Тогтоол №13358

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэхэмжлэгч нь өөрийн хүүгийн өмчлөлийн хашаа байшин, газрыг барьцаалж хариуцагчаас зээл авсан бөгөөд зээлээ төлсний дараа өмчлөх эрхээ хэрэгжүүлэхэд саад учруулсан үйлдлийг таслан зогсоож, 2014 онд байгуулсан орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцуулахыг шаардсан. Нэхэмжлэгч уг гэрээг зээлийн гэрээг халхавчилсан, дүр үзүүлэн хийсэн хэлцэл гэж тайлбарласан. Хариуцагч нь уг гэрээг жинхэнэ худалдах, худалдан авах гэрээ байсан бөгөөд хөрөнгийн өмчлөл өөрт нь хуулийн дагуу шилжсэн гэж маргасан. Мөн хариуцагч нь нэхэмжлэгчид 2018 онд бусдад худалдах зорилгоор өгсөн итгэмжлэлүүдийг хүчингүй болгуулахаар сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх нэхэмжлэгч, хариуцагч нарын хооронд байгуулсан 2014 оны орон сууц худалдах, худалдан авах гэрээг Иргэний хуулийн 56.1.2, 56.1.3, 57.1 дэх хэсэгт зааснаар хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцож, маргаан бүхий газар болон хувийн орон сууцыг нэхэмжлэгчийн хүүгийн нэр дээр шилжүүлэн бүртгэхийг Улсын бүртгэлийн хэлтэст даалгасан. Улсын тэмдэгтийн хураамжийг төсвийн орлогод хэвээр үлдээсэн.

ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хариуцагч болон түүний өмгөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч давж заалдах гомдол гаргасан. Гомдлын шалтгаан нь: нэхэмжлэлийн шаардлага тодорхой бус, нэхэмжлэгчийн нэр дээр байгаагүй хөрөнгийн эрх зөрчигдсөн гэж үзэх боломжгүй; анхан шатны шүүх худалдах, худалдан авах гэрээг халхавчилсан, дүр үзүүлсэн гэрээ гэж буруу дүгнэсэн, учир нь жинхэнэ худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулагдаж, төлбөр хийгдэж, өмчлөл хуулийн дагуу шилжсэн; нотлох баримтыг шүүх нэг талыг барьж цуглуулсан бөгөөд зээлийн гэрээний шинж чанарыг хангалттай тодруулаагүй. Нэхэмжлэгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээхийг хүссэн.

ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хууль ёсны болон үндэслэл бүхий байх шаардлагыг хангаагүй гэж дүгнэсэн. Учир нь: нэхэмжлэгч Р.Н нь өөрийн нэрийн өмнөөс эсвэл хүүгийнхээ итгэмжлэлээр хэргийг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд оролцож байгаа нь тодорхойгүй, шүүх түүний эрх зүйн байдлыг тодруулаагүй, нэхэмжлэгчийн ямар эрх хэрхэн зөрчигдсөн талаар дүгнэлт хийгээгүй. Мөн хариуцагчийн гаргасан сөрөг нэхэмжлэлийг анхан шатны шүүх хэрхэн шийдвэрлэсэн талаар огт дүгнэлт хийгээгүй, орхигдуулсан байна. Иймд анхан шатны шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг ноцтой зөрчсөн тул шийдвэрийг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаахаар тогтоосон. Давж заалдах шатны шүүх хэргийн шийдвэрлэлтэд дүгнэлт хийгээгүй.