Тогтоол №18433

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хэд хэдэн шүүгдэгч бүлэглэн дээрэм хийж, хохирогчийн биед хөнгөн хохирол учруулсан, мөн бусдын эд хөрөнгийг хууль бусаар авсан хэргүүдэд холбогдсон. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгчдийг гэм буруутайд тооцож, хуулийн дагуу ял шийтгэсэн. Гэмт хэргийн хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэж үзэн нэг шүүгдэгчийг ялтай болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрөөгүй, ял хөнгөрүүлэх хүсэлт гаргасан гомдлуудыг шүүх хянан хэлэлцсэн. Нэг шүүгдэгчийн хувийн байдлыг харгалзан ялыг нь хөнгөрүүлж, нэг шүүгдэгчийн хэргийг дахин хянан хэлэлцүүлэхээр буцаасан. ҮНДЭСЛЭЛ: Гэмт хэрэг үйлдэхэд оролцсон байдал, учруулсан хохирол, хууль буцан үйлчлэхгүй гэх журмыг баримтлан шүүх шийдвэрлэсэн. Шүүгдэгчдийн гэм буруугийн талаарх гомдлуудыг хянан, нэг шүүгдэгчийг дээрэмдэх гэмт хэрэгт хамтран оролцсон гэм буруутайд тооцсон. Гэр бүлийн байдлыг харгалзан нэг шүүгдэгчийн ялыг хөнгөрүүлсэн. Гэмт хэргийн хөөн хэлэлцэх хугацааг тоолох журмын өөрчлөлттэй холбогдуулан нэг шүүгдэгчийг буруу ялласан байдлыг тогтоож, хэргийг нь дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хэд хэдэн этгээд бүлэглэн зочид буудал, дэлгүүр зэрэг газарт дээрэм хийсэн хэрэгт холбогджээ. АНХАН ШАТ: Анхан шатны шүүх гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн холбогдох зүйл хэсэгт заасан үндэслэлээр хорих ял шийтгэсэн. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Шүүгдэгч болон тэдний өмгөөлөгчид хэргийг тусгаарлах, хуулийг буруу хэрэглэсэн, таньж олуулах ажиллагааг зөрчсөн зэрэг үндэслэлээр давж заалдсан. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх хэргийг хянан хэлэлцээд, гэм буруутайд тооцогдсон зарим этгээдүүд болон тэдний үйлдлүүдийн талаарх анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг хэсэгчлэн өөрчилж, шийдвэрлэсэн. Тодруулбал, хоёр этгээдийг цагаатгаж, бусдын эд хөрөнгийг хураах хэмжээг өөрчилж, зарим заалтуудыг хүчингүй болгосон. Хэдийгээр хуулийг буруу хэрэглэсэн, хэргийн бодит байдлыг тогтооход саад учруулсан гэх давж заалдах гомдлууд байсан ч, хэргийн нөхцөл байдал, нотлох баримтуудаас үзвэл ихэнх шийдвэрүүд үндэслэлтэй байсан тул хэвээр үлдээсэн.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Хэд хэдэн хүн бүлэглэн хүч хэрэглэж, эд зүйл дээрэмдсэн, шатахуун хулгайлсан хэрэг. АНХАН ШАТ: Хэд хэдэн хүнийг дээрэмдэх, шатахуун хулгайлах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хуулийн холбогдох зүйл ангийг баримтлан хорих ял оногдуулж, өмнөх ялуудыг нэмж нэгтгэн нийт эдлэх ялыг тогтоосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрсөн шүүгдэгч нарын гаргасан гомдлуудыг хэлэлцсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Давж заалдах шатны шүүх хэргийг бүхэлд нь хянан, нотлох баримтуудыг судалж үзээд, анхан шатны шүүхийн дүгнэлтийг хэргийн бодит байдалтай нийцсэн, үндэслэл бүхий гэж үзэв. Хамгийн гол нь, нэг шүүгдэгчийн хувьд ял хөнгөрүүлэх нөхцөл байдлыг харгалзан шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулсан. Нөгөөтэйгүүр, бусад шүүгдэгч нарын ялыг хөнгөрүүлэх, давж заалдах гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон. Нэг шүүгдэгчийн хувьд ял шийтгэх тогтоол дахь цагдан хоригдсон хоногийг тооцсон байдлыг буруу гэсэн гомдлыг хууль зүйн үндэслэлгүй гэж үзсэн. Хэд хэдэн шийтгэх тогтоолоор ял оногдуулсан байдал, тэдгээрийг нэгтгэх журмыг хуулийн дагуу тайлбарласан. Гэмт хэргийн зүйлчлэл нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан дээрэмдэх гэмт хэргийн шинжтэй нь тогтоогдсон. Нэг шүүгдэгчийн үйлдлийг хамжигчаар оролцсон гэж үзэн, ялыг хөнгөрүүлэх нь үндэслэлтэй байв.

ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА: Гэмт хэрэг үйлдсэн шүүгдэгч нар нь бүлэглэн дээрэм хийсэн, бие махбодийн халдашгүй байдлыг зөрчсөн, гэр бүлийн хүчирхийлэл үйлдсэн, эд хөрөнгийг устгасан гэмт хэргүүдэд холбогдсон. АНХАН ШАТ: Шүүгдэгч нарыг Эрүүгийн хуулийн холбогдох зүйл хэсгүүдээр гэм буруутайд тооцож, ял шийтгэл оногдуулсан. Зарим хэргийг гэмт хэргийн шинжгүй гэх үндэслэлээр хэрэгсэхгүй болгосон. ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч шүүгдэгч, өмгөөлөгч нар нь давж заалдах гомдол гаргасан. Шүүх хэргийг хянан хэлэлцээд, шүүгдэгч нарыг гэм буруутайд тооцож, ял шийтгэлийг хэсэгчлэн хөнгөрүүлэн, өөрчилж шийдвэрлэсэн. ҮНДЭСЛЭЛ: Шүүгдэгч нар нь бие махбодийн халдашгүй байдлыг зөрчсөн, дээрэм хийсэн, гэр бүлийн хүчирхийлэл үйлдсэн, эд хөрөнгө устгасан гэмт хэргүүдийг үйлдсэн нь нотлогдсон. Гэмт хэргийн зүйлчлэл, ял оногдуулахад хууль хэрэглээний алдаа гарсан гэж үзсэн хэсгүүдэд өөрчлөлт оруулж, бусад гомдлуудыг хэрэгсэхгүй болгосон.

### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА - **Үйл явдал**: Шүүгдэгч Ж.О, Д.Ц нар нь 2017 оны 01 дүгээр сарын 05-06-ны шилжих шөнө Баянгол дүүргийн "Сэвэн" пабын орчимд бүлэглэн иргэн Д.З-ийн эрүүл мэндэд хүндэвтэр хохирол учруулж, мөн Д.Б, Г.Т нарын хамт хохирогчийн гар утас, бэлэн мөнгийг дээрэмдэж, нийт 1,400,000 төгрөгийн хохирол учруулсан. - **Нэхэмжлэгч**: Хохирогч Д.З - **Хариуцагч**: Шүүгдэгч Ж.О, Д.Ц, Д.Б, Г.Т нар. ### 🏛️ АНХАН ШАТ - **Өдөр**: 2023-09-04, **Дугаар**: 701 - **Шийдвэр**: Ж.О, Д.Ц, Д.Б, Г.Т нарыг Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-т зааснаар дээрэмдэх гэмт хэрэг үйлдсэн, Ж.О, Д.Ц нарыг 11.4.2.1-т зааснаар хүний эрүүл мэндэд хүндэвтэр хохирол санаатай учруулсан гэм буруутайд тооцож, Ж.О-т 3 жил хорих, 6 сар зорчих эрх хязгаарлах ял, Д.Ц, Д.Б, Г.Т нарт тус бүр 2 жил хорих ял оногдуулсан. Д.Ц, Д.Б, Г.Т нарын хорих ялыг зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар дүйцүүлэн сольж, Ж.О, Д.Ц нарын зарим ялыг Өршөөл үзүүлэх тухай хуулиар өршөөсөн. - **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 1.9.1, 3.7.1, 17.2.2, 11.4.2.1, 6.14.1, 6.8.2, 5.6.4, Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 7.2, 4.1. ### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ - **Өдөр**: 2023-10-31, **Дугаар**: 1056 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Ж.О - **Гомдлолын шалтгаан**: Ж.О-т оногдуулсан ялд Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийг буруу хэрэглэсэн. - **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолын зарим заалтад өөрчлөлт оруулж, бусад заалтыг хэвээр үлдээсэн. - **Үндэслэл**: Шүүгдэгч Д.Ц, Д.Б нарын зорчих эрхийг хязгаарлах ялын бүсчлэлийг Баянзүрх дүүрэг, Г.Т-ыг Баянгол дүүргээр тус тус тогтоож, Ж.О-ын цагдан хоригдсон хугацааг өөрчилсөн. ### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ - **Өдөр**: 2023-12-20, **Дугаар**: 210/МА2023/01878 - **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Ж.О болон түүний өмгөөлөгч Ц.Бямбадорж, Г.Баттогтох - **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүх Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийг буруу тайлбарлаж, Ж.О-т оногдуулсан ялд хэрэглэх ёстой байсан өршөөлийг хэрэглээгүй. - **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрт өөрчлөлт оруулж, Ж.О-т оногдуулсан ялыг Өршөөл үзүүлэх тухай хуульд нийцүүлэн өршөөн хэлтрүүлж, хорих ялыг зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар сольж, түүнийг нэн даруй сулласан. ### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ - Хяналтын шатны шүүх анхан болон давж заалдах шатны шүүх Эрүүгийн хуулийг зөв хэрэглэсэн эсэх, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн эсэхийг хянасан. - Шүүгдэгч Ж.О, Д.Ц нарыг Эрүүгийн хуулийн 11.4.2.1, 17.2.2-т заасан гэмт хэргүүдийг үйлдсэн нь нотлох баримтаар тогтоогдсон. - Анхан шатны шүүх прокуророос ирүүлсэн 20.16.1-т заасан хэргийг хэрэгсэхгүй болгосон нь үндэслэлтэй. - Шүүгдэгч Д.Ц, Д.Б, Г.Т нарт эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ Эрүүгийн хууль болон Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийг зөв хэрэглэсэн. - Шүүгдэгч Ж.О-т оногдуулсан ялыг Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн үйлчлэлд хамаарахгүй гэж үзсэн нь хууль зүйн үндэслэлгүй. - Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 1.1-д заасан "нэг удаа өршөөн хэлтрүүлэх, чөлөөлөх, хасах, ялын төрлийг солих", мөн хуулийн 12.12-д заасан "эрх зүйн байдлыг нь дээрдүүлсэн, аль илүү ашигтай үндэслэлээр өршөөлд хамааруулна" гэсэн заалтууд нь тухайн хуулийн үйлчлэлд хамаарах зүйл, хэсэг тус бүрээр оногдуулсан ялд тохирох өршөөлийг үзүүлэх, хорих ялыг зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар солих харилцааг зохицуулдаг. - Ж.О-ын үйлдсэн Эрүүгийн хуулийн 11.4.2.1, 17.2.2-т заасан гэмт хэргүүд нь Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 3 дугаар зүйлд заасан хууль үйлчлэх цаг хугацаа, хүрээний дотор байгаа бөгөөд 9 дүгээр зүйлд заасан өршөөлд хамааруулахгүй гэмт хэрэг, эрүүгийн хариуцлагын төрөлд хамаарахгүй. - Ж.О-т Эрүүгийн хуулийн 17.2.2-т зааснаар оногдуулсан 3 жилийн хорих ялыг Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 7.2-т зааснаар зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар солих нь хуульд нийцнэ. - Иймд Ж.О-т оногдуулсан 6 сар зорчих эрхийг хязгаарлах ялыг Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 4.1-ээр өршөөн хэлтрүүлж, 3 жилийн хорих ялыг 7.2-оор зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар дүйцүүлэн солих нь зүйтэй.