Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: "Б" ХХК нь "К б" ХХК-тай 2013.08.13-ны өдөр зээлийн гэрээ байгуулж, 5 тэрбум төгрөгийн зээл авсан. Зээлийн гэрээний хугацаа 2017.03.12-нд дууссан бөгөөд зээлдэгч нь 2015.10.30-наас хойш үүргээ биелүүлээгүй.
• Нэхэмжлэгч: "К б" ХХК дахь банкны эрх хүлээн авагч. Зээлийн гэрээг цуцалж, гэрээний үүрэгт 6,641,719,813 төгрөг гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэл хангуулах.
• Хариуцагч: "Б" ХХК. Банк зээлийн гэрээг цуцлах нөхцөл бүрдсэн байхад үүргээ хэрэгжүүлээгүй тул Иргэний хуулийн 223.2-т зааснаар 2015.12.30-ны өдрөөс хойших хугацааны хүү авах эрхээ алдсан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2020-09-17, Дугаар: 181/ШШ2020/02355
• Шийдвэр: "Б" ХХК-иас 5,900,402,553.61 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгож, үлдэх 741,317,260.26 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. Барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг дурдсан.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 244.2, 244.2.3, 451.1, 452.2, 175.1.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2021-01-11, Дугаар: 132
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Зээлийн хүүгийн төлбөр ихээр нэмэгдсэн нь зээлдүүлэгчийн буруутай үйл ажиллагаанаас болсон тул 2015.12.30-наас хойших хугацааны хүүг хасах.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг "5,900,402,553.61 төгрөг" гэснийг "6,315,071,477 төгрөг" гэж, "741,317,260.26 төгрөг" гэснийг "326,648,336 төгрөг" гэж тус тус өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.
• Үндэслэл: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2022-05-24, Дугаар: 3687
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч, Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Нэхэмжлэгч нь Иргэний хуулийн 26.1, 26.8, 240.1.4-т заасныг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, Банкны тухай хуулийн 68.3-ыг хэрэглээгүй, барьцаа хөрөнгийн газрыг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлагагүй байсан гэж үзсэн. Хариуцагч нь 2015.12.30-наас хойших хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг зөвшөөрөхгүй байгаа.
• Шийдвэр: Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2021 оны 01 дүгээр сарын 11-ний өдрийн 0132 дугаар магадлал, Сүхбаатар дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2020 оны 09 дүгээр сарын 17-ны өдрийн 181/ШШ2020/02355 дугаар шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1, 2, 3 дахь заалтуудыг өөрчилж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Шүүх анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 116.1-д заасан шаардлагыг хангаагүй гэж үзсэн.
• Хариуцагч нь зээлийн гэрээний үүрэгт 718,836,745 төгрөг төлсөн боловч 2015.10.30-ны өдрөөс хойш үүргээ биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч нь зээлийн гэрээнээс татгалзаж, 2020.03.05-ны өдрийн байдлаар үүссэн үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй.
• Зээлийн үндсэн төлбөрт 5,000,000,000 төгрөг, зээлийн хүүнд 1,567,264,745.37 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүнд 13,978,904.12 төгрөг, нийт 6,581,243,649.49 төгрөгийг төлөх үүрэгтэй нь тогтоогдсон нь Иргэний хуулийн 205.1, 451.1, 452.2, 453.1-д нийцнэ.
• Монголбанкны Ерөнхийлөгчийн 2019.04.08-ны өдрийн А-96, А-97 тоот тушаалаар "К б" ХХК-ийг татан буулгаж, эрх хүлээн авагчийг томилсон тул "К б" ХХК дахь Банкны эрх хүлээн авагч нь Иргэний хуулийн 123.2, 123.6-д зааснаар зээлийн гэрээний үүргийг шаардах эрхтэй.
• Давж заалдах шатны шүүх "К б" ХХК-ийг татан буулгаснаар эрх зүйн чадваргүй болж, үүрэг дуусгавар болсон гэж дүгнэн, уг хугацаанаас хойш хүү, нэмэгдүүлсэн хүү шаардах эрхгүй гэж үзсэн нь Иргэний хуулийн 26.1, 26.8, 224.2.3-т заасныг зөрчсөн. Иймд хариуцагчийн хяналтын гомдлыг хангах үндэслэлгүй.
• Барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь Иргэний хуулийн 174.1, 175.1-д нийцээгүй. Шүүх Газрын тухай хуулийн 38.5-д заасан зохицуулалтыг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн. Тус компанийн 4194.75 м.кв газар нь дангаар барьцааны зүйл болоогүй, уг газар дээр баригдсан үйлдвэрийн зориулалттай барилгын хамт барьцаалагдсан тул уг үл хөдлөх хөрөнгүүд болон газраар үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нь хуульд нийцнэ.