Тогтоол №481·Захиргаа · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Г.Анхбаяр, Г.Алтанзул нар нь “Өндөрбумбат” нөхөрлөлийн гэрээг шинэчлэн баталсан бүртгэл болон улсын бүртгэлийн гэрчилгээнд орсон нэмэлт өөрчлөлтийг хүчингүй болгуулахыг хүссэн. Учир нь Н.Цэндсүрэн нь хуурамч баримт бүрдүүлж, Улсын бүртгэлийн хэлтэс эдгээр баримтыг үндэслэн бүртгэлд өөрчлөлт оруулсан гэж үзжээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Г.Анхбаяр, Г.Алтанзул нар “Өндөрбумбат” нөхөрлөлийн гэрээг шинэчлэн баталсан бүртгэл, улсын бүртгэлийн 1820001029 дугаартай гэрчилгээнд орсон нэмэлт өөрчлөлтийг хүчингүй болгуулахыг хүссэн. Учир нь нөхөрлөлийн хурал болоогүй бөгөөд Н.Цэндсүрэн хуурамч баримт бүрдүүлж, улсын бүртгэгч хуулийн шаардлага хангаагүй баримтаар бүртгэл хийсэн.
- **Хариуцагч**: Хэнтий аймгийн Улсын бүртгэлийн хэлтэс нь Н.Цэндсүрэнгийн хүсэлтээр ирүүлсэн баримтууд нь Нөхөрлөлийн тухай хуулийн 20.3.4-т заасны дагуу бүрдсэн, гэрээг шинэчлэн баталсан тогтоол, хурлын тэмдэглэлд нөхөрлөлийн бүх гишүүд гарын үсэг зурсан байсан тул бүртгэл хийсэн. Бүртгэлийн байгууллага гарын үсгийг хуурамчаар зурсан эсэхийг тогтоох боломжгүй гэж тайлбарласан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2016-03-25, **Дугаар**: 04
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, Хэнтий аймгийн Улсын бүртгэлийн хэлтсийн 2015-11-20-ны өдрийн “Өндөр бумбат” нөхөрлөлийн гэрээг шинэчлэн баталсан бүртгэл, Улсын бүртгэлийн 1820001029 тоот гэрчилгээнд орсон нэмэлт өөрчлөлтийг тус тус хүчингүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Хуулийн этгээдийн Улсын бүртгэлийн тухай хуулийн 11.2, 23.1, Нөхөрлөлийн тухай хуулийн 22.5.1-т заасныг зөрчсөн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2016-05-27, **Дугаар**: 221/МА2016/0343
- **Гомдлол гаргагч**: Гуравдагч этгээд Н.Цэндсүрэн
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль бус, нөхөрлөлийн хурал болсон, прокуророос хэрэгсэхгүй болгосон хэргийн материалыг үндэслэсэн, өмгөөлөгч авах эрхээр хангаагүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн “ТОГТООХ” хэсгийн 1 дэх заалтын “22 дугаар зүйлийн 22.5.1” гэснийг “22 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсгийн 1 дэх заалт” гэж өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Анхан шатны шүүх хууль хэрэглээний алдааг давж заалдах шатны шүүх зөвтгөж, шийдвэр нь үндэслэлтэй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2016-07-29, **Дугаар**: 221/МА2016/0343
- **Гомдлол гаргагч**: Гуравдагч этгээд Н.Цэндсүрэн
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр нь хууль бус, хуурамч баримт бүрдүүлсэн гэх дүгнэлтийг хүлээн зөвшөөрөхгүй, шүүх нэг талыг барьсан, өмгөөлөх эрхээр хангаагүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, гуравдагч этгээдийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан болон давж заалдах шатны шүүх нотлох баримт бүрдүүлэх, үнэлэх ажиллагааг Захиргааны хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 30.1, 31.1, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2-т заасны дагуу зөв хэрэгжүүлсэн.
- Нөхөрлөлийн гишүүдийн 2015-10-16-ны өдрийн 09 дүгээр хурлын тогтоол, 10 дугаар бүхий хурлын тэмдэглэл зэрэг нь хуурамч, хурал зохих журмын дагуу хийгдээгүй болох нь эрх бүхий байгууллагаар шалгагдаж тогтоогдсон.
- Н.Цэндсүрэн нь өргөдөл гаргах эрх бүхий албан тушаалтан биш байхад, түүний хүсэлтээр хариуцагч захиргааны байгууллага Н.Цэндсүрэнг даргаар томилсон, хөрөнгийн хэмжээнд өөрчлөлт орсон зэргийг бүртгэжээ.
- Улсын бүртгэлийн хэлтэс Хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн тухай хуулийн 15, 22 дугаар зүйлүүдээр тодорхойлогдсон шаардлагуудыг зөрчиж, хууль бус шийдвэр гаргасныг шүүхүүд зөв дүгнэсэн.
- Шүүх хуралдааны зарыг хэргийн оролцогчдод хуульд заасан журмын дагуу хүргүүлсэн, гуравдагч этгээдийн хүсэлтээр 3 удаа хуралдааныг хойшлуулсан тул шүүхийг өмгөөлөгч авах эрхээр хангаагүй гэж буруутгах боломжгүй.
- Гишүүдийн хурлын маргаантай асуудал нь Захиргааны хэргийн шүүхийн харъяаллын маргаанд хамааралгүй, тус шүүх зөвхөн хариуцагч Улсын бүртгэлийн хэлтсийн “Өндөр Бумбат” нөхөрлөлийн гэрээг шинэчлэн бүртгэсэн ажиллагаа нь холбогдох хуульд нийцэж байгаа эсэхэд дүгнэлт хийсэн.
- Анхан шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг оновчтой хэрэглээгүй алдааг зөвтгөж шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан давж заалдах шатны шүүхийн магадлал зөв.