Тогтоол №24195·Иргэн · Давж шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч, хариуцагч нар сургуулийн өргөтгөл, спорт заалны барилгын угсралтын ажил гүйцэтгэх гэрээ байгуулсан боловч гэрээний үүргээ хэн нь зөрчсөн, хохирлыг хэн хариуцах талаар маргаан үүссэн.
- **Нэхэмжлэгч**: ...- сургууль, ажил гүйцэтгэх гэрээг цуцалсантай холбоотой 596,937,740.08 төгрөгийн хохирол гаргуулах
- **Хариуцагч**: ...-ХХК, ажлын хөлсний үлдэгдэл, нэмэлт ажлын хөлс, хохирол зэрэгт нийт 1,457,284,598 төгрөг гаргуулах тухай сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-03-09, **Дугаар**: 184/ШШ2022/00785
- **Шийдвэр**: Хариуцагч ...-ХХК-аас 202,130,974 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгч ...- сургуульд олгож, үлдэх нэхэмжлэлийг болон сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 227.1, 227.3, 227.5, 343.1, 352.2.2-д заасныг үндэслэн хариуцагчийг гэрээг цуцалсан гэж үзэж, нэхэмжлэгчийн зарим хохирлыг хүлээлгэсэн.
### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР
- **Өдөр**: 2022-05-25, **Дугаар**: 210/МА2022/00785
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн төлөөлөгч болон өмгөөлөгч нар
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журам зөрчсөн, мэтгэлцэх зарчмыг хангаагүй, нотлох баримтыг дутуу бүрдүүлсэн, эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэсний дараа иргэний хэргийг шийдвэрлэх ёстой байсан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн 2022-03-09-ний өдрийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин шийдвэрлүүлэхээр мөн шүүхэд буцаасан.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2-т заасан нотлох баримт үнэлэх журмыг зөрчиж, хэрэгт цугларсан зарим нотлох баримтуудад дүгнэлт хийгээгүй орхигдуулсан.
- Зохигчдын хүсэлтээр гэрчээр асуугдсан Б.Ууганбаяр, Д.Мэндсайхан, Б.Батсүх нарын мэдүүлэг, шинжээч А.Уранчимэг, А.Энхчимэг, Ү.Банди нарын мэдүүлэг зэрэг нотлох баримтыг үнэлээгүй.
- Хариуцагчийн төлөөлөгчийн гэрч асуулгах хүсэлтийг хангахаас татгалзсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25.1.3, 38.6-д заасныг зөрчсөн. Тухайлбал, захиалагчийн болон зохиогчийн хяналт хэрэгжүүлсэн гэрчийн мэдүүлэг нь ажлын үр дүн, доголдол, спорт заал баригдаагүй шалтгаан зэрэг маргааны зүйлд ач холбогдолтой байсан.
- Хариуцагчийн 2013-05-13-ны өдрийн Ажил гүйцэтгэх ерөнхий гэрээг бүтнээр нь гаргуулах хүсэлтийг хангахаас татгалзсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.3-т заасныг зөрчсөн. Энэ гэрээ нь ажлын хөлсний хэмжээг тохиролцсон эсэх маргааныг шийдвэрлэхэд чухал ач холбогдолтой байсан.
- Барилгын ажлын зураг өөрчлөгдсөн эсэх нөхцөл байдал тодорхой бус байхад талууд гүйцэтгэсэн ажлын хувь хэмжээ, нэмэлт ажил хийсэн талаар маргаж байгаа тул энэ асуудлыг тодруулах шаардлагатай.
- Анхан шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 168.1.7-д зааснаар нотлох баримтыг дутуу бүрдүүлж хэргийг хянан шийдвэрлэсэн.
- Хариуцагчийн өмгөөлөгч нарын шүүх хуралдаанд оролцох эрхийг хангаагүй, мэтгэлцэх зарчмыг зөрчсөн гэх гомдлыг давж заалдах шатны шүүх үндэслэлгүй гэж үзсэн. Учир нь шүүх хуралдааны товыг хуульд заасан журмын дагуу мэдэгдэж, дахин хойшлуулах үндэслэлгүй гэж үзсэн.
- Иргэний хэрэг нь эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаатай холбоотой байх нь уг иргэний хэргийг шийдвэрлэхгүй байх хууль зүйн үндэслэлгүй. Гэрээг цуцлахаас өмнөх үйл баримтад хамаарах асуудал эрүүгийн журмаар шалгагдаагүй нөхцөлд Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 80.1.4-т заасан хэргийг хянан шийдвэрлэх боломжгүй үндэслэлд хамаарахгүй.