2025 - Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний үүрэг биелүүлэлт болон барьцаа хөрөнгийн хүчин төгөлдөр байдал. Зээлдэгч нар зээлийн үндсэн төлбөр болон хүүг төлөхөө зогсоосон тул нэхэмжлэгч байгууллага зээлийн үлдэгдэл болон хүүг гаргуулах, барьцаа хөрөнгийг шилжүүлэхээр шаардлага тавьсан. Харин барьцаалуулагч этгээд нь зээлдэгч нартай холбоотойгоор барьцааны гэрээ байгуулсан боловч өөрийн үүрэг биелүүлээгүй тул барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгохыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрийн хуваарийг зөрчсөн тул зээлийн үлдэгдэл, хүүг гаргуулах болон барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Бариуцаалуулагч этгээд нь зээлийн гэрээний тал биш, зөвхөн туслах зорилгоор түр хугацаатай итгэмжлэл өгсөн тул барьцааны гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус, барьцаанаас чөлөөлөгдөх ёстой гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх хариуцагч нарын зээлийн үлдэгдэл, хүүг төлөх үүргийг хангаж, нэхэмжлэгчийн зээлийн үлдэгдэл гаргуулах шаардлагыг хангасан тул хариуцагч нар ойролцоогоор 137 сая төгрөгийг төлөх ёстой гэж шийдвэрлэв. Гэвч барьцаалуулагч этгээдийн барьцааны гэрээг хүчин төгөлдөр бус болгох сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, барьцаа хөрөнгийг чөлөөлөхөөр шийдвэрлэв. Учир нь барьцаалуулагч этгээд нь зээлдэгч нартай холбоотой зээлийн гэрээ байгуулж, өөрийн үүрэг биелүүлээгүй тул барьцаалах үндэслэл байхгүй байсан; мөн ипотек болон түүний үндэслэл болж буй шаардлага нь өөр эрхтэй салшгүй холбоотой байх ёстой баримт байхгүй тул барьцааны гэрээ нь хүчин төгөлдөр бус байна (Иргэний хууль 87.1, 172.1). Хэлцэл хийсэн талууд нь хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцаан өгөх үүрэгтэй тул барьцаа хөрөнгийг чөлөөлөх шаардлагатай (Иргэний хууль 56.5).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрийн үүргээ биелүүлээгүй тул үндсэн зээл, хүүг гаргуулах үүрэг хүлээх ёстой (Иргэний хууль 451, 452, 453).
• Ипотек буюу барьцаа нь үндсэн шаардлагатай салшгүй холбоотой байх ёстой тул зээлдэгч болон барьцаалуулагч хоорондын харилцаа нь зээлийн үндсэн үүрэгтэй шууд холбоогүй бол барьцааны гэрээ хүчин төгөлдөр бус байна (Иргэний хууль 87.1, 172.1).
• Хэлцэл хийсэн талууд нь хэлцлээр шилжүүлсэн бүх зүйлээ харилцан буцаан өгөх үүрэгтэй тул хүчин төгөлдөр бус хэлцлийн дагуу барьцаа хөрөнгийг буцаан өгөх ёстой (Иргэний хууль 56.5).