Тогтоол №3982

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас нийгмийн даатгалын шимтгэл болон алдангид нийт 333,188,030 төгрөг гаргуулах шаардлага гаргажээ. Хариуцагч нь үндсэн шимтгэлийн өрийг хүлээн зөвшөөрч, харин алданги төлөх хууль зүйн үндэслэлгүй, учир нь нийгмийн даатгалын байцаагч актаар тогтоогоогүй гэж маргажээ. АНХАН ШАТ: Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн холбогдох зүйл заалтыг үндэслэн хариуцагчаас 333,188,030 төгрөгийг гаргуулж, улсын орлого болгохоор шийдвэрлэжээ. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагчийн гомдлыг хангаж, алдангид хамаарах 111,062,677 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгон, үндсэн шимтгэлийн өрийг 222,125,353 төгрөгөөр тогтоож шийдвэрийг өөрчилжээ. Үндэслэл нь алданги шаардахын тулд хуульд заасан урьдчилсан нөхцөл (байцаагчийн акт) хангагдаагүй гэж үзжээ. ХЯНАЛТЫН ШАТ: Нэхэмжлэгч нь давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг буруу хэмээн үзэж, алдангийг хэрэгсэхгүй болгосон нь хуулийг буруу тайлбарласан гэж гомдол гаргажээ. ҮНДЭСЛЭЛ: Хяналтын шатны шүүх давж заалдах шатны шүүх алданги шаардахын тулд актыг урьдчилсан нөхцөл болгосон нь буруу гэж дүгнэлээ. Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 25-р зүйлд нийгмийн даатгалын байгууллагын бүрэн эрхийг тодорхойлсон боловч алдангийг зөвхөн актын дагуу шаардах тухай зохицуулалт байхгүй. Ажил олгогч нь шимтгэл төлөх үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд хуульд заасан алданги төлөх хариуцлага нь акттай шууд холбоотой байх шаардлагагүй. Иймд анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгожээ.