Завхан аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА

• Үйл явдал: Шүүгдэгч Н.******* нь 2023 оны 12 сарын 07-ны өдөр Завхан аймгийн Улиастай сумын ******* багт Л.той хувийн таарамжгүй харилцааны улмаас маргалдаж, түүний хүзүүний баруун хэсэгт шаргал өнгийн модон иштэй хутгаар хутгалж, гүрээний хураагуур судсыг тасдаж, амь насыг нь хохироосон.
• Нэхэмжлэгч: Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч А.******* - Шүүгдэгчийн үйлдэлд онц харгис хэрцгий аргаар бусдын амь бие, эрх чөлөөнд олон удаагийн шарх сорви, тарчлаан зовоосон гэх хүнийг санаатай алах гэмт хэргийн хүндрүүлэх шинж байхгүй, мөн тэрээр тухай цаг хугацаанд сэтгэл санаа нь хүчтэй цочирон давчдсан гэх нөхцөл байдал тогтоогдохгүй байна.
• Хариуцагч: Шүүгдэгч Н.******* - Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан хүнийг алах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, 08 жилийн хорих ял оногдуулсан.

🏛️ АНХАН ШАТ

• Шийдвэр: Шүүгдэгч Н.*******ыг 08 жилийн хугацаагаар хорих ял оногдуулж, нөхөн төлбөрийн хэмжээг 104,789 төгрөгийн хэмжээгээр тогтоож, шүүгдэгчийн эд хөрөнгийг битүүмжлээгүй.
• Үндэслэл: Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэг, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэг, Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1, 508 дугаар зүйлийн 508.3, 508.4 дэх хэсэг.

⚖️ ДАВЖ ЗААЛДАХ ШҮҮХИЙН ШИЙДВЭР

• Гомдлол гаргагч: Хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч А.******* - Шүүгдэгчийн үйлдэлд онц харгис хэрцгий аргаар бусдын амь бие, эрх чөлөөнд олон удаагийн шарх сорви, тарчлаан зовоосон гэх хүнийг санаатай алах гэмт хэргийн хүндрүүлэх шинж байхгүй, мөн тэрээр тухай цаг хугацаанд сэтгэл санаа нь хүчтэй цочирон давчдсан гэх нөхцөл байдал тогтоогдохгүй байна.
• Гомдлолын шалтгаан: Шүүгдэгчийн үйлдэлд онц харгис хэрцгий аргаар бусдын амь бие, эрх чөлөөнд олон удаагийн шарх сорви, тарчлаан зовоосон гэх хүнийг санаатай алах гэмт хэргийн хүндрүүлэх шинж байхгүй, мөн тэрээр тухай цаг хугацаанд сэтгэл санаа нь хүчтэй цочирон давчдсан гэх нөхцөл байдал тогтоогдохгүй байна.
• Шийдвэр: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, хохирогчийн хууль ёсны төлөөлөгч, түүний өмгөөлөгч, шүүгдэгч, түүний өмгөөлөгчийн давж заалдах гомдлуудыг тус тус хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн.

📚 ҮНДЭСЛЭЛ

• Шүүгдэгчийн үйлдэлд онц харгис хэрцгий аргаар бусдын амь бие, эрх чөлөөнд олон удаагийн шарх сорви, тарчлаан зовоосон гэх хүнийг санаатай алах гэмт хэргийн хүндрүүлэх шинж байхгүй, мөн тэрээр тухай цаг хугацаанд сэтгэл санаа нь хүчтэй цочирон давчдсан гэх нөхцөл байдал тогтоогдохгүй байна.
• Иргэний хуулийн 511 дүгээр зүйлийн 511.5 дахь хэсэгт зааснаар гэмт хэргийн улмаас хохирогч нас барсан бол түүний гэр бүлийн гишүүний сэтгэцэд учирсан гэм хорыг арилгах, нөхөн төлөх төлбөрийн хэмжээг хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг 150 дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээгээр, эсхүл нас барсан хүний нас, хүн амын дундаж наслалтын зөрүүг хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг тав дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээний мөнгөн дүнгээр үржүүлэн хохирогчид аль ашигтайгаар шүүхээс тогтооно гэж зааж өгсөн.
• Гэр бүлийн тухай хуулийн 3 дугаар зүйлийн 3.1.4 дэх хэсэгт “Гэр бүлийн гишүүн гэдэгт …гэрлэгчид, тэдэнтэй хамт амьдарч байгаа төрсөн, дагавар, үрчлэн авсан хүүхэд болон төрөл, садангийн хүнийг” ойлгохоор томъёолжээ.
• Дээрх хуулийн зохицуулалтуудаас дүгнэлт хийхэд гэмт хэргийн улмаас хохирогч нас барсан бол түүний гэр бүлийн гишүүний сэтгэцэд хохирол, хор уршиг /сэтгэцийн эмгэг/ учирсан эсэх нь тогтоогдсон байх ёстой. Гэвч энэ хэрэгт амь хохирогчийн гэр бүлийн гишүүнийг тодорхойлж, иргэний нэхэмжлэгчээр тогтоогоогүй, гэр бүлийн гишүүний сэтгэцэд эмгэг учирсан эсэхийг шинжээчийн дүгнэлтээр тогтоогоогүй байгаа нь сэтгэцэд учирсан хохирлыг эрүүгийн энэ хэрэгтэй хамт шийдвэрлэх хууль зүйн боломжгүй байна.