Тогтоол №7137·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: "Ө" ХХК нь "С" ХХК-иар БНХАУ-аас хөлдөөсөн жимс, ногоо тээвэрлүүлсэн боловч, ачаа гэсэж, муудсан тул хохирол нэхэмжилсэн.
- **Нэхэмжлэгч**: "Ө" ХХК нь "С" ХХК-ийн хөргүүр хэвийн ажиллаагүйгээс 5180 ширхэг жимс, ногоо гэссэн тул 14,827,220 төгрөгийн хохирол гаргуулахыг шаардсан.
- **Хариуцагч**: "С" ХХК нь хөргүүр хэвийн ажиллаж байсан, ачааг ачихдаа модон подоныг авснаас агаарын сэлгэлт өөрчлөгдсөн, мөн гаалийн бүрдүүлэлтээс шалтгаалж ачаа хил дээр удаан саатсан, нэхэмжлэгч гомдлыг хугацаанд нь гаргаагүй тул нэхэмжлэлийг хүлээж авахгүй гэж татгалзсан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-04-02, **Дугаар**: 184/ШШ2019/00855
- **Шийдвэр**: Хариуцагч “С” ХХК-иас 5,889,038 төгрөгийг гаргуулж, “Ө” ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн 8,938,182 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 386.1, 386.4, 380.1, 227.3.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2019-06-10, **Дугаар**: 1069
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр үндэслэлгүй.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 394.2-т заасан гомдлын шаардлага гаргах хугацаа хэтэрсэн, үндэслэл тогтоогдоогүй.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2019-09-02, **Дугаар**: 00855
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж, хэрэглэсэн, хэрэгт цугларсан баримтад үндэслэл бүхий дүгнэлт хийгээгүй.
- **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Хоёр шатны шүүх зохигчийн хооронд тээвэрлэлтийн гэрээ байгуулагдсан гэж үзсэн нь Иргэний хуулийн 380.1-ийг зөрчөөгүй.
- Ачаа гэмтэж, гэссэн талаар маргаагүй боловч, МҮХАҮТ-ийн шинжээчийн дүгнэлтээр ачаа гэссэн шалтгаан болон хэн буруутайг тогтоогоогүй.
- Талууд тээвэрлэлтийн дагалдах бичиг үйлдэж, ачааны төрөл, хэмжээ, тээвэрлэх нөхцөл, температурын хэмжээ зэргийг тохиролцоогүй.
- Иргэний хуулийн 393.4.3-т зааснаар ачаа илгээгч ачаанд үзлэг хийж ачсан бол тээвэрлэгч хариуцлагаас чөлөөлөгдөх үндэслэлтэй. Нэхэмжлэгч ачааг хэн ачсаныг үгүйсгээгүй.
- Ачааг хэдэн хэмийн хүйтэнд тээвэрлэх талаар тохиролцоогүй, гаалийн шалгалтаар -18 хэмтэй автомашинд байсан, хөргүүр ажиллаж байсан нь тогтоогдсон.
- Чингэлэгийн арын ачаа гэссэн нь хөргүүрийн температураас эсхүл буруу ачсанаас шалтгаалсан эсэхийг тогтоогдоогүй тул тээвэрлэгчийг гэрээний үүргээ зөрчсөн, гэм буруутай гэж үзэх үндэслэлгүй.
- Иргэний хуулийн 394.1, 394.2-т зааснаар ачаа хүлээн авагч илэрхий гэмтэл дутагдлын талаар тухайн өдөр, далд дутагдлын талаар 7 хоногийн дотор гомдол гаргах үүрэгтэй. Нэхэмжлэгч энэ хугацааг хэтрүүлсэн тул ачааг хүлээн авсанд тооцно.
- Давж заалдах шатны шүүхийн дүгнэлт нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2, 25.2.2, мөн Иргэний хуулийн 343.1-д нийцсэн.