Тогтоол №8906

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Татварын ерөнхий газрын татварын улсын байцаагч нараас М******* ГХОХХК-д 2017 оны 1 дүгээр сарын 1-ний өдрөөс 2020 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдрийг дуусталх хугацааны татварын ногдуулалт, төлөлтийн байдалд хийсэн татварын хяналт шалгалтаар илэрсэн зөрчилд үндэслэн нөхөн ногдуулалтын акт гаргасан.
• Нэхэмжлэгч: М******* ГХОХХК, 2023 оны 7 дугаар сарын 04-ний өдрийн НА36230000002 дугаар нөхөн ногдуулалтын актыг хууль бус болохыг тогтоолгох.
• Хариуцагч: Татварын ерөнхий газрын татварын улсын байцаагч Б.М*******, Ц.М*******, Б.Ц*******, Ч.С*******, Э.Э*******, Б.Х******* нар, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2025-04-15, Дугаар: 128/ШШ2025/0267
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Татварын ерөнхий хуулийн 41.2, 41.4-т заасныг баримтлан нөхөн ногдуулалтын актын хууль бус байдлыг тогтоолгох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.

⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Өдөр: 2025-05-28, Дугаар: 210/МА2025/00XXX
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч
• Гомдлолын шалтгаан: Татварын хяналт шалгалтыг хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу хийгээгүй, томилолт болон актад хяналт шалгалтын үндэслэлийг буруу тодорхойлсон.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Нэхэмжлэгчийн маргаж буй нөхөн ногдуулалтын акт нь Татварын ерөнхий газрын дэргэдэх Маргаан таслах зөвлөлийн 2024 оны 1 дүгээр сарын 29-ний өдрийн 2 дугаар тогтоолоор түдгэлзүүлэгдэж, дахин шалгуулахаар буцаагдсан бөгөөд 2024 оны 5 дугаар сарын 7-ны өдөр шинэ акт гарсан тул Татварын ерөнхий хуулийн 47.12-т заасны дагуу өмнөх акт хүчингүй болсон.
• Хэдийгээр хүчингүй болсон актыг хууль бус байсан эсэхийг тогтоолгох нь ач холбогдолгүй мэт боловч, Захиргааны хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024 оны 893 дугаар тогтоолоор маргаан бүхий актаар нэхэмжлэгчид татварын өр төлбөр төлөх үүргийг үүсгэж, эрх зүйн шууд үр дагавар бий болгосон гэсэн үндэслэлээр хэргийг хянан шийдвэрлэсэн нь Захиргааны хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 122.7-д зааснаар эцсийн шийдвэр тул маргааныг хянан шийдвэрлэх боломжтой.
• Татварын хяналт шалгалт хийх үндэслэл, хэлбэрийг Татварын ерөнхий хуулиар, төрлийг журмаар зохицуулсан байдаг. Томилолтын 6.1-д заасан “Удирдлагын шийдвэрээр” гэсэн хяналт шалгалтын төрөл хууль, журмын алинд ч байхгүй нь үнэн.
• Гэвч томилолтод “Удирдлагын шийдвэрээр-иж бүрэн” гэсэн нь маягтад тусгагдсанаар хяналт шалгалтын төрөл боловч хууль зүйн хувьд хяналт шалгалтын хэлбэр гэх ойлголтод хамаарах үндэслэлтэй.
• Нэхэмжлэгч нь эрсдэлийн үнэлгээгээр 92.49 хувьтай гарсантай холбогдуулан эрсдэлд үндэслэсэн, иж бүрэн хяналт шалгалтыг хийсэн гэх хариуцагчийн тайлбарыг зөвхөн томилолтод “Удирдлагын шийдвэрээр” гэж бичсэнээр бүхэлд нь үгүйсгэх, цаашлаад нөхөн ногдуулалтын актаар тогтоогдсон зөрчлүүдтэй тухайлан маргахгүй байгаа энэ тохиолдолд зөвхөн татварын хяналт шалгалтын хэлбэрийг зөв тодорхойлсон эсэхээс хамаарч актыг хууль бус байсан болохыг тогтоохгүй.
• Нэхэмжлэгчид одоогийн хүчинтэй 2024 оны акттай маргахад нэгэнт хүчингүй болсон 2023 оны актыг хууль бус байсан болохыг тогтоосон эсэхээс үл хамаарч хууль зүйн хувьд ямар ч эерэг болоод сөрөг үр дагавар үүсгэхгүй.