2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Банкны зээлийн маргаан — зээлийн үүрэг гүйцэтгэхгүй болсон тул үндсэн зээл, хүүг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах. Зээлдэгч нар зээлийн гэрээний дагуу авсан мөнгөн хөрөнгийг хугацаанд нь буцаан төлөөгүй тул нэхэмжлэгч банк зээлийн үлдэгдэл болон хүүг гаргуулах, ипотекийн гэрээний дагуу барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлага гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлдэгч нар зээлийн төлбөрийг хугацаанд нь төлөөгүй, гэрээг хугацаанаас өмнө цуцалсан тул үндсэн зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг гаргуулж, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах шаардлагатай гэж үзсэн.
• Хариуцагч: Зээлдэгч нарын эрүүл мэндийн байдал (тархины харвалт) болон хөдөлмөрийн чадвар алдсаны улмаас төлөлт хийх боломжгүй болсон тул даатгалын компани нь үүрэг гүйцэтгэх ёстой гэж үзэн нэхэмжлэлийг эсэргүүцсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэлийн үндсэн зээл, хүүгийн шаардлагыг хангаж, нэмэгдүүлсэн хүүгийн хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг шийдвэрлэв.

• Хариуцагч нар зээлийн гэрээний дагуу төлөх үүрэгтэй байсан тул зээл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 451.1, 453.1).
• Зээлийн гэрээ нь банкны үйл ажиллагааны тухай хуулийн шинэчилсэн найруулга батлагдахаас өмнөх үед байгуулагдсан тул хэтэрсэн хугацааны хүүг шаардах нь хууль зүйн үндэслэлгүй байна.
• Зээлийн гэрээний дагуу төлөлт хийхгүй хугацаа хэтэрсэн тул ипотекийн гэрээний дагуу барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах эрхтэй (Иргэний хууль 174.1).
• Хариуцагч нар нь үүрэг гүйцэтгэгчдийн хувьд зээлийн үүргийг бүхэлд нь эсвэл хэсэгчлэн гүйцэтгэх үүрэгтэй (Иргэний хууль 242.1, 242.3).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгч нь зээл авсан мөнгөн хөрөнгө болон түүний хүүг гэрээнд заасан хугацаанд буцаан төлөх үүрэгтэй (Иргэний хууль 451.1).
• Үүрэг гүйцэтгэгчдийн хэн нэн нь үүргийн гүйцэтгэлийг бүхэлд нь эсвэл хэсэгчлэн гүйцэтгүүлэх эрхтэй, үүрэг гүйцэтгэх хүртэл хариуцлага хэвээр байна (Иргэний хууль 242.1, 242.3).
• Ипотекийн шаардлагыг хангах хугацаа хэтэрсэн тохиолдолд үүрэг гүйцэтгүүлэгч нь барьцаа хөрөнгө буюу үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдахыг шаардах эрхтэй (Иргэний хууль 174.1).