Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэх болон барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгох маргаан. Нэхэмжлэгч байгууллага нь хариуцагчдад олгосон хоёр удаагийн зээлийн гэрээний үндсэн төлбөр, хүү, алдангийг гаргуулж, зээлийн үүрэг биелээгүй тохиолдолд барьцаалсан үл хөдлөх хөрөнгийг дуудлага худалдаагаар борлуулж үүрэг хангуулахыг шаардсан. Хариуцагч тал нь хоёр дахь зээлийн гэрээ нь ашиг олох зорилготой тул хуульд нийцэхгүй бөгөөд барьцааны гэрээ нь зээлийн үүрэгт хэт өндөр үнэ бүхий хөрөнгө барьцаалсан тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзэн сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээний дагуу төлбөр төлөгдөөгүй тул үндсэн зээл болон тооцоо нийлсэн акт дахь хүү, алдангийг гаргуулж, барьцааны гэрээний дагуу үл хөдлөх хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Хоёр дахь зээлийн гэрээ нь өмнөх гэрээний хүүг дахин тооцох замаар ашиг олох зорилготой тул Иргэний хууль 282.1-д заасан нэг удаагийн шинжтэй, ашиг олох зорилгогүй зээлийн нөхцөлийг хангаагүй, мөн барьцааны гэрээ нь хууль ёсны хэлбэр, зарчим зөрчсөн тул хүчин төгөлдөр бус болгох ёстой гэж үзсэн.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн үндсэн шаардлагыг хангаж, барьцаа хөрөнгийг борлуулж үүрэг хангуулахаар шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг үндсэн шаардлагын хэсэг болон зарим тооцооллын алдааг засаж, өөрчилсөн. Учир нь талууд өөрсдийн хүсэл зоригийн үндсэн дээр гэрээ байгуулсан тул хэлцэл хүчин төгөлдөр, барьцааны гэрээ нь мөн улсын бүртгэлд бүртгүүлж, чөлөөт байдлын зарчмын хүрээнд байгуулагдсан баримттай тул хүчин төгөлдөр гэж үзсэн. Мөн зээлийн хүү нь зээлийг ашигласны хариу төлбөр бөгөөд талууд хэлэлцэн тохиролцсон бол энэ нь ашиг олох зорилготой гэж үзэх үндэслэлгүй тул зээлийн хүүг тооцох нь зөв гэж дүгнэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Талууд өөрсдийн хүсэл зоригийн үндсэн дээр гэрээ байгуулсан бол тухайн гэрээ нь хүчин төгөлдөр хэлцэл гэж үзнэ (Иргэний хууль 281.1, 282.1).
• Зээлийн хүү нь зээлийг ашигласны хариу төлбөр бөгөөд талууд хэлэлцэн тохиролцсон бол энэ нь ашиг олох зорилготой гэж үзэх үндэслэлгүй (Иргэний хууль 282.1).
• Барьцааны гэрээ нь чөлөөт байдлын зарчмын хүрээнд байгуулж, улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн байсан тул хүчин төгөлдөр бус байх нөхцөл тогтоогдоогүй (Иргэний хууль 40.1, 189.1, 56.1.1).