Тогтоол №20254

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийг залилан мэхэлсэн гэж буруутган мөнгө гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, хэргийн бодит байдлыг буруу тодорхойлсон гэж маргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулж, нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, улсын тэмдэгтийн хураамжийн талаар шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхийг хүссэн. Анхны шатны шүүх нь хэргийн бодит байдлыг зөв тодорхойлж чадаагүй, хуульд заасан хэлэлцэх журмыг зөрчсөн гэж гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхны шатны шүүхийн шийдвэр нь хэргийн бодит байдлыг зөв тодорхойлоогүй, шүүх хуралдааны журмыг зөрчсөн гэж үзэн, анхны шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн хувийн болон санхүүгийн хуурмаг амлалтаар залилан мөнгө авсан, өр төлөөгүй гэх үндэслэлээр нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрч, нэхэмжлэгчээс зээл авсан гэж маргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас нэхэмжлэгчийн зарим мөнгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн шаардлагаас хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч, нотлох баримтыг буруу үнэлсэн, үндэслэлгүй гэж гомдол гаргасан. Гэвч гомдлыг хүлээн авах боломжгүй гэж үзэн хэлэлцэхгүй орхиж, анхан шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Хариуцагч нь өмгөөлөгчгүй байхад итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөр гомдол гаргасан, улсын тэмдэгтийн хураамж төлсөн баримтыг хангалтгүй гэж үзэн давж заалдах гомдлыг хэлэлцэхгүй орхисон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчийн жолоодож явсан автомашинд мөргүүлж гэмтсэн тул гэм хорын хохирол нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: Гэм хорын хохиролд 2,530,408 төгрөг, сэтгэл санааны хохиролд 3,000,000 төгрөг буюу нийт 5,530,408 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах. - **Хариуцагч**: Эм тариа, эмчилгээ, замын зардалд гарсан 691,288 төгрөгийг төлөхийг зөвшөөрч, бусад шаардлагыг зөвшөөрөхгүй. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2020-02-17, **Дугаар**: 142/ШШ2020/00267 - **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 928,288 төгрөг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас 4,602,120 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 505.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2020-05-04, **Дугаар**: 61 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль бус, үндэслэлгүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн давж заалдсан гомдлыг хангахгүй орхисон. - **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2020-10-14, **Дугаар**: 00515 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Магадлалыг эс зөвшөөрч, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, гэм хорын хохиролтой холбоотой хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй гэх үндэслэлээр. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг тус тус хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хоёр шатны шүүх талуудын маргааныг хэрэгт цугларсан нотлох баримтын хэмжээнд үнэлж, үйл баримтын талаар үндэслэл бүхий дүгнэлт хийж, хэрэглэвэл зохих хуулийг зөв тайлбарлан хэрэглэсэн. - Хариуцагчийн гэм буруутай үйлдэл нь тогтоогдсон. - Нэхэмжлэгчийн биеэ эмчлүүлэх шаардлагаар гарсан Улаанбаатар хот руу ирж, очих зардал, эмчилгээний зардал, эмийн үнэ, нотариатын зардал зэрэг нийт 928,288 төгрөг нь хариуцагчийн хууль бус үйлдэлтэй шалтгаант холбоотой болох нь нотлох баримтаар тогтоогдсон. - Нэхэмжлэгчийн шаардсан цалингийн зээлийн төлбөр, ломбардны хүү зээлийн төлбөр, мобикомын ярианы эрхийн төлбөр, сэтгэл санааны хохирол зэрэг нь хэрэгт авагдсан нотлох баримтаар тогтоогдоогүй тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25.2.2, 38.1-д заасны дагуу нотлогдоогүй. - Иргэний хуулийн 497.1, 505.1-д заасан зохицуулалтын агуулга, шаардлагад нийцүүлэн шийдвэрлэсэн нь зөв.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас гэрээний үүрэгт мөнгө гаргуулах нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь зээл авсан мөнгөө бүрэн төлсөн гэж маргасан. АНХАН ШАТ: Хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулж, нэхэмжлэлийн ихэнх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Нэхэмжлэгч нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль хэрэглээний алдаатай гэж үзэн гомдол гаргасан. Шүүх нь нэхэмжлэгчийн гаргасан нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг татан авсныг зөвшөөрсөн боловч улсын тэмдэгтийн хураамжийг буцаан олгоогүй нь үндэслэлгүй гэж үзсэн. Мөн гэрчийн мэдүүлгийг хангалттай үнэлээгүй хэмээн гомдолд дурдсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн зарим хэсэгт өөрчлөлт оруулж, нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн татан авсан хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосон нь зөв боловч найруулгын алдаатай байсныг залруулсан. Хариуцагчийн хүлээн авсан мөнгө, төлбөрийн хэмжээг тогтоохдоо шүүх талуудын тайлбар, нотлох баримтыг үндэслэлтэй үнэлж, хуулийг зөв хэрэглэсэн. Нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн татан авсан хэсэгт улсын тэмдэгтийн хураамжийг буцаан олгохгүй байх нь хуульд нийцнэ гэж дүгнэсэн.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: "А А" ХХК нь "М П" ХХК-тай байгуулсан ажил гүйцэтгэх болон худалдах-худалдан авах гэрээний үүргийн төлбөрийг нэхэмжилсэн. - **Нэхэмжлэгч**: "А А" ХХК, ажил гүйцэтгэх гэрээний үүрэгт 55,459,029 төгрөг, худалдах-худалдан авах гэрээний үүрэгт 3,971,144 төгрөг, нотариатын зардалд 104,500 төгрөг, нийт 59,543,673 төгрөг гаргуулах. - **Хариуцагч**: "М П" ХХК, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй, гэрээний үүргээ нэхэмжлэгч бүрэн гүйцэтгээгүй, төлбөрийн зориулалтыг өөрчилсөн, зарим гэрээ хүчин төгөлдөр бус гэж маргасан. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2018-06-12, **Дугаар**: 183/ШШ2018/01501 - **Шийдвэр**: Хариуцагчаас 18,154,827 төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгож, үлдэх 41,379,846 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 343.1, 232.4, 232.6-д зааснаар ажил гүйцэтгэх гэрээний харилцаа үүссэн боловч нэхэмжлэгч зарим гэрээний үүргийг бүрэн биелүүлээгүй, худалдах-худалдан авах гэрээний төлбөрийг нэхэмжлэх эрхгүй гэж үзсэн. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2018-08-20, **Дугаар**: 210/МА2018/01019 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх нотлох баримтыг буруу үнэлж, хуулийг буруу тайлбарлаж хэрэглэсэн, хариуцагч төлбөрийн үлдэгдлийг хүлээн зөвшөөрсөн албан бичгийг анхаараагүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн 1 дэх заалтыг өөрчилж, хариуцагчаас 46,672,630 төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгож, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.1, 40.2-т заасан журмын дагуу нотлох баримтыг үнэлээгүй. - "Интерьерийн зураг төслийн ID-10/15" гэрээний үүргийг нэхэмжлэгч биелүүлж, хариуцагч ажлын хөлс төлсөн асуудлаар маргаагүй тул анхан шатны шүүхийн 12,103,218 төгрөг төлөх үүрэгтэй гэсэн дүгнэлт зөв. - "Барилгын дотор заслын ажлын явцад зохиогчийн хяналт хийх 3Х/01/17" гэрээний дагуу нэхэмжлэгч 7 удаагийн хяналтын ажлыг гүйцэтгэж, протокол үйлдэн баталгаажуулсан. Зарим протоколд хариуцагчийн гарын үсэг байхгүй ч ажил гүйцэтгэгчийн төлөөлөл оролцсон тэмдэглэл байгаа тул зохиогчийн хяналт тавих үйл ажиллагаа явагдсан гэж үзэх үндэслэлтэй. Туслан гүйцэтгэгчийн тайланд ч 13 удаагийн хяналт хийсэн гэж дурдсан. - "Интерьерийн зураг төслийн ID-03/17" гэрээгээр нэхэмжлэгч ibis Styles зочид буудлын 13 давхрын лоунж барны интерьер дизайны зураг, концепцийн зураг төсөл, ажлын зургийг хийж гүйцэтгэн цахим шуудангаар илгээсэн нь үзлэгийн тэмдэглэлээр тогтоогдсон. Иймд Иргэний хуулийн 350.1.1-д заасны дагуу гэрээний үүрэг биелсэн. - Худалдах-худалдан авах гэрээний төлбөрийг нэхэмжлэгч компанид нэхэмжилж авах эрхийг олгосон байх тул анхан шатны шүүхийн "шаардах эрхгүй" гэсэн дүгнэлт үндэслэлгүй. - Нотариатын зардалд 104,500 төгрөг нэхэмжилснийг анхан шатны шүүх хэрэгсэхгүй болгосон нь Иргэний хуулийн 219.1-д заасныг зөв хэрэглэсэн. - Хариуцагч "М П" ХХК-аас "А А" ХХК-д ирүүлсэн албан бичигт гэрээнүүдийн үлдэгдэл төлбөр 46,672,630.57 төгрөг байгааг хүлээн зөвшөөрсөн нь тогтоогдсон. - Иргэний хуулийн 223.2-т зааснаар ажил гүйцэтгэгч зарим хяналтын үйл ажиллагаанд захиалагчийг бүрэн оролцуулаагүй байж болзошгүй тул ажлын хөлс төлөх нөхцөлийг бүрэн бүрдүүлээгүй гэж үзсэн. - Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 167.1.2-т заасныг удирдлага болгон шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.