Үйл явдал
Нийгмийн даатгалын шимтгэлийг тооцохдоо салбарын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг баримтлах ёстой эсэх эрх зүйн маргаан. Улсын байцаагч ажил олгогч компани жирэмс, амаржсан, хүүхэд асрах чөлөөний хугацааны шимтгэлийг салбарын хэлэлцээрээр тогтоосон өндөр хэмжээнээс доогуур тооцож төлсөн гэж үзэн нөхөн төлбөр тооцсон. Нэхэмжлэгч энэ нь хууль бус, харин ерөнхий хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг баримтлах ёстой гэж эсэргүүцсэн.
Талуудын байр суурь
- Нэхэмжлэгч: Улсын байцаагчийн актыг хүчингүй болгохыг шаардсан. Ажилтны ажил үүргээ гүйцэтгээгүй, цалин хөлс олгогдоогүй үед шимтгэл төлөх харилцаа нь цалин хөлс олгох харилцаанаас ялгаатай бөгөөд Хөдөлмөр, нийгмийн зөвшлийн гурван талт Үндэсний хорооноос тогтоосон ерөнхий хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг баримтлах ёстой гэж үндэслэсэн.
- Хариуцагч (захиргааны байгууллага): Улсын байцаагчийн акт хууль зүйн үндэслэлтэй гэж үзсэн. Геологи, уул уурхайн салбарын хамтын хэлэлцээрийн дагуу тогтоосон салбарын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр шимтгэл тооцох ёстой гэж маргасан.
Шатуудын шийдвэр
Доод шатны шүүхүүд нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож, улсын байцаагчийн актыг үндэслэлтэй гэж үзсэн. Улсын дээд шүүх доод шатны шийдвэр, магадлалыг хүчингүй болгож, нэхэмжлэлийг бүрэн хангасан. Учир нь ажилтны ажил үүргээ гүйцэтгээгүй үеийн шимтгэл төлөх харилцаанд салбарын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээ биш, Хөдөлмөр, нийгмийн зөвшлийн гурван талт Үндэсний хорооноос тогтоосон ерөнхий хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг баримтлахыг заасан хуулийн заалтыг доод шатны шүүхүүд буруу тайлбарлаж, хэрэглээгүй байна.
Хууль зүйн гол дүгнэлт
- Ажилтны ажил үүргээ гүйцэтгээгүй, цалин хөлс олгогдоогүй үед нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх харилцаанд салбарын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээ биш, Хөдөлмөр, нийгмийн зөвшлийн гурван талт Үндэсний хорооноос тогтоосон ерөнхий хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг баримтлах ёстой (Хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээний тухай хууль 7.4).
- Салбарын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээ нь ажилтанд ажил үүргээ гүйцэтгэсний төлөө олгох цалин хөлсний доод хэмжээний зохицуулалт бөгөөд ажил үүргээ гүйцэтгээгүй үеийн шимтгэл төлөх харилцаанд хэрэглэгдэхгүй (Хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээний тухай хууль 7.4).
- Нийгмийн даатгалын сангаас тэтгэвэр, тэтгэмж олгох тухай хуулийн дагуу тэтгэмжтэй чөлөөний хугацааны шимтгэлийг Засгийн газраас тогтоосон журмын дагуу, тухайн үед мөрдүүлж буй хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээнээс тооцож төлөх ёстой (Нийгмийн даатгалын сангаас тэтгэвэр тэтгэмж олгох тухай хууль 3.3.3, 3.7).