Төв аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг гүйцэтгэх, барьцаа хөрөнгөөр хангуулах маргаан. Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрөө тогтоосон хугацаанд төлөхгүй байсан тул санхүүгийн байгууллага үндсэн зээл, хүү, алдангийн төлбөр болон нэмэлт зээлийн гэрээний үүргээ гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр хангуулах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрөө хугацаа хэтлэн төлж байсан нь хугацааны хүү, алдангийг хүлээн зөвшөөрч байгаа хэрэг бөгөөд нэмэлт зээлийн гэрээний дагуу үүргээ гүйцэтгэх ёстой гэж үзэн, үндсэн зээл, хүү, алдангийн дүн болон нэмэлт хүүг гаргуулна гэж шаардсан.
• Хариуцагч: Нэмэлт зээлийн гэрээнд батлан даалгагч гарын үсэг зураагүй тул шинэчилсэн нөхцөл, хүү, алдангийг хариуцах үндэслэлгүй, мөн алдангийн дүн нь гүйцэтгэхгүй байгаа үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч болохгүй гэж маргасан.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх хариуцагч нарыг зээлийн гэрээний үүрэгт ойролцоогоор 23 сая төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэлийн бусад шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. Хариуцагч нарын хувьд нэмэлт зээлийн гэрээнд гарын үсэг зураагүй байсан ч, зээлийн гэрээ сунгагдсан талаар мэдээлэлтэй байсан, мөн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад гэрээг хүчингүй болгох сөрөг шаардлага гаргаагүй, тэрдээс гадна нэмэлт гэрээ байгуулснаас хойш тодорхой хэмжээний мөнгө төлж байсан тул нэмэлт гэрээний үүргээс чөлөөлөгдөх үндэслэл тогтоогдоогүй байна. Мөн хариуцагч нар зээлийн төлбөрөө хугацаа хэтлэн төлж байсан нь хугацааны хүү, алдангийг хүлээн зөвшөөрч байгаа хэрэг тул алдангийн тооцоолол нь үндсэн зээл болон хүүгийн нийлбэр дүн дээр үндэслэгдэх ёстой (Иргэний хууль 232.6, 281.1). Иймд нэхэмжлэлийн шаардлагын үндсэн хэсэг болох үндсэн зээл, хүү, алдангийн тодорхой хэмжээг гаргуулж, үлдэгдэл дүнг хэрэгсэхгүй болгох нь үндэслэлтэй гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нь нэмэлт гэрээний үүргээс чөлөөлөгдөх сөрөг шаардлага гаргаагүй, мөн гэрээний дагуу төлбөр хийж байсан бол тухайн гэрээг хүчин төгөлдөр гэж үзнэ.
• Алдангийн дүн нь гүйцэтгэхгүй байгаа үүргийн үнийн дүн буюу үндсэн зээл болон хүүгийн нийлбэр дүнгийн 50 хувиас хэтрэхгүй байх ёстой (Иргэний хууль 232.6).
• Гэрээний талууд хуулийн хүрээнд гэрээг чөлөөтэй байгуулж, агуулгыг тодорхойлох эрхтэй (Иргэний хууль 189.1).