Өвөрхангай аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Худалдах худалдан авах гэрээний үүрэг гүйцэтгэл болон алдангийн төлбөр, барьцаа хөрөнгийн асуудал. Нэхэмжлэгч тал хариуцагч талтай байгуулсан гэрээний дагуу нийт мөнгөн дүн болон алдангийг төлж, үүргээ барьцаа хөрөнгөөр хангуулах шаардлага тавьсан байна. Хариуцагч тал гэрээний хүчин төгөлдөр байдал болон төлбөрийн хамаарлын талаар маргаан үүсгэсэн.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч тал гэрээний дагуу бүтээгдэхүүний үлдэгдэл төлбөр болон хугацаа хэтрүүлсэн алдангийг төлөхгүй байгаа тул үүргээ гүйцэтгүүлж, барьцаа хөрөнгөөр хангуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Гэрээнд заасан нөхцөл болон бүтээгдэхүүнийг хүлээн авсан хамаарлын талаар маргаантай байсан тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй байсан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг ханган шийдвэрлэсэн бол давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг хүчингүй болгож, дахин шийдвэрлүүлэхээр буцаасан. Учир нь анхан шатны шүүх нь зохигчийн захирамжаар гомдол гаргах эрхийг хязгаарласан тул зохигчийн хуульд заасан эрхийг нь хязгаарласан, мөн нэхэмжлэгч талын шинээр нотлох баримт гаргаж өгөх хүсэлтийг бодитоор хангасан эсэхийг тодорхойгүй үлдээж хэргийг шийдвэрлэсэн тул хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчсөн гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Шүүгчийн захирамжаар шүүх хуралдааны дараах алхмыг хойшлуулсан ч зохигч захирамжид гомдол гаргах эрхгүй гэж шийдвэрлэсэн нь зохигчийн хуульд заасан эрхийг хязгаарласан мөрдөг тул шийдвэр хүчингүй болно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 38.9, 123.3).
• Нэхэмжлэгч тал нотлох баримт гаргаж өгөх хүсэлт гаргасан боловч түүнийг бодитоор хангасан эсэхийг тодорхойгүй үлдээж хэргийг шийдвэрлэсэн нь талуудын мэтгэлцэх эрхийг хязгаарласан тул хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны суурь зарчмыг зөрчсөн гэж үзэв (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 168.1.3).
• Хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчсөн тохиолдолд шийдвэрийг хүчингүй болгож, дахин шийдвэрлүүлэхээр буцаах үндэслэл болно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 166.4).