Тогтоол №9973·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч С.Т 7 настай хүүгээ зам тээврийн ослын улмаас алдсан бөгөөд уг хэрэгт хариуцагч Б.Б гэм буруутай, Д.Б нь тээврийн хэрэгслийн эзэмшигчийн хувьд иргэний хариуцагч болох нь шүүхийн шийтгэх тогтоолоор тогтоогдсон.
- **Нэхэмжлэгч**: С.Т нь гэм хорын хохиролд Б.Б, Д.Б нараас тус бүр 10,000,000 төгрөг, нийт 20,000,000 төгрөгийг гаргуулахыг шаардсан. Үүнээс 3,678,800 төгрөг нь сэтгэл санааны хохирол, 16,321,200 төгрөг нь хүүг 7 нас хүртэл нь өсгөхөд гарсан зардал гэж тодорхойлсон.
- **Хариуцагч**: Б.Б болон Д.Б нар нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, өөрсдийн гэм буруугаас шалтгаалах хохирлыг төлсөн, Монгол Улсын хуульд хүнийг үнэлэх заалт байхгүй, нэмж төлбөр төлөх боломжгүй гэж маргасан.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2020-10-02, **Дугаар**: 145/ШШ2020/00785
- **Шийдвэр**: С.Тийн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 497.1, 499.1, 508.1-д заасныг баримтлан, эдийн бус гэм хорыг хуульд тусгайлан заасан тохиолдолд мөнгөөр нөхөн төлөх боломжтой бөгөөд хүний амь нас, сэтгэл санааны хохирлыг үнэлэх хуулийн зохицуулалт байхгүй гэж үзсэн.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2021-01-08, **Дугаар**: 204/МА2021/00001
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч Б.Хандмаа
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хуулийг буруу хэрэглэсэн тул эс зөвшөөрсөн.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээсэн.
- **Үндэслэл**: Анхан шатны шүүхийн үндэслэлийг хэвээр баримталсан.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2021-01-08, **Дугаар**: 204/МА2021/00001
- **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч Б.Хандмаа
- **Гомдлолын шалтгаан**: Шийдвэр, магадлалыг хууль буруу хэрэглэсэн гэж үзсэн.
- **Шийдвэр**: Шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулж, хариуцагч нараас 3,678,800 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгож, үлдэх 16,321,200 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Анхан болон давж заалдах шатны шүүх Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 10.6-д заасан "Шүүх тухайн маргаантай харилцааг зохицуулсан эрх зүйн хэм хэмжээ байхгүй буюу байгаа нь тодорхой бус үндэслэлээр хэргийг хянан шийдвэрлэхээс татгалзаж болохгүй" гэсэн журмыг зөрчсөн.
- Сэтгэл санаанд учирсан хохирлыг арилгах талаар Иргэний хуульд тухайлсан зохицуулалт байхгүй тул Иргэний хуулийн 4.2-д заасны дагуу гэм хорын ерөнхий зохицуулалтын агуулга, зарчмыг баримтлан шийдвэрлэх үүрэгтэй.
- Иргэний хуулийн 497.1-д зааснаар бусдын амь насанд гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг арилгах үүрэгтэй бөгөөд энэ нь эдийн бус гэм хорын хохирлыг арилгах үүргийг багтаана.
- Нэхэмжлэгчийн сэтгэл санааны хохирлыг "А Ү" ХХК-ийн үнэлгээгээр 3,678,800 төгрөгөөр тодорхойлсон нь үндэслэлтэй.
- Хүүхдээ 7 нас хүртэл нь өсгөж хүмүүжүүлэхэд гаргасан зардлыг гэм хорын хохирол гэж үзэх боломжгүй. Учир нь эцэг эх нь үр хүүхдээ тэжээн тэтгэх нь хуулиар хүлээсэн үүрэг бөгөөд бусдаас шаардах үндэслэлгүй.
- Иргэний хуулийн 497.1 дэх хэсгийг баримтлан хариуцагч нараас 3,678,800 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгох үндэслэлтэй.
ХуульTech