Тогтоол №5439·Иргэн · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Нэхэмжлэгч Я.Э нь Чингэлтэй дүүргийн Засаг даргын 2006 оны 84 тоот захирамжаар 500 м.кв газар эзэмших эрх авсан. Хариуцагч А.А нь 2006 оноос хойш уг газарт байшин барьж, эзэмшлийг нь булаан авсан тул газар чөлөөлүүлэх болон хохирол гаргуулахаар нэхэмжилсэн.
- **Нэхэмжлэгч**: Чингэлтэй дүүргийн 18 дугаар хороо, Шадивлан зусланд байрлах 465мкв талбай бүхий газрыг хариуцагч А.А-ийн эзэмшлээс чөлөөлж, газрын төлбөр, хууль зүйн туслалцааны төлбөр, шинжээчийн зардал, нотариатын зардал зэрэг нийт 4,747,100 төгрөгийн хохирлыг гаргуулах.
- **Хариуцагч**: Тухайн газрыг 2005 онд Д.Хулганаагаас эрх шилжүүлэх гэрээгээр авсан бөгөөд хууль бусаар эзэмшээгүй тул нэхэмжлэлийг хүлээж авахгүй.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-05-14, **Дугаар**: 102/ШШ2018/01567
- **Шийдвэр**: Нэхэмжлэгч Я.Эийн эзэмшлийн 465 м.кв газрыг хариуцагч А.Агийн хууль бус эзэмшлээс чөлөөлж, үлдэх 4,352,100 төгрөгийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хуулийн 92.1, 497.1, 510.1. Нэхэмжлэгч нь газрын хууль ёсны эзэмшигч болох нь тогтоогдсон.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2018-07-16, **Дугаар**: 1624
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч А.А
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрч гомдол гаргасан.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхисон.
- **Үндэслэл**: Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 162.4.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2018-09-03, **Дугаар**: 210/МА2025/00515
- **Гомдлол гаргагч**: Хариуцагч А.А
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүх шүүх хуралдаан хойшлуулах хүсэлтийг хангалгүйгээр хэргийг хянан шийдвэрлэж, процессын алдаа гаргасан.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэр, магадлалыг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн хяналтын журмаар гаргасан гомдлыг хангахгүй орхисон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Нэхэмжлэгч Я.Э нь Чингэлтэй дүүргийн Засаг даргын 2006 оны 84 дүгээр захирамжаар газар эзэмших эрхтэй болох нь нотлогдсон.
- Хариуцагч А.А нь Д.Хулганаагаас эрх шилжүүлэн авсан боловч, Захиргааны хэргийн шүүхээр Я.Э-ийн захирамжийг хүчингүй болгуулах нэхэмжлэлийг нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн тул А.А-ийн эзэмшил хууль бус гэж үзсэн нь үндэслэлтэй.
- Газрын харилцаа, геодези зураг зүйн газрын шинжээчийн дүгнэлтээр маргаан бүхий газар давхцаж байгаа нь тогтоогдсон.
- Иргэний хуулийн 92.1-д заасны дагуу нэхэмжлэгч өөрийн эзэмших эрхээ хэрэгжүүлэхэд саад болж буй үйлдлийг зогсоох, газрыг чөлөөлүүлэх эрхтэй.
- Иргэний хуулийн 95.1-д зааснаар шударга бус эзэмшигч нь эд хөрөнгийг нь буцаан өгөх үүрэгтэй тул А.А нь газрыг чөлөөлөх үүрэгтэй.
- Хариуцагчийн шүүх хуралдаан хойшлуулах хүсэлтийг шүүх хэрэгсэхгүй болгосон нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 100.3, 105.1-ийг зөрчөөгүй байна. Шүүх хариуцагчид шүүх хуралдаанд оролцох боломжийг удаа дараа олгосон боловч, сүүлийн хүсэлтээ шаардлага хангасан баримтаар нотлоогүй.