Дархан-Уул аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн маргаан — зээлийн үүрэг гүйцэтгэхгүй байх замаар хадгаламжийн мөнгөн хөрөнгийг ашигласан тул гарсан хохирлыг нэхэмжлэх. Нэхэмжлэгч нь хариуцагч нартай хамтран ажиллах гэрээ байгуулж, банкны хадгаламж барьцаалсан зээл авч өгсөн боловч хариуцагчид мөнгийг хугацаандаа төлөөгүй тул хадгаламжийн мөнгөн хөрөнгийг зээлийн төлбөрт ашигласан байна.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Хариуцагч нар үүргээ гүйцэтгэхгүй байх замаар хадгаламжийн мөнгөн хөрөнгийг ашигласан тул олох ёстой байсан хүүгийн орлого болон төлсөн хүүг хохирол гэж үзэн мөнгө гаргуулах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Өмнө нь хүү алданги авах эрхээ алдсан тул нэхэмжлэлийн шаардлага нь үндэслэлгүй гэж үзэн маргааныг эс үүргээ хүлээн зөвшөөрөхгүй байгаа.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагч нараас ойролцоогоор 35 сая төгрөгийн хохирол гаргуулан нэхэмжлэгчид олгох шийдвэр гаргасан.

• Хариуцагч нар мөнгөн төлбөрийн үүргээ гэрээний дагуу хугацаанд нь биелүүлээгүй тул нэхэмжлэгч хадгаламжийн мөнгөн хөрөнгийг зээлийн төлбөрт ашиглах шаардлагатай болсон тул хариуцагч нар үүргээ зөрчсөн гэж үзнэ.
• Нэхэмжлэгч нь хадгаламжийн гэрээг цаашид сунгах боломж алдсан тул банкнаас хадгаламж барьцаалсан зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэх эсэх нь банкны өөрийн эрх байсан тул нэхэмжлэгч хадгаламжийн мөнгөн хөрөнгийг ашигласан хугацааны хохирол шаардах эрхгүй (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 4.2).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Үүрэг гүйцэтгэгч үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй тохиолдолд анз төлөхөөр гэрээнд заагаагүй бол анз шаардах эрхгүй, харин учирсан хохирлыг арилгуулахыг шаардах эрхтэй (Иргэний хууль 232.7).
• Үүрэг гүйцэтгүүлэгчээс гарсан зардал, эд хөрөнгийн алдагдал буюу гэмтэл, үүрэг гүйцэтгэгч үүргээ гүйцэтгэсэн бол үүрэг гүйцэтгүүлэгчид зайлшгүй орох байсан орлогыг хохиролд тооцно (Иргэний хууль 227.3).
• Банкны хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн дагуу хадгаламж барьцаалсан зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэх эсэх нь банкны өөрийн эрх байсан тул хадгаламж цуцлах эсэх нь хадгаламж эзэмшигчийн өөрийн сонголт байсан тул хохирол шаардах эрхгүй (Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хууль 4.2).