Үйл явдал
Банкны зээлийн батлан даах үүрэг гүйцэтгэх — батлан даагчийн хариуцах үүргийн хэмжээг тодорхойлох. Нэхэмжлэгч банк нь зээлдэгч болон батлан даагч хоёрын хоорондох гэрээний дагуу зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 60 хувийг батлан даагчаас гаргуулах шаардлага гаргасан. Зээлдэгч нь зээл төлөх үүргээ зөрчсөн тул барьцаа хөрөнгийг борлуулж, мөнгөн дүнгээс зээлийн хүү, үндсэн зээлийн төлбөрийн 40 хувийг суутгаж хасасан байна.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Батлан даалтын гэрээний дагуу зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 60 хувийг батлан даагчаас гаргуулах ёстой гэж үзсэн.
- Хариуцагч: Батлан даалтын гэрээний дагуу зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 60 хувийг хариуцах ёстой боловч барьцаа хөрөнгийг борлуулж, зээлийн үндсэн дүнгээс 40 хувийг хасаж барагдуулсан тул үлдсэн дүнгээс дахин 60 хувийг төлөх шаардлагагүй гэж үзсэн.
Шийдвэр ба үндэслэл
Нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох. Батлан даагч нь зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 60 хувийг хариуцах ёстой байсан тул барьцаа хөрөнгийг борлуулж, үндсэн зээлийн 40 хувийг суутган хасаж барагдуулсан тул батлан даагчийн хариуцах үүрэг хэтэрсэн байна. ЗБДС-ийн тухай хууль 9.1, 9.1.1 заалтын дагуу хариуцагч нь зээлийн 60 хувь хүртэлх хэмжээг хариуцах эрхтэй байсан тул зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 40 хувийг барагдуулсан нь батлан даагчийн хариуцах хэмжээнд орчгүй, учир нь батлан даагчийн хариуцах үүрэг нь зээлийн үндсэн дүнгээс 60 хувьтай тэнцэх ёстой байсан юм.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Батлан даагч нь зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 60 хувийг хариуцах ёстой байсан тул барьцаа хөрөнгийг борлуулж, үндсэн зээлийн 40 хувийг барагдуулсан нь батлан даагчийн хариуцах хэмжээнд орчгүй гэж үзнэ (ЗБДС 9.1, 9.1.1).
- Гэрээний тайлбарлалтыг үг хэллэгээр нь ойлгох ёстой тул батлан даагчийн хариуцах дүн нь зээлийн үлдэгдэл төлбөрийн 60 хувьтай тэнцэх ёстой (Иргэний хууль 198.1).