Баянхонгор аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Гэм хор учруулснаас үүсэх иргэний хариуцлага болон тээврийн хэрэгслийн эзэмшигчийн хариуцлагын уялдаа холбоог тогтоох маргаан. Шүүгдэгч согтууруулах ундаа хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгслийг жолоодон зам тээврийн осол гаргаж, хохирогчийн эрүүл мэндэд хүнд хохирол учруулсан байна. Хохирогч нь тээврийн хэрэгслийн эзэмшигч бөгөөд өөрөө согтууруулах ундаа хэрэглэсэн тул жолоог шүүгдэгчид шилжүүлсэн байсан ч, шүүгдэгч нь эзэмшигчийн зөвшөөрөлгүйгээр тээврийн хэрэгслийг жолоодож осол гаргасан байна.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасаж, тэнсэх арга хэмжээ авсан шийдвэрийг хүлээн авсан.
• Иргэний хариуцагч: Тээврийн хэрэгслийн эзэмшигч нь согтууруулах ундаа хэрэглэсэн тул осолд нөлөөлсөн гэж үзэн, хохирлыг хариуцах үүрэг хүлээх талаар гомдол гаргасан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгчид тэнсэх арга хэмжээ авч, иргэний хариуцагчийг (эзэмшигчийг) хохирол төлөх үүрэг хүлээлгэсэн бол давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийдвэрийг өөрчилж, иргэний хариуцагчийг хариуцлагаас чөлөөлөн, зөвхөн шүүгдэгчид хохирлыг бүрэн төлүүлэхээр шийдвэрлэв. Учир нь тээврийн хэрэгслийн эзэмшигч нь согтууруулах ундаа хэрэглэсэн тул жолоог шүүгдэгчид шилжүүлсэн боловч шүүгдэгч нь эзэмшигчийн зөвшөөрөлгүйгээр жолоодсон тул эзэмшигчийн буруугаас үүсэх гэм хор учруулсан гэмт хэргийн хариуцлага эзэмшигчид хамааралгүй юм.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэм хор учруулснаас үүсэх иргэний хариуцлага нь гэм хор учруулагчийн хууль бус үйлдэл, эс үйлдэхүй болон учирсан хохирлын хооронд шалтгаант холбоо, гэм буруу байх ёстой тул эзэмшигч нь согтууруулах ундаа хэрэглэсэн нь шүүгдэгчийн зөвшөөрөлгүй жолоодсоноос үүссэн гэм хортой шууд холбогдохгүй гэж дүгнэв (Иргэний хууль 97, 99).
• Тээврийн хэрэгслийг эзэмшигчийн зөвшөөрөлгүйгээр ашигласнаас бусдад хохирол учирсан бол эзэмшигч хариуцлагаас чөлөөлөгдөхгүй боловч, энэ тохиолдолд шүүгдэгч нь эзэмшигчийн зөвшөөрөлгүйгээр жолоодсон тул эзэмшигчийн буруугаас үүсэх хариуцлага үүсэх үндэслэл бүрдээгүй гэж үзэв (Иргэний хууль 99.3).
• Иргэний хариуцлага хүлээлгэхэд гэм хор учруулагчийн хууль бус үйлдэл болон учирсан хохирлын хооронд шалтгаант холбоо байх ёстой тул эзэмшигчийн жолоог шилжүүлсэн үйлдэл нь шүүгдэгчийн зөвшөөрөлгүй жолоодсон үйлдэлтэй шууд шалтгаант холбоогүй тул иргэний хариуцагчаар татах үндэслэлгүй гэж тогтоов.