Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Төрийн албан хаагчийг хууль бусаар томилсон, чөлөөлсөн үйлдлээр төрд учруулсан хохирлыг нөхөн төлүүлэх маргаан. Захиргааны байгууллагын удирдлага байсан этгээд албан тушаалтныг түр орлон гүйцэтгэгчээр томилсон нь төрийн албаны хууль тогтоомжийг зөрчсөн гэж үзэн, үүний улмаас олгогдсон цалин болон нэг удаагийн буцалтгүй тусламжийн төлбөрийг төрд учруулсан хохирол гэж үзэн нөхөн төлүүлж, гаргуулах асуудал үүссэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Албан тушаалтны томилолт, чөлөөлөлт нь хууль бус байсан тул үүний улмаас төрд гарсан цалин болон нэг удаагийн буцалтгүй тусламжийн төлбөрийг төрийн албаны төв байгууллагын эрхээр нөхөн төлүүлнэ гэж үзэв.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэлийг хүлээн авснаас хойш хугацаа хэтэрсэн гэж маргасан төдийгүй, албан тушаалтныг чөлөөлөх шийдвэр гаргахад хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийн тухай хууль зэрэг бусад хүчин зүйл нөлөөлсөн гэж тайлбарлав.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон бөгөөд давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээж, давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхив. Учир нь албан тушаалтны тэтгэвэрт гарахад олгогддог нэг удаагийн буцалтгүй тусламж нь томилгооны улмаас үүссэн гэм хор биш тул төрд учруулсан хохирол гэж үзэх үндэслэлгүй, мөн хариуцагчийг буруутгах үйлдлээр шууд санаатай эсвэл илт болгоомжгүй байсан гэм буруугийн шинж тогтоогдоогүй тул нөхөн төлүүлж болохгүй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төрийн албан хаагчийг хууль бусаар томилсон, чөлөөлсөн нь шүүх эсвэл төрийн албаны төв байгууллага тогтоосон байх ёстой тул түүнийг нөхөн төлүүлж болох үндэслэлтэй байх шаардлагатай (Төрийн албаны тухай хууль 50.1, 50.2).
• Албан тушаалтны тэтгэвэрт гарахад олгогддог нэг удаагийн буцалтгүй тусламж нь тухайн албан тушаалд томилогдсон эсэхээс үл хамааран тэтгэвэрт гарахад үндэслэн олгогддог тул төрд учруулсан хохирол гэж үзэхгүй (Төрийн албаны тухай хууль 60.1).
• Гэм хор учруулсан этгээдээс хохирлыг нөхөн төлүүлж болохын тулд тухайн үйлдлээр шууд санаатай буюу илт болгоомжгүй байсан гэм буруугийн шинж тогтоогдсон байх ёстой (Иргэний хууль 498.5).