эс үйлдэхүйг хууль бус гэж дүгнэсэн нь хууль зөрчсөн гэж үзсэн. Мөн төлбөрийн хэмжээг тогтоох Засгийн газрын үйлдэл, эс үйлдэл, яамдын үйлдэл, эс үйлдэхүйг шүүхийн харьяаллын хүрээнд зөв тодорхойлох шаардлагатайг дурджээ. Хариуцагч нь Засгийн газрын тогтоолын төсөл боловсруулж өргөн мэдүүлэхгүй байгаа эсэх, эсхүл өргөн мэдүүлсэн төслийг хэлэлцэн батлахгүй байгаа эсэх нь тодорхой бус байсан.
Тогтоол №3478·Захиргаа · Давж шат
ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: "Х д э х" ТББ нь Засгийн газар, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Сангийн яамд холбогдуулан "Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хууль"-ийн зарим зүйл заалтыг биелүүлээгүй эс үйлдлийг хууль бус болохыг тогтоолгох нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх Засгийн газрын эс үйлдлийг хууль бус болохыг тогтоож, бусад яамдын нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч Засгийн газар, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам нь нотлох баримтыг буруу үнэлсэн, хуулийг буруу хэрэглэсэн гэх үндэслэлээр гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. Учир нь Засгийн газар нь 2012-2019 онд "Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хууль"-ийн 7.2-р зүйлийг хэрэгжүүлэх үүргээ биелүүлээгүй нь тогтоогдож, энэ нь хууль бус эс үйлдэл болохыг тогтоосон нь үндэслэлтэй байна. Харин Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Сангийн яам нь хуулийн заалтыг биелүүлэх зорилгоор тодорхой ажил хийсэн тул тэдний эс үйлдэл хууль бус гэж үзэх үндэслэлгүй.

Тогтоол №1792·Захиргаа · Хяналт шат

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: “Х д э” ТББ нь Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яамны сайд, Сангийн сайдын хамтарсан тушаалыг улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэхийг даалгах, Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хуулийн холбогдох заалтыг хэрэгжүүлээгүй Засгийн газрын эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоолгох, мөн улсын бүртгэлд оруулах, тогтоол гаргах зэрэг шаардлага бүхий нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүх нь нэхэмжлэгчийн шаардлагыг хангаж, хамтарсан тушаалыг улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэхийг даалгаж, ус бохирдуулсны төлбөрийн хэмжээг тогтоох заалтыг хэрэгжүүлээгүй Засгийн газрын эс үйлдэхүйг хууль бус болохыг тогтоон, уг заалтын дагуу төлбөрийн хэмжээг тогтоох шийдвэрийн төсөл боловсруулж Засгийн газрын тогтоол гаргахыг Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яаманд даалгасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч талын гомдлоор Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны журмаар дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. Учир нь, Сангийн сайдыг хамтран хариуцагчаар татаагүй, мөн төлбөрийн хэмжээг тогтоох тогтоолын төсөл боловсруулж Засгийн газарт өргөн мэдүүлэхийг даалгах бус харин Засгийн газрын тогтоол гаргуулахыг даалгасан нь хэрэгжих боломжгүй гэж үзсэн. ХЯНАЛТЫН ШАТ: Нэхэмжлэгч тал давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг зөрчсөн гэж үзэн хяналтын журмаар гомдол гаргасан. Хамтарсан тушаалыг улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлага нь нэхэмжлэлийн шаардлагаар тодорхойлогдохгүй, Сангийн сайдыг хамтран хариуцагчаар татах шаардлагагүй байсан, анхан шатны шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэх журмыг зөрчөөгүй гэж тайлбарласан. ҮНДЭСЛЭЛ: Дээд шүүх нь давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг үндэслэлтэй гэж үзсэн. Анх гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага нь тодорхой бус байсан бөгөөд хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад нэмэгдүүлсэн шаардлагууд нь Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн журмыг зөрчсөн, тухайлбал, батлагдсан актуудыг улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэхийг даалгасан нь буюу Засгийн газрын тогтоол гаргуулахыг даалгасан нь эрх хэмжээний асуудалтай холбоотойгоор тодорхойгүй байсан нь шийдвэрт нөлөөлсөн гэж үзжээ. Иймд давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.

Тогтоол №2784·Захиргаа · Давж шат

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хуулийн этгээдүүд байгалийн нөөц ашигласны төлбөр, хураамжийг хуульд зааснаас илүү хэмжээгээр төлсөн нь илт хууль бус захиргааны акт болохыг тогтоолгон, учирсан хохирлыг гаргуулахаар нэхэмжилжээ. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож, улсын тэмдэгтийн хураамжийг орон нутгийн төсөвт үлдээж, нэхэмжлэгч “А н” НҮТББ-ын улсын тэмдэгтийн хураамжийн төлбөрийг буцаан олгохоор шийдвэрлэжээ. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нар анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль ёсны болон үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй хэмээн үзэж, Засгийн газрын тогтоолоор тогтоосон хэмжээ нь хуульд заасан хэмжээнээс бага байсан тул гэрээний дагуу төлбөр хураамж төлөх нь үндэстэй байсан тул шийдвэрийг бүхэлд нь эс зөвшөөрч гомдол гаргав. ҮНДЭСЛЭЛ: Байгалийн нөөц ашигласны төлбөр, улсын тэмдэгтийн хураамжийн хэмжээг холбогдох хуулиуд болон Засгийн газрын тогтоолоор тогтоосон байдаг. Засгийн газрын тогтоолоор тогтоосон хэмжээ нь хуулиар тогтоосон хязгаарт багтааж тогтоосон байх тул уг тогтоолыг үндэслэн төлбөр хураамж төлөхөөр байгуулсан гэрээ нь хуульд нийцсэн байна. Хуулиар тогтоосон төлбөр, хураамжийн хэмжээг Засгийн газрын тогтоолоор өөрчлөн тогтоосон байсан ч эрх зүйн хэм хэмжээний эрэмбэ, хууль хэрэглээний зарчмын хувьд шүүх нэхэмжлэлийг хангаж чадахгүй. Давж заалдах шатны шүүхээс анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхижээ.

Тогтоол №11097·Захиргаа · Анхан шат

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам, Сангийн сайдын хамтарсан тушаалыг улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэхийг, мөн Засгийн газрыг Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хуулийн холбогдох заалтыг хэрэгжүүлээгүй эс үйлдлээ хууль бус болохыг тогтоолгож, уг заалтын дагуу шийдвэр гаргахыг Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яаманд даалгахыг шаарджээ. АНХАН ШАТ: Шүүх хууль бус эс үйлдэл тогтоож, захиргааны хэм хэмжээний актын бүртгэлд хамтарсан тушаалыг бүртгүүлэхийг, мөн төлбөрийн хэмжээг тогтоох шийдвэрийн төсөл боловсруулж Засгийн газрын тогтоол гаргуулахыг Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яаманд даалгав. ҮНДЭСЛЭЛ: Ус бохирдуулсны төлбөрийн тухай хууль батлагдсан боловч холбогдох журмууд, төлбөрийн хэмжээг тогтоох зохицуулалтыг хуулийн хугацаанд хийгээгүй нь Засгийн газар болон Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яамны хууль бус эс үйлдэл болохыг тогтоожээ. Хууль зүйн яамны шаардлагыг хангалгүй, улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгүүлэхгүй байсан нь Захиргааны ерөнхий хууль зөрчсөн байна.