Тогтоол №1189

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь иргэний хэргийн шүүхийн шийдвэрээр өмчлөгчөөр тогтоогдсон орон сууцнуудыг өөрийн нэр дээр улсын бүртгэлд бүртгүүлэхийг Бүртгэлийн байгууллагаас шаардсан. Эдгээр орон сууц нь гуравдагч этгээд банкны барьцаанд бүртгэлтэй байсан тул Бүртгэлийн байгууллага нэхэмжлэгчийн мэдүүлгээс татгалзсан. Нэхэмжлэгч уг татгалзсан үйлдлийг хууль бус болохыг тогтоолгохоор захиргааны хэрэг үүсгэсэн.

АНХАН ШАТ: Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, өмнө бүртгэгдсэн өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээг хүчингүй болгож, нэхэмжлэгчийг орон сууцны өмчлөгчөөр бүртгэж гэрчилгээ олгохоос татгалзсан үйлдлийг хууль бус гэж тогтоосон. Мөн Бүртгэлийн байгууллагад нэхэмжлэгчийг өмчлөгчөөр бүртгэж гэрчилгээ олгохыг даалгасан. Шүүх нь Эд хөрөнгө өмчлөх эрх, түүнтэй холбоотой эд хөрөнгийн бусад эрхийн улсын бүртгэлийн тухай болон Үл хөдлөх эд хөрөнгийн барьцааны тухай хуулиудын холбогдох заалтуудыг үндэслэсэн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гуравдагч этгээд банк нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч давж заалдах гомдол гаргасан. Тус банк нь өөрийн барьцааны эрх хууль ёсны дагуу хүчин төгөлдөр бүртгэгдсэн байхад, өмчлөгчийн өөрчлөлтийг хийхэд барьцаалагчийн нотариатаар баталгаажсан зөвшөөрөл шаардлагатай байсан тул Бүртгэлийн байгууллага татгалзсан нь хууль ёсны үйлдэл байсан гэж тайлбарласан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, гуравдагч этгээдийн гомдлыг хангаж, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.

ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий шаардлагыг хангаагүй гэж дүгнэсэн. Учир нь орон сууцууд банкны барьцаанд хууль ёсоор бүртгэгдсэн байсан бөгөөд анхны өмчлөх эрхийн бүртгэлийг хүчингүй болгох үндэслэлгүй. Нэхэмжлэгчийг өмчлөгчөөр тогтоосон шүүхийн захирамж нь өмнөх бүртгэлийг хүчингүй болгох үндэс болохгүй. Эд хөрөнгө өмчлөх эрх, түүнтэй холбоотой эд хөрөнгийн бусад эрхийн улсын бүртгэлийн тухай хуулийн 19.2-т зааснаар, бүртгэлд нэмэлт, өөрчлөлт хийхээс өмнө барьцааны эрх нь хөндөгдөж болох этгээдийн нотариатаар баталгаажуулсан зөвшөөрлийг заавал авах ёстой. Барьцааны бүртгэл хүчин төгөлдөр байхад Бүртгэлийн байгууллага өмчлөгчийг өөрчлөн бүртгэх боломжгүй, шүүх ийнхүү даалгах үндэслэлгүй. Иймд Бүртгэлийн байгууллагын татгалзсан үйлдэл нь Улсын бүртгэлийн ерөнхий хуулийн 18.1.8 болон Эд хөрөнгө өмчлөх эрх, түүнтэй холбоотой эд хөрөнгийн бусад эрхийн улсын бүртгэлийн тухай хуулийн 19.2-т нийцсэн. Эдгээр үндэслэлээр анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.