Тогтоол №15875

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас мөнгө гаргуулах шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нь хариуцагчаас нэхэмжлэгчид тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулах, улсын тэмдэгтийн хураамжийг шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Давж заалдах шатны шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн зарим хэсгийг, түүний дотор хариуцагчаас гаргуулах мөнгөний хэмжээ, улсын тэмдэгтийн хураамжийг буцаан олгох, улсын орлогод үлдээх зэрэг заалтуудыг өөрчилж, шийдвэрийн бусад хэсгийг хэвээр үлдээжээ. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрт хариуцагчаас гаргуулах мөнгөний хэмжээг буруу тогтоосныг, улсын тэмдэгтийн хураамжийг буруу хуваарилсныг давж заалдах шатны шүүх тогтоож, хуулийн зүйл заалтыг хэрэглэн шийдвэрийг өөрчилсөн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулах шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийн зарим хэсгийг хангаж, үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Давж заалдах гомдол гаргагч нь анхны шийдвэрт зарим өөрчлөлт оруулахыг хүссэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийн зарим заалтыг өөрчлөн, нэхэмжлэлийн шаардлага болон улсын тэмдэгтийн хураамжтай холбоотой хэсгийг өөрчилж, бусад хэсгийг хэвээр үлдээсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх нь Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтуудыг үндэслэн шийдвэрээ гаргасан. Мөн шүүх хуралдаанд оролцогч талууд магадлалыг биечлэн гардан аваагүй нь гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүйг тодруулсан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Д.О нь хариуцагч Г.О-д өөрийн өмчлөлийн газар болон хувийн сууцыг барьцаалж зээл авсан бөгөөд зээлийн үүргээ биелүүлээгүйгээс хариуцагчтай үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээг байгуулсан. Нэхэмжлэгч нь уг гэрээг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоолгож, 10,600,000 төгрөг гаргуулахаар нэхэмжилжээ. - **Нэхэмжлэгч**: 2016.10.01-ний өдөр байгуулсан үл хөдлөх хөрөнгө худалдах-худалдан авах гэрээнүүдийг хүчин төгөлдөр бус болохыг тогтоож, өмчлөх эрхээ сэргээлгэх, бодит үнэлгээ болох 24,600,000 төгрөгөөс зээлийн өр 14,000,000 төгрөгийг хасч, үлдэх 10,600,000 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах. - **Хариуцагч**: Нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, гэрээнүүд нь Иргэний хуулийн 243.1-д заасан шаардлагыг хангасан, нотариатаар баталгаажуулсан хүчин төгөлдөр гэрээ юм. Барьцааны зүйлийг шүүхээс гадуур худалдах ажиллагааг хууль болон талуудын хооронд байгуулсан гэрээгээр зохицуулна гэж заасны дагуу гэрээг байгуулсан тул хүчин төгөлдөр бус биш. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2020-05-04, **Дугаар**: 102/ШШ2020/01417 - **Шийдвэр**: Нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 243.1, 219.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2020-07-24, **Дугаар**: 1622 - **Гомдлол гаргагч**: Нэхэмжлэгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр хууль зүйн үндэслэлгүй. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн тогтоох хэсгийг өөрчилж, хариуцагчаас 10,600,000 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 56.1.1, 56.5. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2020-07-24, **Дугаар**: 1622 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагчийн өмгөөлөгч - **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүх хуулийг буруу тайлбарлаж, хэрэглэсэн, үндэслэлгүй шийдвэрлэсэн. - **Шийдвэр**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн өмгөөлөгчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Нэхэмжлэгч болон хариуцагчийн хооронд байгуулсан үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээ нь Үл хөдлөх эд хөрөнгийн барьцааны тухай хуулийн 44.4, 44.4.1, 44.4.2-т заасан газрыг болон улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн үл хөдлөх хөрөнгийг шүүхээс гадуур худалдахыг хориглосон заалтыг зөрчсөн. - Барьцаалагч "НБМ финанс ББСБ" ХХК болон барьцаалуулагч Д.О нар барьцааны гэрээнд заасан журмын дагуу харилцан мэдэгдэж, үүргийг барьцааны хөрөнгөөр хангах талаар тохиролцсон баримтгүй, барьцаалагч уг гэрээнд оролцоогүй. - Иргэний хуулийн 56.1.1-д заасан хууль зөрчсөн үндэслэлээр уг гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзэх бөгөөд Иргэний хуулийн 56.5-д заасны дагуу хүчин төгөлдөр бус гэрээний үр дагаврыг арилгуулах эрх нэхэмжлэгчид үүснэ. - Анхан шатны шүүх барьцааны хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах журам зөрчигдсөн хэргийн нөхцөл байдлыг зөв үнэлээгүй, хэрэглэвэл зохих хуулийг хэрэглээгүй, талуудын хооронд худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулагдсан гэж буруу дүгнэсэн нь үндэслэлтэй. - Иймд давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр хуулийн зохицуулалтад нийцсэн байна.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь хариуцагчаас мөнгө гаргуулах шаардлага гаргасан. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүхээс хариуцагчаас тодорхой хэмжээний мөнгө гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох шийдвэр гаргасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Давж заалдах шатны шүүхээс анхны шийдвэрийг хэсэгчлэн өөрчилж, зарим мөнгөн төлбөрийг өөрчлөн, улсын тэмдэгтийн хураамжийг буцаан олгох, цаашид хяналтын журмаар гомдол гаргах эрхийг тус тус заасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхүүд нь Иргэний хуулийн холбогдох зүйл заалтууд болон Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн зохицуулалтыг баримтлан шийдвэрүүдийг гаргасан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Ө.Ө нь хариуцагч Б.П-тэй хамтран амьдарч байгаад салсан бөгөөд хамтран амьдарч байхдаа худалдан авсан газар, хувийн сууцны үнийн ногдох хэсгийг гаргуулахыг шаардсан. - **Нэхэмжлэгч**: Ө.Ө нь газар, хувийн сууцны ногдох хэсэг 33,430,329 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулах. - **Хариуцагч**: Б.П нь нэхэмжлэлийг эсэргүүцсэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2019-09-24, **Дугаар**: 146/ШШ2019/00251 - **Шийдвэр**: Хариуцагч Б.П-с газар, хувийн сууцны ногдох хэсэг 33,430,329 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Ө.Ө-д олгосон. - **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 126.2.1, 126.2.4, 129.1.1, 129.2, 130.3 дах хэсэгт зааснаар хамтран өмчлөх дундын өмчийн эд хөрөнгийн үнийн ногдох хэсгийг гаргуулсан. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2019-11-06, **Дугаар**: 210/МА2019/00918 - **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь хэргийг бүхэлд нь шийдээгүй, хууль буруу хэрэглэсэн, үнийн дүнг буруу тооцсон. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийн газар, хувийн сууцны ногдох хэсгийн үнийн дүнг 22,287,086 төгрөг болгон өөрчилж, улсын тэмдэгтийн хураамжийг зохих журмаар тооцон шийдвэрийн бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлагыг шийдвэрлэхдээ газар, сууцны үнийн дүнг Иргэний хуулийн 129.1.1, 129.2-т заасан зохицуулалтыг буруу хэрэглэж, үнийн дүнг хэт өндрөөр тооцсон нь Иргэний хуулийн 129.3-т заасан “хамтран өмчлөгчдийн хэн нэгний өмчлөлд шилжүүлж, бусдад нь мөнгөн хэлбэрээр үнийг нь олгох” зарчимд нийцэхгүй байна. - Хариуцагч нь тухайн газар, сууцыг дангаараа эзэмшиж, ашиглаж байгаа бөгөөд нэхэмжлэгчид ногдох хэсгийн үнийг гаргуулах шаардлагатай. - Шүүх газар, сууцны үнэлгээг дахин тооцуулж, нэхэмжлэгчид ногдох хэсгийн үнийг 22,287,086 төгрөгөөр тогтоосон нь хэргийн бодит байдалд нийцсэн. - Улсын тэмдэгтийн хураамжийг Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56.2, 57.1, 60.1 болон Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7.1.1-д заасны дагуу өөрчлөгдсөн үнийн дүнд харьцуулан шинээр тооцсон. - Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 59.4-т зааснаар шинжээчийн зардлыг хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгохоор шийдвэрт өөрчлөлт оруулсан.