Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэл болон барьцаалах хөрөнгийн эзэмших эрх буцаан шилжүүлэх маргаан. Нэхэмжлэгч нь шинээр байгуулсан зээлийн гэрээний дагуу үлдэгдэл төлбөр болон хүүг гаргуулахыг шаардсан бол хариуцагч нь тухайн гэрээ нь бодитоор мөнгөн хөрөнгө шилжүүлээгүй, өмнөх зээлийн үүрэг шинэчлэн тогтоосон хэлбэр мэт баримт үйлдсэн гэж үзэн төлсөн мөнгөө буцаан авах болон барьцаалах хөрөнгийг буцаан авах хүсэлт гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний дагуу зээлдэгч нь үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй тул нийт зээлийн үлдэгдэл болон нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулах шаардлагатай гэж үзэв.
• Хариуцагч: Шинэ гэрээгээр бодитоор зээл олгоогүй тул төлбөр төлөх үүрэг үүсээгүй, иймд төлсөн мөнгөө буцаан авах болон барьцаалсан гар утасны дугаарыг буцаан авах ёстой гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн үндсэн шаардлагыг хангаж, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. Давж заалдах шат анхан шатны шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангасан тул хариуцагч нь зээлийн үлдэгдэл төлбөрийг гаргуулах, нэхэмжлэгч нь барьцаалах хөрөнгийг буцаан шилжүүлэхээр шийдвэрлэв. Учир нь хариуцагч нь өмнөх зээлийн үүрэгтэй холбоотойгоор төлбөр хийсэн нь зээлийн үлдэгдэл тооцоход ашиглагдах ёстой тул төлсөн мөнгөө буцаан авах үндэслэлгүй, мөн зээлийн гэрээг хамааралтай бусад үйл явдлуудтай (өмнөх гэрээний үүрэг) холбон авч шийдвэрлэх нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 116.2-т нийцнэ.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нь мөнгөн хөрөнгийг хууль болон гэрээнд заасан журмын дагуу хүлээн авсан бол гэрээнд заасан хугацаанд үндсэн төлбөр, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 451.1, 453.1).
• Зээлийн гэрээний дагуу төлөгдсөн мөнгө нь зээлийн үлдэгдэл буюу үндсэн төлбөр, хүүг тооцоход ашиглагдах тул төлсөн мөнгөө буцаан авах үндэслэлгүй (Иргэний хууль 451, 452).
• Баримттай үүрэг үүсээгүй тохиолдолд барьцаагаар хангагдах үүрэг байхгүй тул барьцаалагч барьцааны зүйлийг саатуулан барих эрхгүй (Иргэний хууль 160.3, 492.1).