Ховд аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

Үйл явдал

Эрүүгийн хариуцлага тооцохдоо гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанар, хохирол, хор уршгийг харгалзан үзэх зарчим болон ял оногдуулах нөхцөл байдлыг буруу тайлбарласан маргаан үүстэй. Шүүгдэгч нар улсын тусгай хамгаалалттай газарт зөвшөөрөлгүйгээр ан агнасан бөгөөд шүүгдэгч нь ан агнаж байхдаа хамт ан агнаж байсан иргэний амь насыг болгоомжгүйгээр хохироосон байна.

Талуудын байр суурь

• Шүүгдэгч: Гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч, хохирлыг бүрэн төлсөн, анх удаа хөнгөн гэмт хэрэг үйлдсэн тул ял оногдуулахгүйгээр тэнсэж хянан харгалзах арга хэмжээ авхлах ёстой гэсэн үндэслэлээр анхан шатны шийдвэрийг эсэргүүцсэн.
• Хохирогч: Шүүгдэгчид оногдуулсан ял хөнгөн байна, гэмт хэргийн улмаас нөхөж баршгүй хохирол учирсан тул анхан шатны шийтгэх тогтоолыг хүчингүй болгохыг шаардсан.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх шүүгдэгч нарыг гэм буруутай гэж тооцож, зарим шүүгдэгчид ял оногдуулахгүйгээр тэнсэж хянан харгалзах, зарим шүүгдэгч нарыг торгох, хязгаарлах ял оногдуулсан. Давж заалдах шатны шүүх анхан шатны шийтгэх тогтоолорыг хүчингүй болгож, хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцаасан. Учир нь шүүх анхан шатны шатанд гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанар, хохирол, хор уршгийн шинж чанарыг харгалзан үзэх хуулийн зохицуулалтыг буруу тайлбарлаж, хэрэгт авагдсан баримттай (автомат буу ашигласан, тээврийн хэрэгсэл, морь ашиглуулсан) нөхцөл байдлыг харгалзан үзээгүй тул шударга ёсны зарчимт (Эрүүгийн хууль 1.3) нийцээгүй байна.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, учирсан хохирол, хор уршгийн шинж чанар, гэмт хэрэг үйлдсэн хүний хувийн байдлыг харгалзан үзэх ёстой тул анхан шатны шүүх эдгээрийг харгалзан үзээгүй нь хууль бус юм (Эрүүгийн хууль 6.1).
• Шүүгдэгч нарын үйлдсэн үйлдлийн нийгмийн аюулын шинж чанар, хохирлын хэмжээ болон хэргийн нөхцөл байдал нь шүүгдэгчид оногдуулсан ял шийтгэлтэй тохироогүй тул анхан шатны шийдвэр хүчингүй болгох шаардлагатай (Эрүүгийн хууль 39.5).
• Байгалийн нөөцөнд хохирол учруулсан тохиолдолд нөхөн төлбөрийг тусгай санд оруулна гэсэн заалттай тул хохирлыг байгаль хамгаалах санд төлсөн нь хууль бус юм (Байгаль орчныг хамгаалах тухай хууль 49.1).