Баянзүрх дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

Үйл явдал

Зээлийн гэрээний маргаан — гэрээний хүчин төгөлдөр бус байдал болон төлөгдсөн хүүг буцаан авах тухай. Нэхэмжлэгч нар хариуцагчаас нийт 17 сая төгрөгийн зээл авч, түүний хүү болох 10,909,900 төгрөгийг буцаан авахыг шаардсан байна. Хариуцагч нь нэхэмжлэгч нарт нийт 23 сая төгрөгийн зээлүүд байхгүй, мөн гэрээний гарын үсэг нь нэхэмжлэгч нарын гарын үсэг биш гэж сөрөг нэхэмжлэл гаргажээ.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Зээлийн гэрээ байгуулахгүйгээр, мөн ажиллагааны тусгай зөвшөөрөлгүйгээр тогтмол хүүтэйгээр мөнгө зээлсэн тул төлсөн хүүг буцаан авах шаардлага гаргасан.
• Хариуцагч: Нэхэмжлэгч нарын дурдсан зээлийн гэрээнүүд нь хурамч бөгөөд гэрээний гарын үсэг нь нэхэмжлэгч нарын гарын үсэг биш тул зээлүүлсэн мөнгөний үүргийг нотолж чадаагүй гэж үзсэн.

Шийдвэр ба үндэслэл

Нэхэмжлэгч нарын үндсэн болон сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүгд хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв. Хариуцагч нь нэхэмжлэгч нарт 6,000,000 төгрөг, 7,000,000 төгрөг, 10,000,000 төгрөг зэргийг зээлдүүлсэн гэж үзсэн боловч Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25.2.2, 38.1-д заасан нотлох үүргээ хэрэгжүүлж нотолж чадаагүй тул зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн гэж үзэх үндэслэлгүй байна. Шинжээчийн дүгнэлтээр зээлийн гэрээнд зурагдсан гарын үсэг нь нэхэмжлэгч нарын гарын үсэгтэй тохиролцдоггүй байсан тул зээлийн гэрээний үндсэн шинж буюу мөнгө шилжүүлсэн гэх баримт тогтоогдоогүй байна (Иргэний хууль 282).

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Зээлдэгчид мөнгө шилжүүлсэн эсэх нь зээлийн гэрээ байгуулсанд тооцох үндэс болох тул мөнгө шилжүүлсэн баримт тогтоогдоогүй бол зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн гэж үзэхгүй (Иргэний хууль 282).
• Нэхэмжлэгч тал хариуцагчийн зээлдүүлсэн мөнгөний үүргийг нотлох үүргээ хэрэгжүүлж чадаагүй тул сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгох үндэслэлтэй (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 25.2.2, 38.1).
• Шүүхээр хянан шийдвэрлэх тухайд нэхэмжлэлд дурдсан үйл явдал, гуравдагч этгээдийн гэм буруугийн талаар хуулийн хүчин төгөлдөр шүүхийн шийдвэр байгаа бол хэргийг хэрэгсэхгүй болгоно (Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль 65.1.6, 117.1).