Тогтоол №10460·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: "Б" ХХК нь М.А-тай орон сууц захиалгаар бариулах гэрээ байгуулсан бөгөөд М.А нь орон сууцны үнийг бүрэн төлөөгүй байхад өмчлөх эрхийн гэрчилгээг авсан. Нэхэмжлэгч нь үлдэгдэл төлбөр болон алданги нэхэмжилсэн.
- **Нэхэмжлэгч**: "Б" ХХК нь М.А-аас худалдах-худалдан авах гэрээний үүрэгт 22,904,000 төгрөг, алданги 11,452,000 төгрөг, нийт 34,356,000 төгрөг гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: М.А нь төлбөрөө бүрэн төлж, орон сууцаа хүлээн авч, өмчлөх эрхээ бүртгүүлсэн тул нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2023-09-25, **Дугаар**: 101/ШШ2023/04122
- **Шийдвэр**: Хариуцагч М.А-с 28,020,000 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч "Б" ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн 6,336,000 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 243.1, 232.6-д зааснаар үл хөдлөх хөрөнгөтэй холбоотой гэрээний хөөн хэлэлцэх хугацаа 6 жил бөгөөд энэ хугацаа өнгөрөөгүй, орон сууцны бодит талбай шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоогдсон тул үлдэгдэл төлбөр болон алданги төлөх үүрэгтэй.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2023-12-04, **Дугаар**: 210/МА2023/02096
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч М.А
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хуулийг буруу хэрэглэж, хөөн хэлэлцэх хугацааг буруу тооцсон.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 75.2.1-д заасан гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх 3 жилийн хугацаа үйлчилнэ, 2018.04.20-ны өдрөөс хойш 3 жил өнгөрсөн тул Иргэний хуулийн 82.1-д зааснаар хариуцагч үүрэг гүйцэтгэхээс татгалзах эрхтэй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2024-05-06, **Дугаар**: 210/МА2023/02096
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч О.Б
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх Иргэний хуулийн 75.2.1-д заасан хөөн хэлэлцэх хугацааг буруу тайлбарлан хэрэглэсэн.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын зарим хэсгийг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангасан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хяналтын шатны шүүх Иргэний хуулийн 75.2.2-т заасан "үл хөдлөх эд хөрөнгөтэй холбоотой гэрээ"-ний ойлголтыг өмчлөх эрхтэй холбоотой шаардлагад хамааруулан тайлбарласан.
- Нэхэмжлэгчийн шаардлага нь орон сууцны үнийг төлүүлэх мөнгөн төлбөрийн шаардлага тул Иргэний хуулийн 75.2.1-д заасан гэрээний үүрэгт шаардлага гаргах 3 жилийн хөөн хэлэлцэх хугацааг баримтлах нь зүйтэй.
- Талууд төлбөр төлөх хугацааг өөрчилсөн боловч үүрэг гүйцэтгэх хугацааг тодорхой болгоогүй тул Иргэний хуулийн 208.2, 208.3-т зааснаар үүрэг гүйцэтгүүлэгч шаардсанаас хойш 10 хоногийн дотор үүргээ гүйцэтгэх ёстой. Нэхэмжлэгч шүүхэд хандсанаар шаардлага гаргасан тул хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрөөгүй.
- Шинжээчийн дүгнэлтээр орон сууцны бодит талбай 86.95 м.кв болох нь тогтоогдсон бөгөөд гэрээний дагуу нийт 208,680,000 төгрөг төлөхөөс 190,000,000 төгрөгийг төлсөн тул үлдэх 18,680,000 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулна.
- Үүрэг гүйцэтгэх хугацаа тодорхойгүй, үүрэг зөрчсөн хугацааг тогтоох боломжгүй тул алданги тооцох үндэслэлгүй.
ХуульTech