Үйл явдал
Татварын хөнгөлөлт эдлэх эрх, харилцан хамаарал бүхий этгээдийн орлогыг нийлэмжлэх асуудал. Аж ахуйн нэгж нь татварын 90 хувийн хөнгөлөлт эдлэх хүсэлт гаргасан боловч татварын байгууллага нь тухайн аж ахуйн нэгж болон түүний хамаарал бүхий этгээдийн борлуулалтын орлогын нийлбэр дүн 1.5 тэрбум төгрөгөөс давсан гэж үзэн хөнгөлөлт олгохоос татгалзсан.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Татварын хөнгөлөлтөд хамрагдах суурь нөхцөл хангагдсан тул татгалзсан шийдвэрийг хүчингүй болгохыг шаардаж байгаа бөгөөд харилцан хамаарал бүхий этгээдтэй хийсэн гүйлгээ нь орлогын дүнг зохионгуй хуваах зорилготой биш, харин бодит ажил хэрэг байсан гэж үзэж байгаа.
- Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Харилцан хамаарал бүхий этгээдүүдийн борлуулалтын орлогын нийлбэр дүн 1.5 тэрбум төгрөгөөс давсан тул татварын хөнгөлөлтөд хамрагдах боломжгүй гэж үзсэн.
Шийдвэр ба үндэслэл
Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, татварын хөнгөлөлтөөс татгалзсан шийдвэрийг хүчингүй болгосон. Хариуцагч нь харилцан хамаарал бүхий этгээдийн орлогыг нийлэмжлэхдээ аж ахуйн нэгжийн бодит орлогыг объектив шалгуураар тодорхойлж үзээгүй тул шийдвэр нь үндэслэлгүй байна. Нэхэмжлэгчийн борлуулалтын орлого 1.3 тэрбум орчим төгрөг байсан бөгөөд хамаарал бүхий этгээдтэй хийсэн түрээсийн төлбөр болон зээлийн хүүгийн төлбөрийг нийлүүлсэнд ч 1.5 тэрбум төгрөгийн босго дүнд хүрэхгүй байгаа тул уг гүйлгээ нь татварын хөнгөлөлт авах зорилгоор орлогыг хуваах зорилготой гэж үзэх үндэслэлгүй байна. Иймд харилцан хамаарал бүхий этгээдийн орлогыг нийлэмжлэх нь татварын хөнгөлөлтийн зорилго болох жижиг, дунд аж ахуйн нэгжийг дэмжих бодлоготой нийцэхгүй байна.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Харилцан хамаарал бүхий этгээдүүдийн хоорондын ажил гүйлгээ нь татварын хөнгөлөлт авах зорилгоор орлогыг хуваах зорилготой эсэхийг бодит баримтаар тогтоохгүйгээр зөвхөн орлогын нийлбэр дүнгээр тооцох нь татварын хөнгөлөлтийн зорилготой нийцэхгүй (Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хууль 22.1, 22.3).
- Аж ахуйн нэгжийн борлуулалтын орлого болон хамаарал бүхий этгээдтэй хийсэн гүйлгээний дүн нь хуулиар тогтоосон хязгаарлалтын босго дүнд хүрэхгүй байгаа бол тухайн гүйлгээг орлогыг хуваах зорилготой гэж үзэх үндэслэлгүй (Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хууль 22.1).
- Захиргааны байгууллагын шийдвэр нь аж ахуйн нэгжийн орлогыг бодитой, объектив шалгуураар тодорхойлсон байх ёстой (Захиргааны ерөнхий хууль 37.1).