Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Б.Б нь 2006 онд Ч.Гантулгаас орон сууцыг худалдан авч, өнөөг хүртэл эзэмшиж байгаа боловч өмчлөх эрхийн гэрчилгээг шилжүүлж аваагүй. Учир нь Ч.Гантулга нь уг орон сууцыг 2001 онд С.Ганболдоос худалдан авахдаа гэрчилгээг нь үрэгдүүлсэн гэх шалтгаанаар өмчлөх эрхийг шилжүүлж аваагүй байсан. С.Ганболд нь 2015 онд шинээр гэрчилгээ гаргуулж авсан бөгөөд 2016 онд Б.Б-ыг байр чөлөөлүүлэхээр шүүхэд нэхэмжилсэн боловч уг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Нэхэмжлэгч: Б.Б нь Сэлэнгэ аймгийн Сайхан сумын 1-р баг, 10 дугаар байрны 10 тоот орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоож, уг орон сууцыг С.Ганболдын өмчлөлөөс Б.Б-ын өмчлөлд шилжүүлэн бүртгэл хийхийг Сэлэнгэ аймгийн Улсын бүртгэлийн хэлтэст даалгуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: С.Ганболд нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, орон сууцыг Ч.Гантулгад худалдаагүй, зөвхөн түр эзэмшүүлж байсан, мөн Б.Б-тай ямар нэг хэлцэл хийгдээгүй, мөнгө аваагүй гэж маргасан. Ч.Гантулга нэхэмжлэлийг зөвшөөрч, 2002 онд С.Ганболдоос орон сууцыг гурилын үйлдвэрийн хамт худалдаж авсан боловч гэрчилгээг шилжүүлж аваагүй, улмаар 2006 онд Д.Бат-Орхоноор дамжуулан Б.Б-т худалдсан гэж тайлбарласан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2019-03-13, Дугаар: 33
• Шийдвэр: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Иргэний хуулийн 101.1, Эд хөрөнгийн эрхийн улсын бүртгэлийн тухай хуулийн 11.3.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2019-04-24, Дугаар: 19
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрсөн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, гомдлыг хангахгүй орхисон.
• Үндэслэл: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56.1.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2019-12-04, Дугаар: 001/ХТ2018/01751
• Гомдлол гаргагч: Нэхэмжлэгч Б.Б, нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч П.Батжаргал
• Гомдлолын шалтгаан: Шийдвэр, магадлал нь нотлох баримт үнэлэхдээ Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулиар тогтоосон журмыг зөрчсөн, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй.
• Шийдвэр: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангасан.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Хоёр шатны шүүх үйл баримтыг зөв тодорхойлоогүй, хэрэгт цугларсан баримтыг хуульд заасан журмын дагуу үнэлээгүй.
• Улсын Дээд шүүхийн 2018 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдрийн 001/ХТ2018/01751 дугаартай тогтоолоор С.Ганболд нь орон сууцыг Ч.Гантулгад 2001 онд худалдсан боловч өмчлөх эрхийг шилжүүлээгүй үйл баримт тогтоогдсон нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1-т зааснаар дахин нотлох шаардлагагүй.
• С.Ганболд нь орон сууцыг бусдад худалдаагүй, Ч.Гантулгад түр эзэмшүүлж байсан гэх тайлбараа нотлоогүй тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25.2.2-т зааснаар нотлох үүргээ биелүүлээгүй гэж үзсэн.
• Ч.Гантулгын тайлбар, гэрчүүдийн мэдүүлэг, болон С.Ганболдын гэрчилгээг дахин гаргуулж авсан үйл баримтуудаар С.Ганболд, Ч.Гантулга нарын хооронд орон сууц худалдах-худалдан авах хэлцэл хийгдсэн нь нотлогдсон.
• С.Ганболд нь орон сууцны өмчлөх эрхийг Ч.Гантулгад шилжүүлэх үүргээ биелүүлээгүй.
• Ч.Гантулга нь өөрийн худалдаж авсан орон сууцыг Б.Б-т худалдсан бөгөөд өмчлөх эрхийг шилжүүлж өгөх үүрэгтэй болохоо хүлээн зөвшөөрсөн тул Иргэний хуулийн 199.1-д зааснаар Б.Б, Ч.Гантулга нарын хооронд байгуулагдсан орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзсэн.
• Иргэний хуулийн 243.1-д зааснаар Б.Б нь орон сууцыг 2006 оноос хойш эзэмшиж байгаа нь тогтоогдсон тул түүнийг орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоож, Улсын бүртгэлийн хэлтэст бүртгэхийг даалгах нь зүйтэй гэж үзсэн.