Орхон аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

Үйл явдал

Үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөх эрх тогтоох болон эзэмшил чөлөөлөх маргаан. Нэхэмжлэгч нь орон сууц захиалан бариулах гэрээ байгуулж, барилгын материал нийлүүлэлтийн төлбөр хийсэн тул орон сууцын өмчлөгчөөр тогтоолгохыг шаардсан. Хариуцагч нь тухайн орон сууцын өмчлөгч болох эрхгүй бөгөөд нэхэмжлэгч нь орон сууцын үнэний зөрүүг төлөөгүй тул эзэмшил нь хууль бус гэж үзэн, орон сууцыг чөлөөлүүлэх сөрөг нэхэмжлэл гаргасан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Барилгын материал нийлүүлэлтийн төлбөр хийсэн тул гэрээний дагуу орон сууцын өмчлөх эрхтэй болох, улсын бүртгэлийн гэрчилгээ авах шаардлагатай гэсэн байр суурьтай.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч нь орон сууцын зах зээлийн ханшийн зөрүүг төлөөгүй, бичгээр худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулж, нотариатаар гэрчилж, бүртгүүлээгүй тул өмчлөгчөөр тогтоолгох үндэслэлгүй, орон сууцыг чөлөөлөх ёстой гэсэн байр суурьтай.

Шийдвэр ба үндэслэл

Шүүх нэхэмжлэгчийг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийг хангасан.

• Нэхэмжлэгч нь орон сууцыг худалдах, худалдан авах гэрээг бичгээр байгуулж, нотариатаар гэрчилж, улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй тул өмчлөгчөөр тогтоолгох үндэслэлгүй, учир нь Иргэний хууль 109.2, 110.1-д заасны дагуу өмчлөх эрх үүсэх үндэслэл хангагдаагүй байна.
• Нэхэмжлэгч нь орон сууцын үнийн зөрүүг төлөх үүргээ хэрэгжүүлээгүй тул өмчлөх эрх нь шилжихгүй, учир нь Иргэний хууль 112.1-д заасны дагуу өмчлөх эрх нь зохих төлбөрийг төлөх үүрэг биелсэн тохиолдолд шилжих ёстой.
• Хариуцагч нь орон сууцыг өмчлөх эрхгүй тул нэхэмжлэгчийн эзэмшил нь хууль бус гэж үзэж, орон сууцыг чөлөөлөх шаардлагыг хангасан.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөх эрх нь худалдах, худалдан авах гэрээг бичгээр байгуулж, нотариатаар гэрчилж, улсын бүртгэлд бүртгүүлсний үндсэн дээр үүсдэг (Иргэний хууль 109.2, 110.1).
• Гэрээний нөхцөл байдал өөрчлөгдсөн тохиолдолд талууд гэрээг өөрчлөх эсвэл үнийн зөрүүг төлөх үүргээ хэрэгжүүлж байж өмчлөх эрхийг шаардах эрхтэй (Иргэний хууль 220.1).
• Өмчлөх эрх нь зохих төлбөрийг бүрэн төлж дууссан тохиолдолд шилжих ёстой (Иргэний хууль 112.1).