Тогтоол №4551

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар хүнд хохирол учруулсан хэргээр шүүгдэгч С.М-ийг яллах дүгнэлт үйлдсэн. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгч С.М-ийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.3 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан болгоомжгүйгээр хүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцож, 6 сарын хорих ялаар шийтгэж, 8.214.054 төгрөгийн хохирлыг хангасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хохирогч болон шүүгдэгчийн өмгөөлөгч нар анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч давж заалдах гомдол гаргасан. Хохирогч нь хэргийн нотлох баримт алдагдсан, хэргийн газар болон гэмтлийн шалтгаан тодорхойгүй зэрэг үндэслэлүүдийг дурдсан. Шүүгдэгчийн өмгөөлөгчид нь хэргийн шалтгаан нөхцөл, хохирогчийн буруутай үйлдэл, шүүгдэгчийн гэмшсэн байдал зэргийг харгалзан ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх хэргийг хянан үзээд, анхан шатны шүүхийн шийдвэр нь ноцтой алдаатай, хэргийн бодит байдалтай нийцээгүй, нотлох баримтыг бүрэн үнэлээгүй гэж дүгнэн, шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг анхан шатны шүүхээр дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Б.Т нь 2020 оны 2 дугаар сарын 18-ны өдөр хувийн таарамжгүй харьцааны улмаас маргалдан, Б.О-ийн эрүүл мэндэд хөнгөн, М.Д-ийн эрүүл мэндэд хүнд хохирол тус тус санаатай учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Хохирогч М.Д, Б.О нарын өмгөөлөгч П.Учралгэрэл нь анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хууль зүйн үндэслэлгүй гэж үзэж, дахин хэлэлцүүлэхийг хүссэн. - **Хариуцагч**: Шүүгдэгч Б.Т нь ялын гэм буруугийн байдалтай маргахгүй, хүлээн зөвшөөрч байгаа ч ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2020-07-06, **Дугаар**: 2020/ШЦТ/1242 - **Шийдвэр**: Б.Т-ийг хүний эрүүл мэндэд хөнгөн болон хүнд хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, нийт 5 жил 1 сарын хорих ял оногдуулсан. - **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 11.1.2.4-д зааснаар 5 жил, 11.6.1-д зааснаар 240 цаг нийтэд тустай ажил хийлгэх ял тус тус оногдуулж, Эрүүгийн хуулийн 6.8.1, 6.8.2.2-т зааснаар нэгтгэн, 5.6.3, 5.6.4-т зааснаар нээлттэй хорих байгууллагад эдлүүлэхээр шийдвэрлэсэн. Хохирлыг жич нэхэмжлэх эрхтэйг дурдсан. ### ⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР - **Өдөр**: 2020-09-03, **Дугаар**: 2020/ДШМ/1132 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Б.Т болон хохирогч М.Д, Б.О нарын өмгөөлөгч П.Учралгэрэл. - **Гомдлолын шалтгаан**: Шүүгдэгч ялыг хөнгөрүүлэхийг хүссэн, хохирогчийн өмгөөлөгч нь анхан шатны шүүх хохирлын баримтыг хавсаргаагүй, дүгнэлт хийгээгүйг үндэслэн шийтгэх тогтоолыг хууль зүйн үндэслэлгүй гэж үзсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн 2020/ШЦТ/1242 дугаартай шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр тухайн шүүхэд буцаасан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Анхан шатны шүүх Эрүүгийн хуулийн 1.3.1-д заасан “шударга ёсны зарчим”, 5.1.1-д заасан “эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх зорилго, үндэслэл журам”-д нийцээгүй, Эрүүгийн хуулийг буруу хэрэглэсэн. - Шүүгдэгч Б.Т-д эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ гэм буруу, гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, нийгмийн аюулын шинж чанар, учруулсан хохиролд бодитой хууль зүйн дүгнэлт хийгээгүй. - Шүүхийн шийтгэх тогтоолын тодорхойлох хэсэгт Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.7.3.1-д заасан “хөнгөрүүлэх, хүндрүүлэх нөхцөл байдал, эрүүгийн хариуцлагын төрөл, хэмжээний үндэслэл”-ийг тодорхой дурдаагүй. - Хохирогч нарын өмгөөлөгчөөс ирүүлсэн 5 хуудас хохирлын баримтыг хэрэгт хавсаргаагүй, дүгнэлт хийгээгүй байхад “нотолгоо хангалтгүй” гэж шийдвэрлэсэн нь Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.7.3.5-д заасан шаардлагыг зөрчсөн. - Шүүгдэгчийн үйлдлийг “тохиолдлын шинжтэй нөхцөл байдал”, “хохирогчийн хууль бус, зүй бус үйлдлээс шалтгаалан” гэж дүгнэсэн нь эргэлзээтэй бөгөөд хангалттай хууль зүйн үндэслэлгүй байна. - Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.5.1.3-д зааснаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны ноцтой зөрчил шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн тул хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. - Шүүгдэгч Б.Т-д авсан цагдан хорих таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэг этгээд нөгөөгийн биед хүнд гэмтэл санаатай учруулсан хэрэгт холбогдсон. Анхан шатны шүүх этгээдийг гэм буруутайд тооцож, хорих ял оногдуулсан. АНХАН ШАТ: Гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 96.1-д зааснаар 3 жил 6 сараар хорих ялаар шийтгэж, жирийн дэглэмтэй хорих ангид эдлүүлэхээр тогтоосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Өмгөөлөгч нь нотлох баримт бүрдүүлэлт, шинжээчийн дүгнэлт, хэргийн газрын үзлэг зэрэгт Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийг ноцтой зөрчсөн гэж гомдол гаргасан. Мөн хорих ял эдлэх дэглэмийн асуудлыг хууль бусаар шийдвэрлэсэн гэж үзжээ. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол нь Эрүүгийн байцаан шийтгэх хуулийн шаардлагыг хангаагүй, шүүх бүрэлдэхүүнийг буруу тогтоосон, ял эдлэх дэглэмийг хууль бусаар хөнгөрүүлсэн, шинжээчийн дүгнэлт нь Эрүүгийн байцаан шийтгэх хууль, Шүүхийн шинжилгээний тухай хуулийг зөрчсөн гэж үзсэн. Иймд анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Нэг иргэн нөгөө иргэнийг зодож, хүндэвтэр хохирол учруулсан хэргээр шүүгдэгч яллагдсан. Хохирогч анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч давж заалдсан. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгчийг хүний эрүүл мэндэд хүндэвтэр хохирол учруулсан гэм буруутайд тооцож, нийтэд тустай ажил хийлгэх ял оногдуулж, учруулсан хохирлыг төлөхийг даалгасан. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хохирогч ялыг хөнгөн оногдуулсан, учирсан хохирлыг бүрэн барагдуулаагүй гэж гомдол гаргасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол хуулийн шаардлагад нийцээгүй, хэргийн бодит байдалтай зөрчилтэй, тодорхой бус байсан тул хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр анхан шатны шүүхэд буцаасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Согтуурсан үедээ бусдыг зодож, хүндэвтэр гэмтэл учруулсан хэрэгт холбогдсон этгээдийн харьяаллын асуудлаар анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч хохирогч давж заалдах гомдол гаргасан. АНХАН ШАТ: Эрүүгийн хуулийн 11.4 дүгээр зүйлийн 1-т зааснаар гэм буруутайд тооцож, 600,000 төгрөгөөр торгох ял оногдуулж, иргэний нэхэмжлэлийг хэлэлцэхгүй орхисон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Хохирогч шүүх хуралдаанд өмгөөлөгчтэй оролцох хүсэлтийг хангаагүй, хэргийн зүйлчлэлийг буруу тогтоож, ялыг хөнгөлсөн гэж гомдол гаргасан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Анхан шатны шүүхээс хохирогчийн өмгөөлөгчийг шүүх хуралдаанд оролцуулаагүй, мөн гэмт хэрэгт хамтран оролцсон гэх этгээдийн үйлдлийг харгалзаагүй нь Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг зөрчсөн гэж үзсэн. Үйлдэгдсэн гэмт хэргийн хэмжээ, оногдуулсан ял хариуцлага нь тохирсон эсэх талаарх гомдлыг үндэслэлтэй гэж үзсэн.