Тогтоол №3233·Эрүү · Хяналт шат
### 📄 ХЭРГИЙН ТОВЧ ТАНИЛЦУУЛГА
- **Үйл явдал**: Ч.Х-, Б.Э- нар нь үргэлжилсэн үйлдлээр, бүлэглэн, зохих зөвшөөрөлгүйгээр, хуульд зааснаас өөр зорилгоор ховор ургамал "Дэрэвгэр жиргэрүү"-г хадгалсан, тээвэрлэсэн, худалдсан гэмт хэрэгт холбогджээ.
- **Нэхэмжлэгч**: Тус хэрэгт нэхэмжлэгч байхгүй.
- **Хариуцагч**: Тус хэрэгт хариуцагч байхгүй.
### 🏛️ АНХАН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-06-15, **Дугаар**: 770
- **Шийдвэр**: Шүүгдэгч Б.Э-г 2 жил 5 сарын, Ч.Х-ыг 1 жил 6 сарын хорих ял шийтгэж, Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 7.1-д зааснаар зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар тус тус сольж, Б.Э-гээс 13,600,000 төгрөг, Ч.Х-аас 3,230,000 төгрөгийг Байгаль орчин, уур амьсгалын санд, Б.Э-гаас 3,800,000 төгрөгийг улсын төсөвт оруулахаар шийдвэрлэсэн.
- **Үндэслэл**: Эрүүгийн хуулийн 24.8.1, 2.2.3, 3.7.1, 6.14.1, 6.10.1, 6.10.2, 7.5.1, 7.5.2, Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн 49.1, 2021 оны Өршөөл үзүүлэх тухай хуулийн 7.1.
### 🔁 ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТ
- **Өдөр**: 2022-08-18, **Дугаар**: 819
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Ч.Х-ын өмгөөлөгч.
- **Гомдлолын шалтгаан**: Анхан шатны шүүхийн тогтоолын хохирлын хэмжээг буруу тооцсон.
- **Шийдвэр**: Анхан шатны шүүхийн тогтоолын хохирлын хэмжээг өөрчилж, Б.Э-гаас 70,800,000 төгрөг, Ч.Х-аас 28,150,000 төгрөгийг Байгаль орчин, уур амьсгалын санд гаргуулахаар шийдвэрлэсэн.
- **Үндэслэл**: Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн 49.1, 49.4.3.
### ⚖️ ХЯНАЛТЫН ШАТ
- **Өдөр**: 2022-11-04, **Дугаар**: 2008030730279
- **Гомдлол гаргагч**: Шүүгдэгч Ч.Х-ын өмгөөлөгч Ц.Амар.
- **Гомдлолын шалтгаан**: Давж заалдах шатны шүүхийн магадлал нь хууль ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий болж чадаагүй, Эрүүгийн хуулийг зөрүүтэй хэрэглэсэн, хуулийг Улсын дээд шүүхийн албан ёсны тайлбараас өөрөөр тайлбарлаж хэрэглэсэн тул хүчингүй болгох.
- **Шийдвэр**: Анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол, магадлалд өөрчлөлт оруулж, шүүгдэгч Ч.Х-ын өмгөөлөгчийн гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосон.
### 📚 ҮНДЭСЛЭЛ
- Шүүгдэгч Ч.Х-ыг ховор ургамлыг хадгалсан, тээвэрлэсэн гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсон хоёр шатны шүүхийн дүгнэлтийг няцаах үндэслэл тогтоогдоогүй.
- Эрүүгийн хуулийн 24.8 дугаар зүйлд заасан "Байгалийн ургамлыг хууль бусаар бэлтгэх" гэмт хэрэг нь хэлбэрийн бүрэлдэхүүнтэй тул хор уршиг заавал учирсан байхыг шаардахгүй.
- Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулийн 49.4.3-т заасны дагуу ургамлын аймагт учирсан хохирлыг тухайн ургамлын экологи-эдийн засгийн үнэлгээг тав дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээгээр тогтоох нь үндэслэлтэй.
- Зорчих эрхийг хязгаарлах ялыг Нийслэлийн нутаг дэвсгэрээр тогтоосон нь эрүүгийн хариуцлагын зорилгод нийцээгүй тул Ч.Х-ын оршин суугаа Сонгинохайрхан дүүргийн, Б.Э-гийн Хөвсгөл аймгийн Мөрөн сумын нутаг дэвсгэрээр хязгаарлахаар өөрчилсөн.
- Шүүгдэгч Б.Э-гийн гэмт хэрэг үйлдэж олсон 3,360,000 төгрөгийн орлогыг Эрүүгийн хуулийн 7.5.1, 7.5.2-т зааснаар хураан авч, улсын орлогод шилжүүлэхээр нэмэлт оруулсан.