Дорнод аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгчийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоох ажиллагааг мөрдөн шалгах болон прокурорын шатанд гүйцэтгэх шаардлагатай эсэх тухай маргаан үүсэв. Яллагдагч хүн хүний амьд явах эрхийн эсрэг гэмт хэрэг үйлдсэн хэрэгт хохирогчийн төрсөн эцэг болон эхнэрийг хууль ёсны төлөөлөгчөөр томилсон байсан тул тэдгээрийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийг шинжилгээгээр тогтоох шаардлагатай гэж үзэв.

Талуудын байр суурь

• Прокурор: Анхан шатны шүүхийн захирамж буруу тул хэргийг буцааж шийдвэрлэх ёстой, учир нь хохирогчийн ар гэрийн гишүүдийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийг тогтоох нь иргэний журмаар шийдвэрлэх боломжтой бөгөөд бүх ар гэрийн гишүүдэд сэтгэцийн хор уршлыг тогтоолгох нь хууль зүйн хувьд боломжгүй тул хэргийг буцаах шаардлагагүй.
• Хохирогчийн төлөөлөгч: Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгчөөр томилогдсон этгээд сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоолгох хүсэлт гаргасан байтал прокурор түүнийг хэрэгсэхгүй болгосон нь эрхийг нь зөрчсөн гэж үзэв.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх хэргийг мөрдөн шалгах ажиллагаа нэмж хийлгэхээр прокурорт буцааж шийдвэрлэсэн. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шүүхийн захирамжийг хэвээр үлдээв. Учир нь хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгчөөр томилогдсон этгээд сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоолгох хүсэлт гаргасан байсан тул түүнийг хэрэгсэхгүй болгосон нь хохирогчийн хуульд заасан эрхийг хязгаарлах үндэслэл болохгүй.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Хүний амьд явах эрхийн эсрэг гэмт хэргийн улмаас хохирогчийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг шинжилгээний байгууллага тогтоож, дүгнэлт гаргах нь мөрдөн шалгах болон прокурорын шатанд заавал хийгдэх ажиллагаа юм (Шинжилгээний тухай хууль 40.1).
• Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгчөөр хэд хэдэн этгээдийг томилсон бол тэдгээрийн сэтгэцэд учирсан хор уршгийг шинжилгээгээр тогтоох нь мөрдөн шалгах ажиллагааны зорилго болон эрүүгийн хариуцлагын зорилгыг хангахад ач холбогдолтой (Эрүүгийн хууль 5.1).
• Шүүгчийн захирамжийн тодорхойлох хэсэгт хохирогчийн төлөөлөгчийг "яллагдагч" гэж буруу бичсэн нь техникийн шинжтэй алдаа тул захирамжийг хүчингүй болгох үндэслэл болохгүй (Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль 36.14).