Тогтоол №28149

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээний үлдэгдэл төлбөр төлөгдөөгүйгээс гэрээнээс татгалзаж, орон сууцны эзэмшлийг буцаан авахаар нэхэмжилжээ. АНХАН ШАТ: Гэрээний үлдэгдэл төлбөрийг төлөөгүй нь гэрээнээс татгалзах үндэслэл болохгүй, орон сууцыг барьцаанаас чөлөөлөх шаардлага хангагдаагүй тул нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгожээ. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч тал анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг гэрээг буруу дүгнэсэн, бодит баримтыг буруу үнэлсэн гэж үзэн гомдол гаргасан. Хариуцагч тал гэрээний нөхцөл, хуульд заасан эрхийн доголдлыг арилгах үүргийг худалдагч тал биелүүлээгүй тул төлбөр төлөх боломжгүй байсан гэж тайлбарласан. ҮНДЭСЛЭЛ: Талуудын хооронд байгуулсан гэрээнд орон сууцыг төлбөр төлөгдсөнөөр худалдан авагчийн өмчлөлд шилжүүлж, гэрээ байгуулахаар заасан. Худалдагч тал орон сууцыг банкны барьцаанаас чөлөөлөх үүргээ биелүүлээгүй нь худалдан авагчийн үлдэгдэл төлбөр төлөхөд нөлөөлсөн. Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт техникийн алдаа байсан боловч ерөнхийдөө зөв байсныг тогтоож, шийдвэрт өөрчлөлт оруулжээ.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Ч.Б- нь өөрийн өмчлөлийн орон сууцыг ах Ч.Бм-д зээл авах зорилгоор дүр үзүүлэн худалдах-худалдан авах гэрээ хийсэн боловч гэрээний мөнгийг аваагүй тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоолгож, өмчлөх эрхээ сэргээхийг нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: Ч.Б- нь орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг дүр үзүүлэн хийсэн, гэрээний мөнгийг аваагүй тул гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоолгож, өмчлөгчөөр бүртгэхийг даалгах. - **Хариуцагч**: Ч.Бм-, Б.А- нар нь гэрээг хуулийн дагуу хийсэн, Ч.Б- нь 23,000,000 төгрөгийг хүлээн авсан тул нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох. Б.А- нь орон сууцыг шударгаар олж авсан хамтран өмчлөгч болохыг тогтоолгох сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-11-01, **Дугаар**: 1138 - **Шийдвэр**: Ч.Б-, Ч.Бм- нарын хооронд байгуулагдсан орон сууц худалдах-худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоож, Ч.Бм-гаас 45,166,327 төгрөгийг гаргуулж Ч.Б-д олгож, Б.А-гийн сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 56.1.1, 56.1.2 (хүчин төгөлдөр бус хэлцэл), 56.5 (хүчин төгөлдөр бус хэлцлийн үр дагавар), 110.1 (өмчлөх эрх) ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2019-02-25, **Дугаар**: 33 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль бус, үндэслэлгүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, Ч.Б-ын нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.3, нэхэмжлэлийн үндэслэл тогтоогдоогүй. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2019-04-22, **Дугаар**: 00515 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хэргийг бүхэлд нь хянаагүй, нотлох баримтыг буруу үнэлж, хуулийн үндсэн зарчмуудыг зөрчсөн. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын 1 дэх заалтад нэмэлт оруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Давж заалдах шатны шүүх үндсэн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохдоо магадлалын тогтоох хэсэгт Иргэний хуулийн холбогдох зохицуулалтыг баримтлаагүй нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 118.5-д заасан шаардлагыг зөрчсөн. - Анхан шатны шүүх "45,166,322 төгрөг" гаргуулах нэхэмжлэл гараагүй, энэ талаар зохигч мэтгэлцээгүй байхад мөнгө гаргуулж шийдвэрлэсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115.2, 116.2-т заасантай нийцээгүй. - Иргэний хуулийн 56.1.2-т заасан “дүр үзүүлэн хийсэн хэлцэл хүчин төгөлдөр бус байна” гэх үндэслэл хэргийн баримтаар бүрэн тогтоогдоогүй. - Орон сууцанд хариуцагч Ч.Бм- 2008 оноос амьдарсан, зохигчийн хооронд 2010 оны 06 дугаар сарын 11-ний өдөр худалдах-худалдан авах гэрээ бичгээр байгуулагдан уг гэрээний дагуу орон сууцны өмчлөх эрх Ч.Бм-н нэр дээр улсын бүртгэлд бүртгэгдсэн, Б.А- 2014 оны 07 дугаар сарын 14-ний өдөр орон сууцны хамтран өмчлөгчөөр бүртгэгдсэн үйл баримт тогтоогдсон. - Давж заалдах шатны шүүх гэрээний зүйл болсон орон сууцны өмчлөх эрх болон бодит эзэмшил хариуцагч Ч.Бм-д шилжсэн байдал, банкнаас олгосон зээлийн мөнгийг нэхэмжлэгч Ч.Б- хүлээн авсныг нотлох баримтаар үнэлсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2-т заасныг зөрчөөгүй. - Нэхэмжлэгч Ч.Б- нь зээлийн мөнгийг буцаан өгсөн гэх тайлбар нотлогдоогүй. Гэрч нарын мэдүүлэгт "Ч.Б-, Ч.Бм-д зээлийн мөнгийг өгсөн" гэх агуулга тусгагдаагүй. - Анхан шатны шүүх гэрчийн мэдүүлэг, хариуцагчийн өмнө гаргасан тайлбарыг маргааны зүйлд ач холбогдолтой баримт гэж үзэн нэхэмжлэлийг хангасан нь учир дутагдалтай.