Улсын дээд шүүхийн Тогтоол

Үйл явдал

Төрийн аудитын байгууллагын бүрэн эрхийн хязгаар, ялангуяа гүйцэтгэлийн аудит хийх эрх мэдэл нь газар эзэмших эрхийг хүчингүй болгох шийдвэр гаргахтай хэрхэн холбогдохыг маргаан болгосон. Аудитын байгууллага нь газрын харилцааны газрын үйл ажиллагаанд гүйцэтгэлийн аудит хийж, зөрчил илрүүлсний үндсэн дээр тухайн газар эзэмших шийдвэрийг хүчингүй болгохыг шаардсан албан шаардлага гаргасан. Энэхүү албан шаардлага нь нэхэмжлэгч компанид хамааралтай байсан тул тухайн шаардлагыг хүчингүй болгохыг шаардсан.

Талуудын байр суурь

• Нэхэмжлэгч: Аудитын байгууллагын албан шаардлага нь нэхэмжлэгчийн газар эзэмших эрхийг хөндөж, хууль бус ажиллагаа гэж үзэх үндэслэлгүй тул түүнийг хүчингүй болгох ёстой.
• Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Аудит нь төлөвлөгөөний дагуу гүйцэтгэлийн аудит хийсэн бөгөөд илэрсэн зөрчлийг арилгуулах албан шаардлага өгөх нь хуулийн хүрээнд бүрэн эрхтэй, мөн албан шаардлага нь газар эзэмших шийдвэрийг шууд хүчингүй болгох заалтгүй ч хууль бус ажиллагаа гэж үзэхгүй.

Шатуудын шийдвэр

Анхан шатны шүүх нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгосон бол давж заалдах шатны шүүх шийдвэрийг өөрчилж, нэхэмжлэлийг хангасан. Улсын дээд шүүх давж заалдах шатны шийдвэрийг хэвээр үлдээж, хариуцагчийн гомдлыг хангахгүй орхив. Аудитын байгууллага нь өөрийн чиг үүргийн хүрээнд санхүүгийн тайлан, үйл ажиллагааны гүйцэтгэлд аудит хийх эрхтэй байсан тул газар эзэмших эрх мэдлийн хэрэгжилтэд гүйцэтгэлийн аудит хийх нь өөрт олгогдоогүй чиг үүргийг хэрэгжүүлсэн гэж дүгнэв. Мөн аудитын байгууллага нь санхүүгийн зөрчлийг барагдуулах албан шаардлага өгөх эрхтэй байсан ч газар эзэмших шийдвэрийг хүчингүй болгох талаар зааварласан нь аудитын зорилготой нийцээгүй байсан тул уг албан шаардлагыг хариуцагч өөрийн чиг үүрэгт үл хамаарах асуудлаар гаргасан гэж үзэв.

Хууль зүйн гол дүгнэлт

• Төрийн аудитын байгууллага нь санхүүгийн тайлан, үйл ажиллагааны гүйцэтгэл, нийцлийн аудитыг хийх эрхтэй байсан тул газар эзэмших эрх мэдлийн хэрэгжилтэд гүйцэтгэлийн аудит хийх нь өөрт олгогдоогүй чиг үүргийг хэрэгжүүлсэн гэж дүгнэв (Төрийн аудитын тухай хууль 4.1, 18, 19).
• Аудитын байгууллага нь санхүүгийн зөрчлийг барагдуулах акт, албан шаардлага өгөх эрхтэй байсан тул газар эзэмших шийдвэрийг хүчингүй болгох талаар зааварласан нь аудитын зорилготой нийцээгүй гэж дүгнэв (Төрийн аудитын тухай хууль 15.1.12).
• Аудитын байгууллага нь өөрийн бүрэн эрхийн хүрээнд санхүүгийн үйл ажиллагааны аудитыг хийж, дүгнэлт, зөвлөмж гаргах эрхтэй байсан тул газар эзэмших эрх мэдлийн хэрэгжилтэд гүйцэтгэлийн аудит хийх нь хууль бус ажиллагаа гэж дүгнэв.