Үйл явдал
Худалдах-худалдан авах болон арилжааны гэрээ — Мал, мах бэлтгэн нийлүүлэх гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй авлага болон алданги, томилолтын зардал гаргуулах маргаан. Нэхэмжлэгч компани нь хариуцагчид урьдчилан санхүүжилт олгосон боловч гэрээнд заасан тоо хэмжээний бүтээгдэхүүн нийлүүлээгүй тул үлдэгдэл дүн, алданги, зардал гаргуулахыг шаардсан. Хариуцагч нь гэрээг бартераар (автомашин) хаахаар тохиролцсон гэж үзэн, сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага гаргаж автомашин буцаан авахыг шаардсан.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Гэрээний үүргээ биелүүлээгүй үлдэгдэл бүтээгдэхүүний үнэ, гэрээнд заасан алданги болон томилолтын зардал гаргуулах шаардлагатай байна.
- Хариуцагч: Гэрээг автомашин болон үл хөдлөх хөрөнгөөр бартер хийж хаахаар тохиролцсон тул мөнгөн нэхэмжлэл үндэслэлгүй, мөн өөрийн автомашиныг буцаан авах ёстой гэсэн байр суурьтай.
Шийдвэр ба үндэслэл
Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын үндсэн хэсгийг харгалзан үзэж, хариуцагчаас ойролцоогоор 136 сая төгрөгийн авлага гаргуулахаар шийдвэрлэв. Нэхэмжлэгч нь гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй томилолтын зардлыг нотлох албан бичиг, мөн авлагын гүйлгээний баримтууд нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 44.2-т заасны дагуу шаардлага хангаагүй, учир нь тухайн зардал нь гэрээний үүрэг биелүүлээгүйтэй шууд холбогдох бодит баримт болохоор хангалтгүй байсан тул томилолтын зардлыг нэхэмжлэх эрхгүй гэж үзэв. Мөн хариуцагч нь гэрээний үүргээ биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй хохирлыг нотлох баримт хангалтгүй байсан тул Иргэний хууль 227.1-д заасны дагуу хохирлыг нэхэмжлэх эрхгүй гэж дүгнэв. Хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага буюу автомашин буцаан авах шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгосон, учир нь нэхэмжлэгч нь автомашиныг гэрээний үнээр тооцож хүлээн авахыг хүлээн зөвшөөрч байгаа тул автомашины өмчлөх эрх шилжүүлэх асуудал нь мөнгөн нэхэмжлэлийн үндэслэл болохгүй гэж үзэв.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Гэрээний үүрэг биелүүлээгүйгээс үүдэлтэй хохирлыг нэхэмжлэхэд тухайн хохирол нь гэрээний үүрэг биелүүлээгүйтэй шууд холбогдох бодит баримтаар нотлогдсон байх ёстой (Иргэний хууль 227.1).
- Нэхэмжлэгч нь авлага, зардал, хохирлыг нотлох баримт нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн шаардлагад нийцэхгүй бол нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгоно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 44.2).
- Талуудын хоорондын тооцоог бартераар хаахаар тохиролцсон боловч эд хөрөнгийн өмчлөх эрх бүртгэлээр шилжиж байгаагүй, мөн нэхэмжлэгч эд хөрөнгийг хүлээн авсан гэдгийг хүлээн зөвшөөрсөн тул мөнгөн авлага болон эд хөрөнгийн өмчлөх эрхийн шилжилт нь зөрчилдөхгүй (Иргэний хууль 243.1).
Өөр асуулт байна уу?
Монгол Улсын хууль, тогтоомж, шүүхийн шийдвэрийн санд суурилсан хиймэл оюунаас хүссэн асуултаа асуу
Асуух