Тогтоол №10648

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: "М" ХХК нь 2022 оны 05 сараас 2023 оны 12 сарын 31-ний өдрийг хүртэлх хугацааны нийгмийн даатгалын шимтгэлийг төлөөгүйгээс өр үүссэн.
• Нэхэмжлэгч: ЧДНДГ нь "М" ХХК-аас нийгмийн даатгалын шимтгэл 352,172,022 төгрөг, алданги 153,510,404 төгрөг, нийт 505,682,426 төгрөгийг гаргуулахыг шаардсан.
• Хариуцагч: "М" ХХК нь нийгмийн даатгалын шимтгэлийн өрийг хүлээн зөвшөөрсөн боловч алданги тооцох нь хэргийн харьяалал зөрчсөн, мөн алданги тооцох урьдчилсан нөхцөл болох улсын байцаагчийн акт байхгүй тул алдангийг төлөхгүй гэж маргасан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Өдөр: 2024-04-18, Дугаар: 102/ШШ2024/02056
• Шийдвэр: "М" ХХК-аас нийгмийн даатгалын шимтгэлийн өр 500,682,426 төгрөгийг гаргуулж, үлдсэн 5,000,000 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Нийгмийн даатгалын ерөнхий хуулийн 21.1, 44.1 дэх хэсэгт заасныг баримтлан, хариуцагч нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх үүргээ биелүүлээгүй тул өр төлбөр болон алдангийн хамт төлөх ёстой.

🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ

• Өдөр: 2024-06-03, Дугаар: 210/МА2024/01185
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагч
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан шатны шүүх хэргийн харьяалал зөрчиж, хуулийг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дэх заалтыг өөрчлөн "М" ХХК-аас 457,823,628 төгрөгийг гаргуулж, үлдэх 47,858,798 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
• Үндэслэл: Маргаан бүхий харилцаанд 2024.01.01-ний өдрөөс мөрдөгдсөн Нийгмийн даатгалын ерөнхий хууль бус, 1994 оны Нийгмийн даатгалын тухай хууль үйлчилнэ.

⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ

• Өдөр: 2024-10-10, Дугаар: 001/ШХТ2024/01153
• Гомдлол гаргагч: Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Н.А, С.Б
• Гомдлолын шалтгаан: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх хэргийн харьяалал, хууль хэрэглээний зөрчил гаргасан, алданги тооцох урьдчилсан нөхцөл бүрдээгүй.
• Шийдвэр: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын тогтоох хэсгийн 1 дэх заалт, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн 1 дэх заалтыг өөрчлөн "М" ХХК-аас 352,172,022 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлээс үлдэх 164,510,400 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Маргаантай харилцаа нь 2022 оны 05 дугаар сараас 2023 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдрийг хүртэлх хугацааны нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөлтөөс үүссэн тул тухайн үед хүчин төгөлдөр үйлчилж байсан 1994 онд батлагдсан Нийгмийн даатгалын тухай хуулийг хэрэглэх нь зүйтэй.
• 1994 оны Нийгмийн даатгалын тухай хуулийн 20 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан алданги тооцох нь "тооцооны алдаанаас үүссэн шимтгэлийн дутагдал" байхыг шаарддаг. Хариуцагчийн шимтгэлийн өр нь тооцооны алдаанаас үүсээгүй тул энэхүү заалтыг хэрэглэх үндэслэлгүй.
• Нийгмийн даатгалын тухай хуулийг зөрчсөн тохиолдолд Зөрчлийн тухай хуулийн 10.17 дугаар зүйлд заасан хариуцлага хүлээлгэхээр зохицуулсан. Гэвч Зөрчлийн тухай хуулийн дагуу алданги нэхэмжлэхэд улсын байцаагчийн акт тогтоогдож, даатгуулагчийн гомдол гаргах эрхийг хангасан байх ёстой. Хэрэгт ийм нөхцөл байдал тогтоогдоогүй тул Зөрчлийн тухай хуулийн дагуу алданги нэхэмжлэх үндэслэл бүрдээгүй.
• Иймд алдангид холбогдох нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох нь зүйтэй.