Тогтоол №21932

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэг иргэн нөгөө иргэнээс биед нь учруулсан гэм хорын улмаас гарсан эмчилгээний зардлыг гаргуулахаар нэхэмжилсэн. АНХАН ШАТ: Нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч анхан шатны шүүхийн шийдвэртэй гомдол гаргаж, нэхэмжлэгч хариуцагчийн гомдлыг хэрэгсэхгүй болгуулахаар тайлбар гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх хэргийг бүхэлд нь хянан үзээд, анхан шатны шүүх нотлох баримтыг бүрэн үнэлээгүй, зарим зардлын тодорхой бус байдлыг хангалттай анхаараагүй гэж дүгнэн, нэхэмжилсэн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчаас гаргуулах зардлын хэмжээг өөрчилсөн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчтай байсан бие махбодийн хэргээр учирсан гэм хорын хохиролд эмчилгээний зардлыг гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас 386,500 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлээс үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь нотлох баримтыг бүрэн үнэлээгүй, шинжээч томилуулах хүсэлтийг хэлэлцээгүй гэж гомдол гаргасан. Хариуцагч нь зардлууд нь учирсан гэмтэлтэй холбоогүй гэж маргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүх нь нэхэмжлэгчийн гаргасан зарим баримтыг хэрэгт хамааралтай эсэх нь тодорхойгүй, хуулийн шаардлага хангахгүй гэж үзсэн. Хариуцагч нь нэхэмжлэгчийн баримтыг няцаагаагүй. Иймд хариуцагчаас 1,879,300 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох нь хууль зүйн үндэслэлтэй гэж дүгнэн, анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Г.И- нь Л.Б-ийн биед хөнгөн гэмтэл учруулсан нь эрүүгийн хэргийн шүүхээр тогтоогдсон. Л.Б- нь энэхүү гэмтлийн улмаас эмчилгээний зардал гарсан хэмээн гэм хорын хохирол нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: Л.Б- нь Г.И-т зодуулж гэмтэл авснаас хойш эмчилгээ хийлгэсэн 3,813,297 төгрөгийг гаргуулах. - **Хариуцагч**: Г.И- нь Л.Б-ийн нэхэмжилсэн зардал нь хэт өндөр, гэмтэлтэй хамааралгүй, өөр ужиг өвчний эмчилгээний зардал гэж үзэж, 250,000 төгрөгийг зөвшөөрөх. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-05-16, **Дугаар**: 101/ШШ2019/01436 - **Шийдвэр**: Г.И-аас 386,500 төгрөг гаргуулж Л.Б-т олгож, нэхэмжлэлийн үлдэх 3,426,797 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 505.1-д заасныг баримтлан, учирсан гэмтэл нь энгийн хөдөлмөрийн чадварын тогтонги алдалтанд нөлөөлөхгүйг тогтоосон. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2019-07-24, **Дугаар**: 1374 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч Л.Б- - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчлөх. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, хариуцагчаас 1,879,300 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, нэхэмжлэлийн 1,933,997 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Хариуцагч нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрсөн тайлбараа нотлоогүй, нэхэмжлэгчийн гаргасан баримтыг няцаагаагүй. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2019-10-23, **Дугаар**: 00515 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч Г.И- - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, хохирлын төлбөр нь гэмтэлтэй хамааралгүй байна. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн 1374 дүгээр магадлал, анхан шатны шүүхийн 101/ШШ2019/01436 дугаар шийдвэрийн тогтоох хэсгийн нэг дэх заалтыг өөрчилж, Г.И-аас 1,124,700 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлийн үлдэх 2,688,597 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгож, бусад заалтуудыг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Зохигч нь шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага, түүнийг үгүйсгэх, татгалзах үндэслэл, тайлбар, түүнтэй холбоотой баримтыг өөрөө нотлох, цуглуулах, гаргаж өгөх үүрэгтэй. - Г.И-ын үйлдлийн улмаас Л.Б-ийн биед хөнгөн зэргийн гэмтэл учирсан нь эрүүгийн хэргийн шүүхийн шийдвэрүүдээр нотлогдсон тул Иргэний хуулийн 497.1, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.4-т нийцнэ. - Бусдад гэм хор учруулсан этгээд гэм хорыг арилгахдаа гэм хор учруулахаас өмнө байсан байдалд нь сэргээх буюу учирсан хохирлыг мөнгөөр нөхөн төлөх үүрэгтэй. - Нэхэмжлэгчийн хийлгэсэн эмчилгээ нь хариуцагчийн учруулсан гэмтэлтэй шалтгаант холбоотой эсэх, холбоотой бол гарсан зардлын хэмжээг тогтоох шаардлагатай. - Давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэлийн зарим баримтыг нотлох баримтын шаардлага хангаагүй гэж үзсэн, нэхэмжлэгч гомдол гаргаагүй тул хэрэгт байгаа баримтын хэмжээнд дүгнэлт хийсэн. - Гэмтлийн улмаас 2016-03-13-наас 2016-07-19-ний хооронд эмчлүүлсэн эм, эмчилгээний зардлын баримтуудыг үндэслэн нийт 1,124,700 төгрөгийн шаардлагыг хангах нь Иргэний хуулийн 497.1, 497.2, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40 дүгээр зүйл, 25.2.2-т нийцнэ. - Гэмтэл авснаас хойш 7 сарын дараа хийгдсэн эмчилгээний төлбөр нь хариуцагчийн үйлдэлтэй шалтгаант холбоотойг нотлох баримтгүй тул Иргэний хуулийн 497.1, 497.2, 510 дугаар зүйлийг зөрчинө. - Хэргийн зарим баримтын мэдээллийн агуулга тодорхойгүй, уншигдахгүй байх тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.5-д нийцэхгүй.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчид зодуулсны улмаас эрүүл мэнд, эд хөрөнгөд учирсан гэм хорын хохиролд 7,309,404 төгрөг гаргуулахаар нэхэмжилсэн. Хариуцагч нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч маргасан. - **Нэхэмжлэгч**: Хариуцагчийн гэм буруутай үйлдлээс болж эрүүл мэнд, эд хөрөнгөд хохирол учирсан тул эмчилгээний зардал, ажилгүй байсан хугацааны цалин, хууль зүйн туслалцааны хөлс зэрэг нийт 7,309,404 төгрөгийг гаргуулах. - **Хариуцагч**: Нэхэмжлэгч нь хуурамч баримт гаргасан, учирсан гэм хорын хохиролд хамааралгүй зардлуудыг нэхэмжилсэн, ажлаас халагдсан нь өөрийн буруугаас болсон тул нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2020-05-14, **Дугаар**: 101/ШШ2020/01718 - **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 505.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2020-07-20, **Дугаар**: 1592 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх нотлох баримтыг бүрэн үнэлээгүйгээс нэхэмжлэлийг үндэслэлгүйгээр хэрэгсэхгүй болгосон. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг өөрчилж, хариуцагчаас 1,645,300 төгрөг гаргуулж, үлдэх 5,664,104 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 505.1. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2020-09-17, **Дугаар**: 00762/2020 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч, хариуцагчийн өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх нотлох баримтыг хуульд заасан журмын дагуу үнэлээгүйгээс шийдвэр үндэслэлгүй болсон. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, зохигчдын гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан шатны шүүх зарим нотлох баримтыг бүрэн үнэлээгүйгээс нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон нь хуулийн шаардлагыг хангаагүй. - Давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэгчийн эрүүл мэнд, эд хөрөнгөд учирсан бодит хохирлыг тооцохдоо эмчилгээний төлбөр, эмнэлгийн баримтуудыг харьцуулан үзэж, 1,580,000 төгрөгийн эмчилгээний зардал, нотлох баримт бүрдүүлэхтэй холбогдсон 65,300 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулахаар шийдвэрлэсэн нь үндэслэлтэй. - Нэхэмжлэгчийг хариуцагчийн буруугаас ажлаас халагдсан гэх үндэслэл тогтоогдоогүй тул ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлс нэхэмжлэх эрхгүй. - Хууль зүйн туслалцаа авахад зарцуулсан гэх 1,000,000 төгрөгийг нотлох баримт байхгүй тул холбогдох шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлтэй. - Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 176.2.1-д заасныг удирдлага болгосон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Л.Н нь ахуйн ослын улмаас хөлөө хугалж, ГССҮТ-д хагалгаанд орсны дараа хүндрэл үүсч, хөдөлмөрийн чадвараа алдсан. Энэ нь эмч нарын буруутай үйлдлээс болсон хэмээн гэм хорын хохирол нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: Л.Н нь ГССҮТ-ийн эмч нарын буруутай үйлдлээс үүдсэн эмчилгээ, замын зардал 20,414,825 төгрөг, цалин тэтгэврийн зөрүү 78,206,107 төгрөг, нийт 98,620,933 төгрөгийг гаргуулах. - **Хариуцагч**: ГССҮТ нь эмнэлэг зохих эмчилгээг хийсэн, эмч нарын гэм буруутай үйлдэл тогтоогдоогүй тул гэм хорыг төлөх үндэслэлгүй. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2020-05-12, **Дугаар**: 102/ШШ2020/01482 - **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 87,728,166 төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, үлдэх 10,892,767 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 498.1, 505.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2020-07-20, **Дугаар**: 1590 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрээр гаргуулсан төлбөрийн хэмжээг бууруулах. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн төлбөрийн хэмжээг 63,238,459 төгрөг болгон өөрчилж, бусад хэсгийг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.3. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2020-09-21, **Дугаар**: 210/МА2025/00515 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх гэм хорын хохирлыг буруу тооцсон, цалин тэтгэврийн зөрүүг тооцохдоо алдаа гаргасан. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хүчингүй болгож, анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Нэхэмжлэгчид учирсан гэмтэл болон эмчилгээний талаарх шинжээчийн дүгнэлтүүдээр хариуцагчийн эмч нарын буруутай үйлдлээс үүдэн гэм хор учирсан нь тогтоогдсон. - Нэхэмжлэгчийн эмчилгээ, замын зардалд 20,414,825 төгрөг шаардсаныг анхан шатны шүүх нотлох баримтаар тогтоогдсон 9,522,059 төгрөгийг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн нь хуульд нийцсэн. - Гадаад улсад эмчлүүлсэн баримтуудын зарим нь эх хувиар бус, нотариатчаар гэрчлүүлээгүй байсан тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 44.2, 7.4-т заасан нотлох баримтын шаардлагыг хангаагүй гэж үзсэн нь зөв. - Цалин тэтгэврийн зөрүүг тооцохдоо Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөрийн сайдын 2005 оны 55 дугаар тушаалаар батлагдсан "Дундаж цалин хөлс тодорхойлох журам"-ын дагуу ажилтны сүүлийн 3 сарын цалин хөлсийн дунджаар тодорхойлох ёстой. - Нэхэмжлэгчийн 2011 оны 5, 6, 7-р сарын дундаж цалин 1,875,943 төгрөгөөр тооцогдох үндэслэлтэй байхад давж заалдах шатны шүүх 2011 оны 4, 5, 6-р саруудын дунджаар буюу 1,327,647 төгрөгөөр тооцсон нь үндэслэл муутай байна.